Το νέο σχέδιο νόμου του υπουργείου Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης με τίτλο «Ενίσχυση της εφαρμογής της ισότητας της αμοιβής μεταξύ ανδρών και γυναικών για όμοια εργασία ή για εργασία ίσης αξίας και λοιπές διατάξεις - Ενσωμάτωση Οδηγίας (Ε.Ε.) 2023/970» παρουσίασε η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, σε συνέντευξη Τύπου, μαζί με τους Γενικούς Γραμματείς Νίκο Μηλαπίδη και Κωνσταντίνο Τσαγκαρόπουλο.
Η κ. Κεραμέως τόνισε ότι με το νέο νομοσχέδιο γίνεται ένα αποφασιστικό βήμα προς μια αγορά εργασίας με περισσότερη διαφάνεια, ίσες ευκαιρίες και ουσιαστική προστασία των εργαζομένων. Όπως ανέφερε, στόχος είναι η διασφάλιση ότι η αμοιβή των εργαζομένων θα καθορίζεται αποκλειστικά από την εργασία και την αξία τους, ανεξαρτήτως φύλου.
Το σχέδιο νόμου, που ενσωματώνει την Οδηγία Ε.Ε. 2023/970, εισάγει για πρώτη φορά ολοκληρωμένο πλαίσιο διαφάνειας στις αμοιβές, τόσο πριν από την πρόσληψη όσο και κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης. Ο εργοδότης θα υποχρεούται να ενημερώνει τον υποψήφιο για την αμοιβή ή το μισθολογικό εύρος της θέσης και τη σχετική Συλλογική Σύμβαση, ενώ δεν θα μπορεί να ζητά πληροφορίες για προηγούμενες αποδοχές.
Η διαδικασία πρόσληψης θα είναι ουδέτερη ως προς το φύλο και χωρίς διακρίσεις. Το νέο πλαίσιο συνδέεται με την ενίσχυση των Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, προβλέποντας ότι όπου αυτές εφαρμόζονται, θεωρείται καταρχήν πως δεν υπάρχουν αδικαιολόγητες μισθολογικές διακρίσεις. Παράλληλα, οι Συλλογικές Συμβάσεις μπορούν να χρησιμοποιούνται ως βάση για τη δημιουργία μισθολογικών δομών στις επιχειρήσεις.
Η Επιθεώρηση Εργασίας διατηρεί το δικαίωμα ελέγχου και επιβολής προστίμων σε περιπτώσεις παραβάσεων. Με αυτόν τον τρόπο ενισχύεται η προστασία των εργαζομένων, ενώ παράλληλα απλοποιούνται οι διαδικασίες για τις επιχειρήσεις που εφαρμόζουν Συλλογικές Συμβάσεις.
Διαφάνεια και έλεγχος στο μισθολογικό χάσμα
Οι επιχειρήσεις θα πρέπει να διαθέτουν τεκμηριωμένες μισθολογικές δομές, βασισμένες σε αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο κριτήρια, με σαφή διαδικασία αξιολόγησης και αναθεώρησης. Οι εργαζόμενοι θα έχουν δικαίωμα πρόσβασης σε πληροφορίες για το επίπεδο αμοιβής τους και για τον μέσο μισθό ανδρών και γυναικών σε όμοιες θέσεις, χωρίς ταυτοποίηση προσώπων.
Θεσπίζεται επίσης εσωτερικός έλεγχος μισθολογικού χάσματος. Οι επιχειρήσεις θα υποβάλλουν στοιχεία για το μισθολογικό χάσμα ανδρών και γυναικών, τα bonus, καθώς και τα μισθολογικά δεδομένα ανά κατηγορία εργαζομένων. Η υποχρέωση αυτή θα ισχύει ετησίως για επιχειρήσεις με πάνω από 250 εργαζόμενους και ανά τριετία για μικρότερες επιχειρήσεις συγκεκριμένων κατηγοριών.
Σε περίπτωση που εντοπιστεί μισθολογική διαφορά ίση ή μεγαλύτερη του 5% χωρίς αντικειμενική εξήγηση, ο εργοδότης θα πρέπει να προχωρήσει σε διορθωτικά μέτρα και αναμόρφωση της μισθολογικής δομής.
Ενίσχυση δικαιωμάτων εργαζομένων και νέες ρυθμίσεις
Το σχέδιο νόμου ενισχύει τη δικαστική προστασία των εργαζομένων, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να ζητούν στοιχεία μισθών, να προσφεύγουν στη δικαιοσύνη και να εκπροσωπούνται από συνδικαλιστικές οργανώσεις ή φορείς ισότητας. Σύμφωνα με το υπουργείο Εργασίας, το νέο πλαίσιο προάγει τη διαφάνεια, την ενημέρωση και τη διόρθωση ανισοτήτων.
Μέχρι σήμερα, η κ. Κεραμέως έχει ενσωματώσει στο υπό επεξεργασία σχέδιο νόμου 65 προτάσεις που κατέθεσαν οι εθνικοί κοινωνικοί εταίροι, εκπρόσωποι εργαζομένων και εργοδοτών. Μεταξύ άλλων, προβλέπεται η ένταξη συγκεκριμένων κατηγοριών εργαζομένων του ΕΣΥ και του ΕΚΑΒ στα βαρέα και ανθυγιεινά, με δυνατότητα συνταξιοδότησης στο 62ο έτος και αναγνώριση προηγούμενης απασχόλησης.
Επιπλέον, αναγνωρίζεται ο χρόνος μαθητείας στις Ε Μαθητείας της ΔΥΠΑ ως πρακτική άσκηση, δίνεται δυνατότητα απομακρυσμένης συμμετοχής στη διαδικασία επίλυσης εργατικών διαφορών στην Επιθεώρηση Εργασίας και θεσμοθετείται το Ψηφιακό Μητρώο Συλλογικών Συμβάσεων Εργασίας, για ευκολότερη πρόσβαση των πολιτών στο περιεχόμενο των ΣΣΕ.