Η ψηφιοποίηση 1,2 δισεκατομμυρίων σελίδων αρχείων του Ελληνικού Δημοσίου εκτιμάται ότι αποφέρει ετήσιο οικονομικό όφελος περίπου 180 εκατ. ευρώ, σύμφωνα με αποτίμηση του Εθνικού Κέντρου Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου (ΕΚΤ), φορέα του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης. Η μελέτη αφορά τα έργα που υλοποιήθηκαν μέσω της Δράσης 16778 του υπουργείου, με χρηματοδότηση από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.
Η συνολική επένδυση των 590 εκατ. ευρώ κάλυψε την ψηφιοποίηση αρχείων σε εννέα κρίσιμους τομείς της Δημόσιας Διοίκησης, όπως η Δικαιοσύνη, η Υγεία, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, η Μετανάστευση και το 'Ασυλο, το Εθνικό Κτηματολόγιο, ο Ψηφιακός Χάρτης Απαλλοτριώσεων, ο Πολεοδομικός Σχεδιασμός και το υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Τα έργα ολοκληρώθηκαν τον Ιούνιο του 2026.
Οικονομικά και περιβαλλοντικά οφέλη
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα της αποτίμησης, πέρα από την ετήσια εξοικονόμηση 180 εκατ. ευρώ για τη Δημόσια Διοίκηση, η ψηφιοποίηση συμβάλλει και στη βιωσιμότητα. Υπολογίζεται ότι εξοικονομούνται περίπου 130 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού ετησίως, ενώ η μείωση της ανάγκης φυσικής παρουσίας των πολιτών στις υπηρεσίες περιορίζει τις εκπομπές διοξειδίου του άνθρακα κατά περίπου 2.100 τόνους τον χρόνο.
Το ΕΚΤ επισημαίνει ότι για την αποτίμηση εφαρμόστηκε καινοτόμος μεθοδολογία, βασισμένη στο διεθνώς αναγνωρισμένο «Τυποποιημένο Μοντέλο Κόστους», η οποία συνδυάζει ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια. Η προσέγγιση αυτή αποτυπώνει όχι μόνο την οικονομική, αλλά και την κοινωνική και τεχνολογική αξία της ψηφιοποίησης, λαμβάνοντας υπόψη το διοικητικό βάρος που αντιμετωπίζουν δημόσιοι λειτουργοί, πολίτες και επιχειρήσεις.
Ψηφιακός μετασχηματισμός και δημόσια διοίκηση
Όπως δήλωσε ο διευθυντής του ΕΚΤ, Δρ Κυριάκος Τολιάς, η αποτίμηση της Δράσης 16778 επιβεβαιώνει ότι η ψηφιοποίηση των αρχείων του Δημοσίου αποτελεί βασικό μοχλό εκσυγχρονισμού της Δημόσιας Διοίκησης, με ουσιαστικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία.
«Η αποτίμηση της Δράσης 16778 τεκμηριώνει ότι η ψηφιοποίηση των αρχείων του Δημοσίου αποτελεί βασικό μοχλό εκσυγχρονισμού της δημόσιας διοίκησης, με ουσιαστικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία. Παράλληλα, τα περιβαλλοντικά οφέλη της ψηφιοποίησης ευθυγραμμίζονται με τους στόχους για την κλιματική ουδετερότητα, αναδεικνύοντας τη σύνδεση ψηφιακού μετασχηματισμού και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας. Για πρώτη φορά, αποτυπώνεται με μετρήσιμο τρόπο ο αντίκτυπος ενός τόσο μεγάλου έργου, ενισχύοντας τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών», ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Βελτίωση λειτουργιών και εξυπηρέτησης
Η μελέτη καταγράφει σημαντικές βελτιώσεις στη λειτουργία της Δημόσιας Διοίκησης. Η άμεση αναζήτηση, ανάκτηση και διαχείριση πληροφοριών μειώνει τους χρόνους διεκπεραίωσης υποθέσεων και ενισχύει την παραγωγικότητα των υπηρεσιών, διευκολύνοντας παράλληλα την επιχειρηματική δραστηριότητα και την υλοποίηση επενδύσεων.
Η δυνατότητα παρακολούθησης της πορείας εγγράφων και υποθέσεων σε κάθε στάδιο, σε συνδυασμό με την ασφαλή πρόσβαση σε αξιόπιστα και επικαιροποιημένα δεδομένα, ενισχύει τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της Δημόσιας Διοίκησης.
Επιπλέον, η ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών επιτρέπει την απομακρυσμένη εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων, περιορίζοντας την ανάγκη αυτοπρόσωπης παρουσίας στις δημόσιες υπηρεσίες και συμβάλλοντας στη μείωση των γεωγραφικών ανισοτήτων μέσω ισότιμης πρόσβασης στις ψηφιακές υπηρεσίες.
Βάσεις δεδομένων και τεχνητή νοημοσύνη
Σύμφωνα με το ΕΚΤ, η συγκρότηση αξιόπιστων και δομημένων ψηφιακών βάσεων δεδομένων δημιουργεί τις προϋποθέσεις για αξιοποίηση προηγμένων τεχνολογιών, όπως εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Οι τεχνολογίες αυτές μπορούν να υποστηρίξουν την αυτοματοποίηση διοικητικών διαδικασιών, να μειώσουν τους χρόνους εξυπηρέτησης και να ενισχύσουν τη λήψη αποφάσεων στον δημόσιο τομέα.
Η αποτίμηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του έργου ανάπτυξης υποδομών διακυβέρνησης και επανάχρησης δεδομένων του Δημοσίου, το οποίο εντάσσεται στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του προγράμματος NextGenerationEU.