Σε πιο συγκεκριμένα βήματα περνά η διερεύνηση της προοπτικής αξιοποίησης της πυρηνικής ενέργειας στη χώρα μας, με την Κυβερνητική Επιτροπή, που συστάθηκε λίγο καιρό πριν, να επιχειρεί πλέον να προσδιορίσει τις αναλύσεις που απαιτούνται, τις επιμέρους ομάδες εργασίας και το χρονοδιάγραμμα της τεχνικής προετοιμασίας.
Σύμφωνα με πληροφορίες του Business Daily, χθες το απόγευμα πραγματοποιήθηκε στο ΥΠΕΝ η δεύτερη συνεδρίαση της Επιτροπής, υπό την προεδρία του υφυπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκου Τσάφου, έπειτα από την πρώτη συνάντηση της 14ης Οκτωβρίου, η οποία είχε κυρίως ενημερωτικό και οργανωτικό χαρακτήρα.
Ανεβάζει στροφές η επιτροπή, τι συζητήθηκε χθες
Σύμφωνα με πηγές η χθεσινή συζήτηση ήταν «άκρως παραγωγική», καθώς επικεντρώθηκε στην οργάνωση των επόμενων βημάτων για τη διερεύνηση των δυνατοτήτων αξιοποίησης της πυρηνικής ενέργειας στη χώρα χώρα μας.
Στο επίκεντρο βρέθηκε το έργο που θα αναλάβει η τεχνική ομάδα, η οποία έχει ως συντονιστή τον πυρηνικό φυσικό και πρόεδρο του Deon Policy Institute, Γιώργο Λάσκαρη. Μάλιστα, κατά τις ίδιες πληροφορίες, ο ίδιος παρουσίασε στα μέλη της Κυβερνητικής Επιτροπής τον τρόπο με τον οποίο προτείνεται να εργαστεί η τεχνική ομάδα, τις βασικές κατευθύνσεις και το χρονοδιάγραμμά της.
Ειδικότερα, η συζήτηση επικεντρώθηκε, μεταξύ άλλων, στο ποιες αναλύσεις θα πρέπει να πραγματοποιηθούν, πώς θα οργανωθεί η τεχνική εργασία και ποιες υποομάδες θα μπορούσαν να αναλάβουν τα επιμέρους αντικείμενα.
Στόχος, σύμφωνα με τις ίδιες πηγές, είναι μέχρι τις επόμενες εθνικές εκλογές να έχει πραγματοποιηθεί μια σειρά από αναλύσεις και προπαρασκευαστικές ενέργειες, οι οποίες θα επιτρέψουν να διαμορφωθεί μια πιο σαφής εικόνα για τις δυνατότητες, τις προϋποθέσεις και τους περιορισμούς της πυρηνικής ενέργειας στην ελληνική περίπτωση.
Διευκρινίζεται, πάντως, ότι το συγκεκριμένο χρονοδιάγραμμα δεν συνεπάγεται πως θα πρέπει έως τότε να έχει ληφθεί απόφαση για την εισαγωγή της πυρηνικής ενέργειας στο ενεργειακό μείγμα. Το ζητούμενο σε αυτή τη φάση είναι να συγκεντρωθούν τα αναγκαία τεχνικά και επιστημονικά δεδομένα, ώστε η χώρα να γνωρίζει καλύτερα τις επιλογές που έχει μπροστά της.
Αξίζει να σημειώσουμε πως στη χθεσινή συνάντηση έδωσαν δυναμικό παρών περίπου 30 άτομα με φυσική παρουσία, ενώ ακόμη 15 συμμετείχαν διαδικτυακά. Συμμετείχαν, μεταξύ άλλων, ο ΣΕΒ, η Ένωση Ελλήνων Εφοπλιστών, τα ελληνικά ναυπηγεία, καθώς και σχεδόν όλα τα υπουργεία.
Επόμενο ραντεβού στις 25 Νοεμβρίου
Η επόμενη συνεδρίαση της Κυβερνητικής Επιτροπής έχει προγραμματιστεί, σύμφωνα με πληροφορίες, για τις 25 Νοεμβρίου, καθώς οι εμπλεκόμενοι επιδιώκουν να διατηρήσουν τον ρυθμό των συναντήσεων και να προχωρήσουν σταδιακά στην εξειδίκευση των εργασιών.
Σε κάθε περίπτωση, η διαδικασία εξακολουθεί να βρίσκεται σε διερευνητικό στάδιο, χωρίς να έχει ληφθεί πολιτική απόφαση υπέρ της πυρηνικής ενέργειας. Όπως τονίζουν άνθρωποι με γνώση των διεργασιών, η προσπάθεια που βρίσκεται σε εξέλιξη αποσκοπεί στο να δημιουργηθεί η αναγκαία βάση, ώστε η χώρα να μπορεί να αξιολογήσει με μεγαλύτερη σαφήνεια τις δυνατότητες και τους περιορισμούς μιας τέτοιας επιλογής.
Προβληματισμοί για το κόστος και την αναγκαιότητα της πυρηνικής ενέργειας
Ωστόσο, χθες, ο καθηγητής του ΕΜΠ Κωνσταντίνος Μαθιουδάκης, μιλώντας στο 30ό συνέδριο του ΙΕΝΕ, εξέφρασε έντονες επιφυλάξεις για το κόστος και τη σκοπιμότητα της πυρηνικής ηλεκτροπαραγωγής στην Ελλάδα εξέφρασε
Σύμφωνα με τον ίδιο, η διεθνής εμπειρία έχει δείξει ότι τα πυρηνικά έργα συχνά ξεπερνούν τον αρχικό προϋπολογισμό και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής τους, με τις καθυστερήσεις να φτάνουν από τέσσερα έως και 16 χρόνια.
Ο ίδιος έθεσε ερωτήματα για την οικονομική ανταγωνιστικότητα της πυρηνικής ενέργειας, ιδιαίτερα των μικρών αρθρωτών αντιδραστήρων (SMR), τονίζοντας ότι πρέπει να εξετάζεται το συνολικό κόστος σε σύγκριση με άλλες επιλογές, όπως οι ανανεώσιμες πηγές και η εξοικονόμηση ενέργειας.
Παράλληλα, επισήμανε πως η χώρα μας διαθέτει ενεργειακές δυνατότητες που δεν έχει αξιοποιήσει πλήρως, φέρνοντας ως παραδείγματα την αντλησιοταμίευση, τη γεωθερμία αλλά και το βιομεθάνιο.
Όπως είπε, πριν εξεταστεί η κατασκευή πυρηνικών μονάδων, πρέπει να τεκμηριωθεί πόση επιπλέον ηλεκτρική ενέργεια χρειάζεται η χώρα και ποιος είναι ο οικονομικότερος τρόπος να καλυφθούν οι ανάγκες της.
Οι δυνατότητες και οι περιορισμοί των SMR
Από την πλευρά του, ο Διονύσης Χιώνης, συνιδρυτής της Athlos Energy, υποστήριξε ότι η πυρηνική ενέργεια μπορεί να αποτελέσει σημαντικό μέρος της λύσης για την κάλυψη των ενεργειακών αναγκών, ξεκαθαρίζοντας ωστόσο ότι οι μικροί αρθρωτοί αντιδραστήρες δεν είναι ακόμη πλήρως έτοιμοι για ευρεία εμπορική χρήση.
Όπως είπε, σήμερα αναπτύσσονται περισσότερα από 80 διαφορετικά σχέδια SMR σε πάνω από 20 χώρες, εκτιμώντας ότι μόνο λίγα από αυτά θα καταφέρουν τελικά να χρησιμοποιηθούν εμπορικά.
Σύμφωνα με τον ίδιο, το μεγάλο πλεονέκτημα που υπόσχονται οι SMR είναι ότι θα μπορούν να κατασκευάζονται γρηγορότερα και με μικρότερο κόστος σε σχέση με τους μεγάλους πυρηνικούς σταθμούς. Αυτό, όμως, δεν έχει ακόμη αποδειχθεί στην πράξη.
Για να μειωθεί πραγματικά το κόστος, θα πρέπει να κατασκευάζονται πολλές παρόμοιες μονάδες, ώστε οι εταιρείες να αποκτήσουν εμπειρία και να πετύχουν οικονομίες κλίμακας.
Για την Ελλάδα, επισήμανε ότι δεν θα πρέπει να επιλεγεί κάποια πειραματική ή μη δοκιμασμένη τεχνολογία. Πρώτο κριτήριο πρέπει να είναι η ασφάλεια και στη συνέχεια να εξεταστεί εάν η συγκεκριμένη τεχνολογία έχει ήδη εφαρμοστεί σε άλλες χώρες και εάν υπάρχουν αξιόπιστες εταιρείες που μπορούν να αναλάβουν την κατασκευή και την υποστήριξή της.
Τέλος, υπογράμμισε ότι πριν επιλεγεί οποιοσδήποτε αντιδραστήρας, η χώρα πρέπει να ξεκαθαρίσει για ποιον σκοπό τον χρειάζεται και πόση ενέργεια θέλει να παράγει, καθώς αυτές οι ανάγκες θα καθορίσουν και την κατάλληλη τεχνολογία.
Τα 19 βήματα και οι προϋποθέσεις για την Ελλάδα
Μιλώντας στο ίδιο συνέδριο, ο πρόεδρος της Ελληνικής Επιτροπής Ατομικής Ενέργειας (ΕΕΑΕ) και μέλος της Κυβερνητικής Επιτροπής, Χρήστος Χουσιάδας, διευκρίνισε ότι η Ελλάδα βρίσκεται ακόμη στο στάδιο της διερεύνησης, χωρίς να έχει ληφθεί απόφαση για την αξιοποίηση της πυρηνικής ενέργειας.
Όπως εξήγησε, η διαδικασία βασίζεται στη μεθοδολογία του Διεθνούς Οργανισμού Ατομικής Ενέργειας και περιλαμβάνει την αξιολόγηση 19 παραμέτρων, όπως το κόστος, η χρηματοδότηση, η ασφάλεια, το νομικό πλαίσιο, η διαχείριση των αποβλήτων και η κοινωνική αποδοχή.
Η διερεύνηση αποτελεί το πρώτο από τα τρία στάδια της διαδικασίας, ενώ, εφόσον υπάρξει θετική απόφαση, ακολουθούν η προετοιμασία και η υλοποίηση ενός πυρηνικού προγράμματος.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στην ανάγκη να προσδιοριστεί εξαρχής για ποιες χρήσεις θα μπορούσε να αξιοποιηθεί η πυρηνική ενέργεια στην περίπτωση της χώρας μας, δηλαδή αν τη θέλουμε για την τροφοδοσία του ηλεκτρικού δικτύου, για απομονωμένες εγκαταστάσεις, ενεργοβόρες βιομηχανίες, data centers ή παραγωγή θερμότητας. Σύμφωνα με τον ίδιο, η ιεράρχηση αυτών των αναγκών είναι καθοριστική για τα επόμενα βήματα.
Αυτό που έχει ιδιαίτερη αξία είναι πως ο ίδιος αναγνώρισε ότι η πυρηνική τεχνολογία ενέχει κινδύνους, σημειώνοντας όμως ότι μπορούν να αντιμετωπιστούν με αυστηρούς κανόνες και κατάλληλη εποπτεία.