Στις ράγες μπαίνει η κατασκευή του data center στην αυλή της πρώην λιγνιτικής μονάδας του Αγίου Δημητρίου στη Δυτική Μακεδονία, ύστερα από το Μνημόνιο Συνεργασίας που υπέγραψε χθες η ΔΕΗ με την Amazon Web Services, επιβεβαιώνοντας πρόσφατο ρεπορτάζ του Business Daily, σύμφωνα με το οποίο η οριστικοποίηση της συμφωνίας με διεθνή hyperscaler βρισκόταν πολύ κοντά.
Η συμφωνία αποτελεί κομβικό βήμα για την υλοποίηση του πρότζεκτ, το οποίο προβλέπει αρχικά ισχύ 300 MW, με δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης έως το 1 GW, υπό την προϋπόθεση, βέβαια, ότι θα υπάρξει συμφωνία των δύο πλευρών.
Η εξέλιξη έρχεται σε μια περίοδο κατά την οποία η ΔΕΗ έχει ανάψει στο φουλ τις μηχανές μετά και το άνοιγμα σε Πολωνία και Ουγγαρία, στο πλαίσιο του επενδυτικού σχεδίου συνολικού ύψους 24 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030.
Συμφωνία 15 ετών, ένα νέο μοντέλο εσόδων για τη ΔΕΗ
Το Μνημόνιο Συνεργασίας προβλέπει ένα μοντέλο στο οποίο η ΔΕΗ αναλαμβάνει το ενεργειακό και κατασκευαστικό σκέλος της υποδομής, ενώ η AWS το τεχνολογικό.
Ειδικότερα, μετά την ολοκλήρωση της κατασκευής, η AWS προβλέπεται να μισθώσει το data center με μακροχρόνια διάρκεια 15 ετών, υπό τους συνήθεις όρους.
Η ΔΕΗ θα διαθέσει την έκταση, τα κτίρια και τις υποστηρικτικές ενεργειακές υποδομές, ενώ η AWS θα εγκαταστήσει και θα λειτουργεί τον εξοπλισμό πληροφορικής.
Η αρχική συναμικότητα ανέρχεται σε 300 MW, με τις δύο εταιρείες να αναμένεται να εξετάσουν την επέκταση της εγκατάστασης έως το 1 GW.
Όσον αφορά στο ενεργειακό σκέλος της συμφωνίας, η AWS θα αγοράζει ενέργεια και η ΔΕΗ θα την παρέχει μέσω μακροπρόθεσμων συμβάσεων αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας (PPAs) από ανανεώσιμες πηγές, σε ευθυγράμμιση με τον στόχο της Amazon για μηδενικές καθαρές εκπομπές άνθρακα στο σύνολο των δραστηριοτήτων της έως το 2040.
Παράλληλα, ΔΕΗ και AWS προτίθενται να εξετάσουν πολυετή συνεργασία στους τομείς του cloud και της τεχνητής νοημοσύνης, με στόχο την υποστήριξη του ψηφιακού μετασχηματισμού της ΔΕΗ.
Ωστόσο, η συμφωνία δεν αποτελεί ακόμη την τελική εμπορική σύμβαση για το σύνολο του πρότζεκτ. Όπως αναφέρεται ρητά σε σχετική ανακοίνωση, παρότι το MoU είναι δεσμευτικό, οι εμπορικοί όροι και η υλοποίηση του έργου τελούν υπό την προϋπόθεση διαπραγμάτευσης και υπογραφής οριστικών συμφωνιών, ολοκλήρωσης due diligence, εξασφάλισης της απαιτούμενης σύνδεσης με το δίκτυο και λήψης των απαραίτητων εγκρίσεων.
Από τα παραπάνω θα εξαρτηθεί και η πραγματική ταχύτητα με την οποία θα μετατραπεί το MoU σε επενδυμένο κεφάλαιο άρα και επαναλαμβανόμενα έσοδα.
Πάντως, για μία εταιρεία που πρόκειται να επενδύσει 24 δισ. ευρώ έως το 2030, η δημιουργία μιας νέας κατηγορίας υποδομών με μακροχρόνια συμβασιοποιημένα έσοδα έχει ιδιαίτερη στρατηγική σημασία.
Το μεγάλο στοίχημα είναι το 1 GW
Σύμφωνα με πληροφορίες οι εργασίες κατασκευής αναμένεται να ξεκινήσουν σύντομα.
Θυμίζουμε πως στην τηλεδιάσκεψη του Αυγούστου για τα αποτελέσματα του πρώτου εξαμήνου, ο επικεφαλής της ΔΕΗ, Γιώργος Στάσσης, είχε αναφέρει ότι η εταιρεία προχωρά ανεξάρτητα με την προετοιμασία του έργου, εξασφαλίζοντας τον απαιτούμενο εξοπλισμό ώστε η πρώτη φάση δυναμικότητας περίπου 300 MW να είναι λειτουργική έως το τέλος του 2028.
Η ΔΕΗ και η AWS προβλέπεται να εξετάσουν επέκταση έως το 1 GW, υπό την προϋπόθεση ότι θα υπάρξει συμφωνία των δύο πλευρών, θα το επιτρέψουν οι συνθήκες της αγοράς και θα ολοκληρωθούν οι απαιτούμενες οριστικές συμφωνίες.
Σύμφωνα με το σενάριο που εξετάζει σε πρόσφατη ανάλυσή της η Goldman Sachs, η ανάπτυξη θα μπορούσε να γίνει σταδιακά, δηλαδή 300 MW το 2028, 450 MW το 2029, 600 MW το 2030, 750 MW το 2031, 900 MW το 2032 και 1 GW το 2033.
Όπως εξηγεί, η ανάπτυξη έως το 1 GW θα απαιτούσε συνολικά κεφάλαια περίπου 4 δισ. ευρώ, χωρίς να περιλαμβάνονται το cooling και ο IT εξοπλισμός.
Έως 10% επιπλέον EBITDA από τα data centers
Σύμφωνα με το μοντέλο της τράπεζας, το data center μπορεί να αυξήσει τα EBITDA περίπου κατά 10% έναντι του βασικού σεναρίου από το 2030 και μετά.
Η πρόσθετη αξία που αποδίδεται στο project υπολογίζεται περίπου στα 4 ευρώ ανά μετοχή, πάνω από τη βασική αποτίμηση της Goldman Sachs.
Η εκτίμηση αυτή έχει σημασία επειδή η βασική τιμή-στόχος των 27 ευρώ της Goldman δεν ενσωματώνει τη συνεισφορά των data centers.
Η επενδυτική τράπεζα αντιμετωπίζει τη δραστηριότητα ως πρόσθετο καταλύτη, του οποίου η αξία θα γίνει πιο ορατή όσο προχωρούν η εμπορική δομή, η χρηματοδότηση και η ανάπτυξη του project.
Η Δυτική Μακεδονία ως νέο ενεργειακό και τεχνολογικό hub
Η εγκατάσταση σχεδιάζεται στην αυλή του πρώην λιγνιτικού σταθμού του Αγίου Δημητρίου, δηλαδή σε έναν χώρο που συνδέθηκε επί δεκαετίες με την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας από λιγνίτη.
Η επένδυση αξιοποιεί, με αυτόν τον τρόπο, έναν ήδη βιομηχανικά διαμορφωμένο χώρο, μακριά από κατοικημένες περιοχές και χωρίς την ανάγκη να αναπτυχθεί μια νέα μεγάλη εγκατάσταση μέσα στον αστικό ιστό.
Η συγκεκριμένη χωροθέτηση περιορίζει παράλληλα ένα από τα ζητήματα που συνοδεύουν διεθνώς την ανάπτυξη μεγάλων data centers που δεν είναι άλλη από την όχληση από τη λειτουργία τους. Για τους ίδιους λόγους περιορισμένη αναμένεται να είναι και η οπτική όχληση.
Ωστόσο, σημαντική θα είναι και συνεισφορά στην τοπική οικονομία, καθώς η ανάπτυξη του data center θα μπορούσε να απαιτήσει έως και 7.500 εργαζόμενους κατά την κορύφωση της κατασκευαστικής δραστηριότητας, ενώ περίπου 1.500 εργαζόμενοι θα απαιτούνται για τη λειτουργία του κέντρου όταν αυτό φτάσει σε δυναμικότητα 1 GW.
Το κρίσιμο στοιχείο είναι ότι οι νέες θέσεις δεν θα έχουν κατ' ανάγκη το ίδιο προφίλ με τις θέσεις εργασίας της λιγνιτικής οικονομίας. Θα αφορούν, μεταξύ άλλων, εξειδικευμένο επιστημονικό και τεχνικό προσωπικό στους τομείς των κατασκευών, της πληροφορικής, των τηλεπικοινωνιών και της ενέργειας.
Στο πλαίσιο αυτό, η ΔΕΗ συνεργάζεται με το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας για τη δημιουργία εκπαιδευτικών προγραμμάτων, ώστε οι φοιτητές να αποκτήσουν δεξιότητες που θα ανταποκρίνονται στις ανάγκες των νέων επενδύσεων.
Η ΔΕΗ εκτιμά ότι η νέα δραστηριότητα μπορεί να λειτουργήσει ως καταλύτης για την προσέλκυση τεχνολογικών εταιρειών, startups και ερευνητικών κέντρων, δημιουργώντας ένα νέο οικοσύστημα γύρω από το data center.
Το ενεργειακό πλεονέκτημα και το ζήτημα του νερού
Σύμφωνα με τον σχεδιασμό, οι ανάγκες σε ενέργεια θα καλύπτονται από το χαρτοφυλάκιο του Ομίλου στην περιοχή (κυρίως από ΑΠΕ) ενώ ο σχεδιασμός προβλέπει την κάλυψη της ζήτησης χωρίς επιβάρυνση ή κορεσμό του εθνικού συστήματος μεταφοράς.
Σχετικά με την κατανάλωση νερού, η εκτιμώμενη κατανάλωση του νέου Mega Data Center υπολογίζεται σε έως 400.000 κυβικά μέτρα ετησίως, ενώ η ετήσια κατανάλωση νερού του ΑΗΣ Αγίου Δημητρίου ανερχόταν σε περίπου 30 εκατ. κυβικά μέτρα. Επομένως, η ποσότητα αυτή αντιπροσωπεύει μόλις το 0,6% του νερού που απαιτούσε η παλαιά λιγνιτική δραστηριότητα.
H εξοικονόμηση αυτή επιτυγχάνεται διότι το σύστημα ψύξης του Data Center θα λειτουργεί ως κλειστό, ανακυκλούμενο κύκλωμα, με τη χρήση πρόσθετου νερού να προβλέπεται ως ενισχυτική αποκλειστικά και μόνο σε ακραίες συνθήκες υψηλών θερμοκρασιών περιβάλλοντος.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
