Βραζιλία: Λούλα ή Φλάβιο Μπολσονάρου στις κάλπες με το βλέμμα Τραμπ

Η εκλογική διαδικασία στη Βραζιλία εξελίσσεται σε μια ιδιαίτερα αμφίρροπη αναμέτρηση, με τον Ντόναλντ Τραμπ να παρακολουθεί «πολύ στενά» τις εξελίξεις, σύμφωνα με δημοσιογραφικές πληροφορίες. Οι Βραζιλιάνοι ψηφίζουν από το μεσημέρι για να επιλέξουν ανάμεσα στον αριστερό πρόεδρο Λούλα και τον συντηρητικό του αντίπαλο Ζαΐχ Μπολσονάρου, σε μία επιλογή που αναδεικνύει το βαθύ κοινωνικό διχασμό της χώρας.

Η πρόσφατη ενίσχυση της δεξιάς στη Λατινική Αμερική, με την υποστήριξη του Αμερικανού προέδρου, έχει δημιουργήσει δυναμική, ενώ ενδεχόμενη αλλαγή στη μεγαλύτερη οικονομία της περιοχής θα μπορούσε να προκαλέσει σημαντικές αναταράξεις.

Περίπου 160 εκατομμύρια ψηφοφόροι καλούνται να προσέλθουν στις κάλπες, από τα απομακρυσμένα χωριά του Αμαζονίου έως τις αγροτικές περιοχές και τις φαβέλες των μεγάλων πόλεων. Πολλοί εξ αυτών εκφράζουν απογοήτευση για το πολιτικό σύστημα, με χαρακτηριστική τη δήλωση της Ζαναΐνα Ολιβέιρα: «Τίποτα δεν αλλάζει ποτέ, δίνουν μόνο υποσχέσεις», εξηγώντας πως ψήφισε τον Φλάβιο Μπολσονάρου ως «το μικρότερο κακό».

Ο Λουίς Ινάσιο Λούλα ντα Σίλβα, που πλησιάζει τα 81, διεκδικεί μια τέταρτη και τελευταία, μη συνεχή, θητεία, τονίζοντας ότι η κυριαρχία της Βραζιλίας διακυβεύεται από αμερικανικές πιέσεις. Αντίπαλός του είναι ο 45χρονος γερουσιαστής Φλάβιο Μπολσονάρου, γιος του πρώην προέδρου Ζαΐχ Μπολσονάρου, ο οποίος καταδικάστηκε για απόπειρα πραξικοπήματος.

Ο απερχόμενος πρόεδρος, ασκώντας το εκλογικό του δικαίωμα, υπογράμμισε πως «ο λαός θα πρέπει να επιλέξει ανάμεσα στην ενίσχυση του δημοκρατικού συστήματος και στη βαρβαρότητα». Ο Φλάβιο Μπολσονάρου, εξερχόμενος από το εκλογικό κέντρο, δεσμεύτηκε να «απελευθερώσει τον βραζιλιάνικο λαό» και επισήμανε την ανάγκη αλλαγής στη χώρα.

Πολιτική αβεβαιότητα και οικονομικές προκλήσεις

Η εκλογική αναμέτρηση χαρακτηρίζεται από ανησυχίες και απογοητεύσεις, ενώ σύμφωνα με τις δημοσκοπήσεις, κανείς από τους δύο υποψηφίους δεν φαίνεται να εξασφαλίζει το 50%. Τα αποτελέσματα αναμένονται λίγες ώρες μετά το κλείσιμο της κάλπης.

Η επόμενη κυβέρνηση θα κληθεί να διαχειριστεί το υψηλό δημόσιο χρέος και τις αδύναμες προοπτικές ανάπτυξης, ενώ σκάνδαλα διαφθοράς, η οικονομία και η εγκληματικότητα κυριαρχούν στις ανησυχίες των πολιτών.

Μια νίκη του γερουσιαστή θα ενίσχυε το κύμα επιτυχιών δεξιών υποψηφίων στη Λατινική Αμερική που ευθυγραμμίζονται με τον Ντόναλντ Τραμπ. Αντίθετα, η επανεκλογή του Λούλα θα μπορούσε να δημιουργήσει εντάσεις με τις ΗΠΑ σε θέματα εμπορίου και ασφάλειας.

Ο παράγοντας Τραμπ και οι πολιτικές εντάσεις

Παρά τις ανησυχίες για τα δημοσιονομικά και την υποτονική οικονομική ανάπτυξη, η προεκλογική περίοδος σημαδεύτηκε από σκάνδαλα και αλληλοκατηγορίες για απάτες. Και οι δύο βασικοί υποψήφιοι απέφυγαν τις μεγάλες τηλεοπτικές αναμετρήσεις, ενώ ο Φλάβιο Μπολσονάρου ερευνάται για διαφθορά και ξέπλυμα χρήματος.

Ο Λούλα είχε φυλακιστεί το 2018-2019 για διαφθορά, προτού η καταδίκη του ακυρωθεί για διαδικαστικούς λόγους. Ο Ντόναλντ Τραμπ δεν εξέφρασε ανοιχτή στήριξη στον Φλάβιο Μπολσονάρου, ωστόσο η επιρροή του ήταν εμφανής στην προεκλογική εκστρατεία, επιβάλλοντας δασμούς και κυρώσεις στη Βραζιλία μετά τη δίκη του Ζαΐχ Μπολσονάρου το 2025.

Κατά τη διάρκεια των συγκεντρώσεων της δεξιάς, αμερικανικές σημαίες κυμάτιζαν, ενώ ο Λούλα κάλεσε τον ένοικο του Λευκού Οίκου να μην «έχει ανάμιξη» στις εκλογές.