Αλλαγή σκηνικού παρατηρείται στις προτιμήσεις των υποψηφίων στα ελληνικά πανεπιστήμια, με τις ναυτιλιακές σχολές να σημειώνουν σημαντική άνοδο, ενώ η πλειονότητα των εισακτέων κατόρθωσε να περνά σε τμήματα που αποτελούσαν την πρώτη τους επιλογή.
Την ίδια στιγμή, οι βάσεις αυξήθηκαν στις πολυτεχνικές και οικονομικές σχολές, παρέμειναν υψηλές στις ιατρικές, ενώ παρατείνεται το φαινόμενο των κενών θέσεων στα ΑΕΙ, φέρνοντας στο προσκήνιο κρίσιμες κοινωνικό-οικονομικές διαστάσεις της τριτοβάθμιας εκπαίδευσης στη χώρα.
Βασικές τάσεις και στατιστικά προτίμησης υποψηφίων
Τα στοιχεία που δημοσίευσε το Υπουργείο Παιδείας αναδεικνύουν τις σχολές με τη μεγαλύτερη ζήτηση, αλλά και τον βαθμό στον οποίο οι επιλογές των υποψηφίων αντανακλώνται στα αποτελέσματα των πανελλαδικών.
- Αστυφυλάκων: 827 προτιμήσεις
- Νομική ΔΠΘ: 457 προτιμήσεις
- Σχολή Πλοιάρχων Εμπορικού Ναυτικού: 424 προτιμήσεις
- Νομική ΕΚΠΑ: 361 προτιμήσεις
- ΤΕΦΑΑ ΔΠΘ: 339 προτιμήσεις
Μεγάλο ενδιαφέρον παρουσιάζουν τα στοιχεία σε σχέση με την πρώτη επιλογή των υποψηφίων. Ενδεικτικά, στη Νομική του ΕΚΠΑ μόνο ένας εισακτέος δεν είχε δηλώσει το τμήμα ως πρώτη του επιλογή (360/361), ενώ αντίστοιχα υψηλά ποσοστά σημειώθηκαν στη Σχολή Πλοιάρχων και στους Ηλεκτρολόγους Μηχανικούς & Μηχανικούς Η/Υ του ΕΜΠ.
Κίνηση και μεταβολές στις βάσεις εισαγωγής
Η φετινή εικόνα των βάσεων επιβεβαιώνει την επικράτηση πολυτεχνικών και οικονομικών σχολών — με ανοδική τάση — ενώ στους τομείς της Νομικής και της Ψυχολογίας σημειώθηκε πτώση. Το φαινόμενο των μεικτών τάσεων διακρίνεται στις σχολές Πληροφορικής, ενώ οι ιατρικές σχολές κατάφεραν να διατηρήσουν υψηλό επίπεδο βάσεων.
Στο 2ο Επιστημονικό Πεδίο η άνοδος κυριάρχησε στις πολυτεχνικές σχολές, αλλά τμήματα συναφή με Μαθηματικά και Φυσική σημείωσαν εντυπωσιακή πτώση. Αντίστοιχα, στο 3ο Πεδίο, οι ιατρικές σχολές κράτησαν τις βάσεις τους παρά τις δυσκολίες στη βαθμολογία.
- Αρχιτέκτονες Μηχανικοί ΕΜΠ: 20.380 μόρια
- Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Παν. Μακεδονίας: 19.295 μόρια
- Ναυτιλιακές Σπουδές Παν. Πειραιώς: 19.210 μόρια
- Διεθνών & Ευρωπαϊκών Σπουδών Παν. Πειραιώς: 18.990 μόρια
- Ιατρική ΕΚΠΑ: 18.775 μόρια
Το επίμονο φαινόμενο των κενών θέσεων
Για ακόμη μία χρονιά, τα ελληνικά ΑΕΙ εμφανίζουν δεκάδες χιλιάδες κενές θέσεις, πρόβλημα που δεν περιορίζεται πλέον στην περιφέρεια, αλλά αγγίζει και μεγάλες πόλεις — πολλές φορές σε σχολές με ισχυρή σύνδεση με την αγορά εργασίας.
Όπως υποστηρίζει η Ολυμπία Χαϊδεμενάκη, Σύμβουλος Σταδιοδρομίας και Επαγγελματικού Προσανατολισμού, το φαινόμενο δεν αφορά μόνο περιοχές ή τμήματα χαμηλής ζήτησης: «Το φαινόμενο των κενών θέσεων δεν εξαντλείται σε γεωγραφικά ή χαμηλής ζήτησης τμήματα».
- Διοίκηση Τουρισμού ΠΑΔΑ: 282 κενές θέσεις
- Μαθηματικό ΕΚΠΑ: 103 κενές θέσεις
- Σχολή Μηχανικών ΑΕΝ: 361 κενές θέσεις
- Μηχανικοί Η/Υ και Πληροφορικής Ιωαννίνων: 148 κενές (211 θέσεις – 63 καλύφθηκαν)
- Ηλεκτρολόγοι & Ηλεκτρονικοί Μηχανικοί Αιγάλεω: 91 κενές (151 θέσεις – 60 καλύφθηκαν)
Η κα. Χαϊδεμενάκη τονίζει πως οι λόγοι που οδηγούν στις κενές θέσεις είναι πολλαπλοί: από τις πραγματικές επιθυμίες των υποψηφίων έως τη χαμηλή ελκυστικότητα του προγράμματος σπουδών ή την αίσθηση πως το αντικείμενο είναι ξεπερασμένο. Πολλοί μαθητές πλέον αποφεύγουν να «δηλώσουν κάτι απλώς για να μπουν κάπου», ενώ επηρεάζονται και από την εφαρμογή της Ελάχιστης Βάσης Εισαγωγής (ΕΒΕ). «Θεσπίστηκε με στόχο να διασφαλίσει ένα ελάχιστο ακαδημαϊκό επίπεδο, ωστόσο λειτουργεί ως "κόφτης" τιμωρώντας οριζόντια τμήματα και υποψηφίους», σημειώνει η ίδια.
Ο ρόλος του επαγγελματικού προσανατολισμού
Κομβικής σημασίας αναδεικνύεται η έγκαιρη ενημέρωση και η καθοδήγηση των μαθητών, ώστε η επιλογή σπουδών να βασίζεται σε πραγματικά ενδιαφέροντα και επαγγελματικούς στόχους. Η ανάγκη διασύνδεσης των σχολείων με πιστοποιημένους συμβούλους σταδιοδρομίας κρίνεται καθοριστική, διευκολύνοντας τον εντοπισμό των «δυνατών» σημείων κάθε μαθητή και επιτρέποντας την πιο έξυπνη στοχοθεσία.
Ενδεικτικό είναι το παράδειγμα του Νικόλα Σκορίνη, ο οποίος επέλεξε συνειδητά τα φιλολογικά μαθήματα —με άριστες επιδόσεις— και πέτυχε τον στόχο του στη Φιλοσοφική ΕΚΠΑ. Ο ίδιος αναφέρει: «Ήταν ξεκάθαρο ότι είχα έφεση σε αυτά τα μαθήματα και μου ήταν πιο εύκολο να ανταπεξέλθω σε αυτά που απαιτούσαν οι Πανελλαδικές».
Η στρατηγική προετοιμασία, ο επαγγελματικός προσανατολισμός και η σωστή ενημέρωση μπορούν να αποτελέσουν το κλειδί για να μετατραπούν τα σημερινά στατιστικά κενά και οι ανισορροπίες βάσεων σε ευκαιρία, τόσο για τους νέους όσο και για την ίδια την ελληνική οικονομία.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
