Στη Θεσσαλονίκη πραγματοποιήθηκε η Διάσκεψη των Κοσμητόρων Νομικών Σχολών από τα Δυτικά Βαλκάνια και τη Μολδαβία, με πρωτοβουλία της Νομικής Σχολής του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Βασικός στόχος της διάσκεψης ήταν η διαμόρφωση ενός πλαισίου διαρκούς συνεργασίας μεταξύ των νομικών σχολών της περιοχής, με σκοπό την επιτάχυνση της ευρωπαϊκής διεύρυνσης και τη δημιουργία κοινού μεταπτυχιακού προγράμματος.
Ο ομότιμος καθηγητής Συνταγματικού Δικαίου και πρώην υπουργός Εξωτερικών, Ευάγγελος Βενιζέλος, ανέδειξε το υπαρξιακό πρόβλημα ως κύρια πρόκληση για την Ευρωπαϊκή Ένωση. Τόνισε ότι η ευρωπαϊκή ασφάλεια αποτελεί σήμερα την πρώτη προτεραιότητα, ειδικά υπό το φως των πρόσφατων διεθνών εξελίξεων.
Σύμφωνα με τον κ. Βενιζέλο, η ΕΕ δυσκολεύεται να λειτουργήσει ως πραγματική παγκόσμια πολιτική και στρατιωτική οντότητα, ενώ η διεύρυνση παραμένει σε δεύτερη μοίρα έναντι των ζητημάτων ασφάλειας. Επεσήμανε την ανάγκη για επιτάχυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης σε τομείς όπως οι ίδιοι πόροι, η κοινή έκδοση χρέους, η ασφάλεια και η άμυνα.
Παράλληλα, υπογράμμισε πως η αντίσταση στο όνομα της εθνικής κυριαρχίας παραμένει ισχυρή και οι διαφωνίες μεταξύ των κρατών-μελών δυσχεραίνουν την αντιμετώπιση κρίσιμων διεθνών προκλήσεων. Η άνοδος της Άκρας Δεξιάς και η πολιτική αστάθεια σε μεγάλες ευρωπαϊκές χώρες συνιστούν περαιτέρω κινδύνους για τη δημοκρατία στην Ευρώπη.
Παρά τις προκλήσεις, η εμβάθυνση της ευρωπαϊκής ολοκλήρωσης θεωρείται ιστορική αναγκαιότητα από την πλειοψηφία των κρατών-μελών. Το βασικό ερώτημα που προκύπτει είναι αν η προοπτική διεύρυνσης της ΕΕ με την ένταξη των Δυτικών Βαλκανίων και της Μολδαβίας παραμένει ανοιχτή και βιώσιμη, δεδομένης της σημασίας της περιοχής για την ευρωπαϊκή ασφάλεια.
Ο κ. Βενιζέλος επισήμανε ότι οι υποψήφιες χώρες οφείλουν να καλλιεργούν σταθερά την προοπτική ένταξης μέσω ουσιαστικής αφομοίωσης του κοινοτικού κεκτημένου, όχι μόνο για τυπικούς λόγους αλλά και για βαθύτερους πολιτικούς και γεωπολιτικούς σκοπούς.
Η πραγματική πρόοδος θα επιτευχθεί όταν οι χώρες αυτές ευθυγραμμιστούν πλήρως με τα ευρωπαϊκά πρότυπα κράτους δικαίου και συμμεριστούν τη στρατηγική ευρωπαϊκή οπτική για την ασφάλεια και την άμυνα.
Επιπλέον, τόνισε την ανάγκη ενιαίας στάσης της ΕΕ απέναντι στη Ρωσία και τη ρωσική παρέμβαση στα πολιτικά συστήματα των Βαλκανίων, ενόψει και των επικείμενων εκλογών στη Μολδαβία που θα κρίνουν τον γεωπολιτικό προσανατολισμό της χώρας.
Ο ρόλος των νομικών και της ακαδημαϊκής κοινότητας
Ο καθηγητής Βενιζέλος ανέδειξε τη σημασία των νομικών και των ακαδημαϊκών πρωτοβουλιών, όπως αυτή της Νομικής Σχολής του ΑΠΘ, στη διαμόρφωση ενός δικτύου που μπορεί να συμβάλει στην αφομοίωση του κοινοτικού κεκτημένου και στην ενίσχυση του κράτους δικαίου.
Στάθηκε στη θεμελιώδη αποστολή του νομικού επαγγέλματος ως θεματοφύλακα της δημοκρατίας, επισημαίνοντας την πολυπλοκότητα του ευρωπαϊκού θεσμικού πλαισίου. Ο Ευρωπαίος νομικός καλείται να λειτουργήσει σε ένα πολυεπίπεδο θεσμικό περιβάλλον, που απαιτεί ερμηνεία, αμοιβαίο σεβασμό και αλληλοπεριχώρηση των εννόμων τάξεων.
Η συστηματική ενασχόληση με αυτά τα ζητήματα είναι απαραίτητη για τους νέους νομικούς των υποψήφιων χωρών, ώστε να ενσωματωθεί το κοινοτικό κεκτημένο στη νομοθεσία και τη διοικητική πρακτική. Ένα αξιόπιστο κοινό μεταπτυχιακό πρόγραμμα μπορεί να αποτελέσει σημείο αναφοράς για την ακαδημαϊκή συνεργασία σε μια κρίσιμη ιστορική συγκυρία.
Ψηφιακά εργαλεία και στήριξη από το Υπουργείο Παιδείας
Ο υφυπουργός Παιδείας, Θρησκευμάτων και Αθλητισμού, Νίκος Παπαϊωάννου, διαβεβαίωσε ότι το Υπουργείο θα στηρίξει κάθε επόμενο βήμα του δικτύου των νομικών σχολών. Ανακοίνωσε επίσης ότι ο ψηφιακός βοηθός διδασκαλίας για τη Νομική του ΑΠΘ, βασισμένος σε τεχνολογία Τεχνητής Νοημοσύνης, θα αξιοποιηθεί πιλοτικά και στο πλαίσιο της διαρκούς συνεργασίας των βαλκανικών σχολών, με σχετικό μνημόνιο συνεργασίας να υπογράφεται σύντομα.
Ο κοσμήτορας της Νομικής Σχολής, καθηγητής Παναγιώτης Γκλαβίνης, παρουσίασε τον «EU Law Agent», έναν ψηφιακό βοηθό διδασκαλίας προσαρμοσμένο στη διδασκαλία του ευρωπαϊκού δικαίου, ο οποίος προσέλκυσε το ενδιαφέρον των κοσμητόρων των βαλκανικών χωρών. Ήδη υπάρχει ενδιαφέρον για χρηματοδότηση της ετήσιας συνδρομής της εφαρμογής από χορηγό, ώστε να επεκταθεί σε όλες τις σχολές του δικτύου.
Ο πρύτανης του ΑΠΘ, καθηγητής Κυριάκος Αναστασιάδης, εξέφρασε τη βούληση για συνέχιση και αναβάθμιση της πρωτοβουλίας, με στόχο τη δημιουργία ενός σταθερού και βιώσιμου δικτύου νομικών σχολών, το οποίο ενδέχεται να επεκταθεί και σε επίπεδο πανεπιστημίων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
