Οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ιράν κινούνται πιο κοντά σε μια προσωρινή συμφωνία για την παράταση της εκεχειρίας και το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ. Η συμφωνία θα μπορούσε να υπογραφεί στο περιθώριο της Συνόδου της G7 την επόμενη εβδομάδα, αν εγκριθεί τελικά από την ιρανική ηγεσία.
Σύμφωνα με ανώτερους αξιωματούχους που επικαλείται το Bloomberg, η συμφωνία προβλέπει παράταση της εκεχειρίας ΗΠΑ - Ιράν για περίπου δύο μήνες και συνέχιση των διαπραγματεύσεων για το πυρηνικό πρόγραμμα της Τεχεράνης. Παράλληλα, το Ιράν θα προχωρούσε στο άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ, ενώ οι ΗΠΑ θα ήραν τον αποκλεισμό ιρανικών λιμανιών.
Η φετινή Σύνοδος της G7 θα πραγματοποιηθεί στο Εβιάν της Γαλλίας, από τις 15 έως τις 17 Ιουνίου. Σύμφωνα με τις ίδιες πληροφορίες, η Γενεύη εξετάζεται ως πιθανός τόπος υπογραφής της συμφωνίας, ακόμη και από την Κυριακή.
Σε αναμονή της τελικής έγκρισης από το Ιράν η συμφωνία
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ φέρεται να έχει δηλώσει ότι τον ίδιο θα εκπροσωπήσουν, σε περίπτωση υπογραφής, ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς και ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ.
Ωστόσο, η συμφωνία δεν έχει ακόμη κλείσει οριστικά. Όπως αναφέρει το Bloomberg, οι όροι του μνημονίου κατανόησης πρέπει να εγκριθούν από τον ανώτατο ηγέτη του Ιράν, Μοτζτάμπα Χαμενεΐ.
Εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι «δεν έχουμε ακόμη καταλήξει σε συμπέρασμα» για συμφωνία με τις ΗΠΑ, αν και αναγνώρισε ότι έχει υπάρξει πρόοδος τις τελευταίες ημέρες.
Το ιρανικό πρακτορείο IRNA μετέδωσε, σύμφωνα με το Bloomberg, ότι το σχέδιο συμφωνίας βρίσκεται «σχεδόν στην τελική του μορφή» και αναμένει την τελική απόφαση των αρμόδιων οργάνων του Ιράν.
Θετική αντίδραση στις αγορές με το βλέμμα στα Στενά του Ορμούζ
Οι αγορές αντέδρασαν θετικά στις πληροφορίες για πιθανή συμφωνία. Το πετρέλαιο υποχώρησε, με το Brent να κινείται κάτω από τα 88 δολάρια το βαρέλι, καθώς οι επενδυτές εκτιμούν ότι μια συμφωνία θα μπορούσε να μειώσει τον κίνδυνο γενικευμένης σύγκρουσης και να αποκαταστήσει σταδιακά την κυκλοφορία των πλοίων από τα Στενά του Ορμούζ.
Ο Τραμπ δήλωσε ότι τα εμπορικά πλοία θα μπορούν να διέρχονται ελεύθερα από τα Στενά, τα οποία υπό κανονικές συνθήκες εξυπηρετούν περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας διακίνησης πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου. Η Τεχεράνη, πάντως, δεν έχει ακόμη επιβεβαιώσει δημόσια αυτόν τον όρο.
Το άνοιγμα των Στενών «κλειδί» για τη συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν
Πριν από την έναρξη της σύγκρουσης, περίπου 140 πλοία περνούσαν καθημερινά από το συγκεκριμένο θαλάσσιο πέρασμα. Μετά την κλιμάκωση, η κίνηση μειώθηκε σημαντικά, καθώς το Ιράν σχεδόν έκλεισε τα Στενά με επιθέσεις σε πλοία με drones και πυραύλους.
Το περιεχόμενο του μνημονίου δεν έχει δημοσιοποιηθεί. Σύμφωνα με το ιρανικό πρακτορείο Mehr, η συμφωνία μπορεί να περιλαμβάνει αποδέσμευση 24 δισ. δολαρίων ιρανικών κεφαλαίων που βρίσκονται παγωμένα σε ξένες τράπεζες, άρση πετρελαϊκών κυρώσεων και αποχώρηση αμερικανικών δυνάμεων από περιοχές κοντά στο Ιράν.
Το Ισραήλ παραμένει βασικό εμπόδιο στη συμφωνία ΗΠΑ - Ιράν
Παραμένουν, πάντως, σημαντικά εμπόδια. Το Ισραήλ δεν συμμετέχει στις διαπραγματεύσεις και αντιμετωπίζει με επιφυλακτικότητα μια συμφωνία με την Τεχεράνη.
Ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου έχει δείξει ότι προτιμά συνέχιση των πιέσεων προς το Ιράν, ενώ αντιδρά σε οποιαδήποτε συμφωνία συνδέεται με εκεχειρία στον Λίβανο, όπου το Ισραήλ συγκρούεται με τη Χεζμπολάχ.
Η νέα κινητικότητα στις διαπραγματεύσεις έρχεται μετά από έντονη κλιμάκωση τις προηγούμενες ημέρες. Οι ΗΠΑ κατηγόρησαν το Ιράν για την κατάρριψη αμερικανικού ελικοπτέρου Apache και απάντησαν με πλήγματα σε ιρανικές στρατιωτικές εγκαταστάσεις. Το Ιράν, από την πλευρά του, στοχοποίησε αμερικανικές δυνάμεις και βάσεις στην Ιορδανία, το Κουβέιτ και το Μπαχρέιν.
Σύμφωνα με το Bloomberg, ο Τραμπ είχε απειλήσει με νέα σκληρά πλήγματα κατά του Ιράν, αλλά στη συνέχεια ακύρωσε τους σχεδιαζόμενους αεροπορικούς βομβαρδισμούς, δηλώνοντας ότι μια συμφωνία βρίσκεται κοντά.
Την ίδια ώρα, η Τεχεράνη είχε προειδοποιήσει ιδιωτικά ότι θα αποχωρούσε από τις διαπραγματεύσεις και θα κλιμάκωνε τις επιθέσεις της σε περίπτωση νέων αμερικανικών πληγμάτων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
