Σύμφωνα με εγκύκλιο του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, παρέχονται οδηγίες και διευκρινίσεις για την εφαρμογή του ν. 5316/2026 σχετικά με τη μισθολογική διαφάνεια, την ίση αμοιβή μεταξύ γυναικών και ανδρών και τους μηχανισμούς προστασίας και επιβολής. Οι σχετικές ρυθμίσεις τίθενται σε ισχύ την 1η Νοεμβρίου 2026.
Η εγκύκλιος απευθύνεται τόσο σε εργαζόμενους όσο και σε εργοδότες, καθώς και σε υποψηφίους για απασχόληση στον ιδιωτικό τομέα που εμπίπτουν στο πεδίο ευθύνης του υπουργείου. Αναλύει τις υποχρεώσεις των επιχειρήσεων και τα δικαιώματα των εργαζομένων για την ορθή εφαρμογή του νόμου, ο οποίος ενσωματώνει την Οδηγία (ΕΕ) 2023/970, προτείνοντας παράλληλα ενδεικτικά εργαλεία και παραδείγματα καλών πρακτικών.
Από την 1η Νοεμβρίου 2026, όλοι οι εργοδότες, ανεξαρτήτως μεγέθους, υποχρεούνται να διαθέτουν και να εφαρμόζουν μισθολογικές δομές που διασφαλίζουν την ίση αμοιβή για όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας. Οι δομές αυτές πρέπει να είναι τεκμηριωμένες εγγράφως και να επιτρέπουν συγκριτική αξιολόγηση των θέσεων εργασίας, προβλέποντας διαδικασία αναθεώρησης και σαφή προσδιορισμό της αμοιβής ανά κατηγορία εργαζομένων.
Η αξιολόγηση βασίζεται σε αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο κριτήρια, τα οποία προκύπτουν κατόπιν συμφωνίας με τους εκπροσώπους των εργαζομένων, όπου αυτοί υπάρχουν. Λαμβάνονται υπόψη δεξιότητες, προσπάθεια, ευθύνη, συνθήκες εργασίας και άλλοι σχετικοί παράγοντες, όπως η αρχαιότητα και μη τεχνικές δεξιότητες.
Σε περίπτωση που ο εργοδότης δεσμεύεται από Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, μπορεί να εφαρμόζει τις αντίστοιχες κατηγοριοποιήσεις και τα μισθολογικά κλιμάκια που προβλέπονται στη σύμβαση.
Διαφάνεια πριν από την πρόσληψη και ενημέρωση εργαζομένων
Η εγκύκλιος απαγορεύει κάθε αναφορά στο φύλο ή στην οικογενειακή κατάσταση, καθώς και τη χρήση κριτηρίων που οδηγούν σε διακρίσεις στις αγγελίες και προκηρύξεις για θέσεις εργασίας. Οι υποψήφιοι για εργασία δικαιούνται να λαμβάνουν από τον μελλοντικό εργοδότη, πριν από την πρώτη συνέντευξη, πληροφορίες για την αρχική αμοιβή ή το εύρος της, βάσει αντικειμενικών και ουδέτερων ως προς το φύλο κριτηρίων, καθώς και για τις σχετικές διατάξεις Συλλογικής Σύμβασης Εργασίας.
Οι εργαζόμενοι μπορούν να ζητούν εγγράφως πληροφορίες για το ατομικό επίπεδο αμοιβής τους, αλλά και για τα μέσα επίπεδα αμοιβής ανά φύλο στις αντίστοιχες κατηγορίες. Οι εργοδότες οφείλουν να παρέχουν τις πληροφορίες αυτές εντός 2 μηνών και να ενημερώνουν ετησίως το προσωπικό για το σχετικό δικαίωμα, τηρώντας τους κανόνες προστασίας προσωπικών δεδομένων.
Υποστήριξη επιχειρήσεων και υποβολή στοιχείων
Για τη διευκόλυνση των επιχειρήσεων, παρέχονται ενδεικτικό υπόδειγμα μισθολογικής δομής και εργαλεία καλής πρακτικής, όπως το υπολογιστικό εργαλείο μισθολογικού χάσματος του έργου FAIR PAY και η εργαλειοθήκη του Ευρωπαϊκού Ινστιτούτου για την Ισότητα των Φύλων. Οι επιχειρήσεις με τουλάχιστον 100 εργαζόμενους υποχρεούνται να υποβάλλουν στοιχεία για το μισθολογικό χάσμα των φύλων στον Συνήγορο του Πολίτη, στους εργαζόμενους και στους εκπροσώπους τους, καθώς και στην Επιθεώρηση Εργασίας, με συγκεκριμένες προθεσμίες ανάλογα με το μέγεθος της επιχείρησης.
Κοινή αξιολόγηση αμοιβών και προστασία εργαζομένων
Η κοινή αξιολόγηση αμοιβών ενεργοποιείται όταν διαπιστώνεται διαφορά τουλάχιστον 5% στο μέσο επίπεδο αμοιβής μεταξύ γυναικών και ανδρών σε οποιαδήποτε κατηγορία εργαζομένων, χωρίς επαρκή αιτιολόγηση και εφόσον δεν έχει διορθωθεί εντός έξι μηνών. Η διαδικασία περιλαμβάνει ανάλυση των διαφορών, εντοπισμό αιτίων και λήψη μέτρων για την αντιμετώπιση αδικαιολόγητων αποκλίσεων.
Η εγκύκλιος διευκρινίζει επίσης τα διαθέσιμα μέσα δικαστικής και διοικητικής προστασίας, το δικαίωμα πλήρους αποκατάστασης των θιγόμενων εργαζομένων και τη διαδικασία επίλυσης εργατικών διαφορών στην Επιθεώρηση Εργασίας, με συμμετοχή του Συνηγόρου του Πολίτη. Προβλέπεται, τέλος, προστασία από αντίποινα και δυσμενή μεταχείριση λόγω ενεργειών για τη διασφάλιση της ίσης αμοιβής.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news