Νέα πηγή ανησυχίας για την πορεία του πληθωρισμού στην ευρωζώνη δημιουργεί η άνοδος των τιμών της ενέργειας, καθώς οι καταναλωτές εμφανίζονται περισσότερο ανήσυχοι για την εξέλιξη των τιμών τους επόμενους μήνες.
Σύμφωνα με την έρευνα της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ) για τον Αύγουστο, η διάμεση εκτίμηση των καταναλωτών για τον πληθωρισμό τους επόμενους 12 μήνες αυξήθηκε στο 3% από 2,9% τον Ιούλιο.
Η εξέλιξη συνδέεται με τις νέες πιέσεις στις τιμές των καυσίμων, καθώς η κλιμάκωση της σύγκρουσης στο Ιράν έχει προκαλέσει σημαντικές διακυμάνσεις στην αγορά πετρελαίου. Παρότι το αργό πετρέλαιο Brent έχει υποχωρήσει τις τελευταίες ημέρες, παραμένει πάνω από τα 100 δολάρια το βαρέλι, διατηρώντας υψηλό το ενεργειακό κόστος για την ευρωπαϊκή οικονομία.
Οι πιέσεις είναι ήδη ορατές και στην Ελλάδα, όπου ο εναρμονισμένος πληθωρισμός επιταχύνθηκε τον Αύγουστο στο 3,7% από 2,7% τον Ιούλιο, ξεπερνώντας τον μέσο όρο της ευρωζώνης, που διαμορφώθηκε στο 3,2%. Η εικόνα αποκτά ιδιαίτερη σημασία σε ένα περιβάλλον αυξημένων ενεργειακών τιμών, καθώς μια παρατεταμένη περίοδος ακριβού πετρελαίου και φυσικού αερίου μπορεί να μεταφερθεί σταδιακά στο κόστος μεταφορών, παραγωγής και τελικά στις τιμές που πληρώνουν τα νοικοκυριά.
Οι πληθωριστικές προσδοκίες αυξήθηκαν και σε μεγαλύτερο χρονικό ορίζοντα. Η πρόβλεψη για τον πληθωρισμό σε 3 χρόνια διαμορφώθηκε στο 2,9%, από 2,7%, ενώ για την πενταετία αυξήθηκε στο 2,5% από 2,4%. Η εξέλιξη παρακολουθείται στενά από την ΕΚΤ, καθώς η διατήρηση των πληθωριστικών προσδοκιών υπό έλεγχο αποτελεί κρίσιμο παράγοντα για τη χάραξη της νομισματικής πολιτικής.
Η ΕΚΤ αύξησε την περασμένη εβδομάδα τα επιτόκια για 2η φορά φέτος, ενώ αξιωματούχοι της κεντρικής τράπεζας αναμένουν περαιτέρω σύσφιξη της νομισματικής πολιτικής τους επόμενους μήνες.
Την ίδια ώρα, ο αντιπρόεδρος της ΕΚΤ Μπόρις Βούιτσιτς προειδοποίησε ότι οι επίμονα υψηλές τιμές ενέργειας δεν θα επηρεάσουν μόνο τον πληθωρισμό, αλλά θα μπορούσαν να επιβαρύνουν και την ανάπτυξη, περιορίζοντας το διαθέσιμο εισόδημα των νοικοκυριών και την κατανάλωση. Όπως σημείωσε, ένας ιδιαίτερα ψυχρός χειμώνας θα μπορούσε να εντείνει τις πιέσεις μέσω του αυξημένου κόστους θέρμανσης.
Ο ίδιος, πάντως, υπογράμμισε ότι η ΕΚΤ δεν θα πρέπει να εστιάζει αποκλειστικά στις τιμές του πετρελαίου και του φυσικού αερίου όταν αποφασίζει για τα επιτόκια, αλλά να αξιολογεί ένα ευρύτερο σύνολο οικονομικών δεδομένων.
Το ενεργειακό κόστος παραμένει έτσι ένας από τους βασικούς παράγοντες που θα καθορίσουν την πορεία του πληθωρισμού και της ευρωπαϊκής οικονομίας το επόμενο διάστημα. Για την ΕΚΤ, το κρίσιμο ζητούμενο είναι εάν οι υψηλές τιμές ενέργειας θα αποδειχθούν προσωρινό σοκ ή θα μεταφραστούν σε πιο επίμονες πληθωριστικές πιέσεις.