Με τον χρόνο να μετρά αντίστροφα για τις εθνικές εκλογές του 2027, η ανησυχία και η αβεβαιότητα για το αποτέλεσμα της κάλπης και, κυρίως, για τις δυνατότητες σχηματισμού κυβέρνησης μπαίνουν για τα καλά στο ραντάρ των επενδυτών και των αγορών.
Το ενδιαφέρον επικεντρώνεται στις πιθανές οικονομικές επιπτώσεις που θα μπορούσε να έχει μια περίοδος παρατεταμένης πολιτικής αβεβαιότητας, ιδιαίτερα σε ό,τι αφορά την πορεία των επενδύσεων και της πιστωτικής επέκτασης.
Η επερχόμενη εκλογική αναμέτρηση έχει μπει εδώ και αρκετό καιρό στην ατζέντα των επενδυτών.
Στα πρόσφατα διεθνή roadshows των ελληνικών τραπεζών, πέρα από την κερδοφορία, την κεφαλαιακή επάρκεια και τις προοπτικές των τραπεζικών μετοχών, θεσμικοί και αναλυτές έδειξαν ιδιαίτερο ενδιαφέρον και για το πολιτικό περιβάλλον μέσα στο οποίο θα κληθεί να κινηθεί η ελληνική οικονομία τα επόμενα χρόνια.
Εκπρόσωποι ξένων επενδυτικών οίκων έθεσαν προς τα τραπεζικά επιτελεία ερωτήματα για την πολιτική κατάσταση στην Ελλάδα, τις επερχόμενες εκλογές και τις προοπτικές σχηματισμού κυβέρνησης μετά την αναμέτρηση.
Ο προβληματισμός εστιάζεται κυρίως στο ενδεχόμενο η εκλογική αναμέτρηση να μη συνοδευτεί από άμεσο σχηματισμό κυβέρνησης, αλλά να ακολουθήσει μια περίοδος διαπραγματεύσεων για κυβερνητικές συνεργασίες ή ακόμη και δεύτερη προσφυγή στις κάλπες.
Και όλα αυτά σε ένα περιβάλλον πολιτικής έντασης και αστάθειας σε όλη την Ευρώπη και όχι μόνο.
Επι του πρακτέου πάντως οι τράπεζες δεν ανησυχούν ιδιαίτερα εκτιμώντας ότι υπάρχει μεγάλο pipeline επενδυτικών έργων που διασφαλίζουν την ισχυρή πιστωτική επέκταση σε μεσοπρόθεσμο ορίζοντα. Στην ίδια κατεύθυνση πρόσφατη ανάλυση της Eurobank Equity εκτιμούσε μικρή επίπτωση στην πιστωτική επέκταση λόγω ενδεχόμενης μείωσης επενδύσεων.
Οι ανησυχίες για επενδύσεις – πιστωτική επέκταση
Ο προβληματισμός της αγοράς εστιάζεται στο ενδεχόμενο η εκλογική αναμέτρηση να μη συνοδευτεί από άμεσο σχηματισμό κυβέρνησης, αλλά να ακολουθήσει μια περίοδος διαπραγματεύσεων για κυβερνητικές συνεργασίες ή ακόμη και δεύτερη προσφυγή στις κάλπες.
Μια τέτοια εξέλιξη θα μπορούσε να παρατείνει την αβεβαιότητα και να επηρεάσει τον προγραμματισμό επιχειρήσεων και επενδυτών, οι οποίοι ενδέχεται να επιλέξουν στάση αναμονής έως ότου αποκατασταθεί η ορατότητα για το πολιτικό και οικονομικό περιβάλλον.
Μια επιβράδυνση των επενδύσεων, ένα «επενδυτικό κράτημα», θα είχε επίπτωση στην πιστωτική επέκταση των τραπεζών, δεδομένου ότι τα δάνεια προς επιχειρήσεις, και ειδικά προς μεγάλες επιχειρήσεις, αποτελούν την αιχμή του δόρατος της πιστωτικής επέκτασης των εγχώριων τραπεζών.
Τον προβληματισμό αυτό υπογραμμίζει και πρόσφατη ανάλυση της Eurobank Equities, όπου σημειώνεται ότι ο σημαντικότερος κίνδυνος για την πορεία των επενδύσεων και των τραπεζικών χορηγήσεων δεν συνδέεται τόσο με την ολοκλήρωση του Ταμείου Ανάκαμψης όσο με τον χρονισμό της επενδυτικής δραστηριότητας.
«Κατά την άποψή μας, ο σημαντικότερος κίνδυνος αφορά τον χρονισμό των επενδύσεων, καθώς ενδεχόμενες διαπραγματεύσεις για τον σχηματισμό κυβέρνησης συνεργασίας ή επαναληπτικές εκλογές το 2027 θα μπορούσαν να καθυστερήσουν επενδυτικά έργα και εκταμιεύσεις», σημειώνει η χρηματιστηριακή.
Το αρνητικό σενάριο για την ανάπτυξη
Η Eurobank Equities επιχειρεί να ποσοτικοποιήσει τον συγκεκριμένο κίνδυνο, εξετάζοντας ένα εναλλακτικό σενάριο στο οποίο η επενδυτική δραστηριότητα υπολείπεται κατά 5% των αρχικών προβλέψεων κατά το εκλογικό έτος.
Στην περίπτωση αυτή, εκτιμά ότι ο ρυθμός ανάπτυξης της ελληνικής οικονομίας θα περιοριζόταν κατά περίπου 0,5 ποσοστιαία μονάδα, ενώ ο ρυθμός πιστωτικής επέκτασης θα υποχωρούσε κατά περίπου 0,36 ποσοστιαίες μονάδες.
Με βάση αυτές τις παραδοχές, η ανάπτυξη του ΑΕΠ θα διαμορφωνόταν κοντά στο 1,4% το 2027, έναντι περίπου 1,9% στο βασικό σενάριο, ενώ η πιστωτική επέκταση θα επιβραδυνόταν στο 7,2%, από 7,6%.
Πρόκειται για εναλλακτικό σενάριο κινδύνου και όχι για την κεντρική πρόβλεψη της χρηματιστηριακής, η οποία εξακολουθεί να βασίζεται στην παραδοχή ότι οι επενδύσεις και οι σχετικές χρηματοδοτήσεις θα εξελιχθούν χωρίς καθυστερήσεις.
Αλλά ακόμα και στο αρνητικό αυτό σενάριο, η επίπτωση στην πιστωτική επέκταση θα ήταν μικρότερη της επίπτωσης στον ρυθμό ανάπτυξης.
Το στοίχημα της πιστωτικής επέκτασης
Παρά τους κινδύνους, η βασική εκτίμηση της Eurobank Equities για τις τραπεζικές χορηγήσεις παραμένει θετική. Ο ρυθμός αύξησης των εξυπηρετούμενων δανείων στις τέσσερις συστημικές τράπεζες προβλέπεται να διαμορφωθεί στο 8,6% το 2026, στο 7,6% το 2027 και στο 7% το 2028.
Η επιβράδυνση αυτή θεωρείται φυσιολογική εξομάλυνση μετά τους υψηλούς ρυθμούς των προηγούμενων ετών και όχι ένδειξη απότομης κάμψης της πιστωτικής δραστηριότητας.
Ωστόσο, η εξέλιξη των επενδύσεων θα αποτελέσει τον καθοριστικό παράγοντα για την επιβεβαίωση των προβλέψεων.