Οι πολίτες του Ισημερινού καλούνται την Κυριακή να αποφασίσουν για την επαναφορά των ξένων στρατιωτικών βάσεων στη χώρα και το ενδεχόμενο κατάρτισης νέου Συντάγματος, σε ένα δημοψήφισμα που θεωρείται κομβικό για τον πρόεδρο Ντανιέλ Νομπόα. Ο Νομπόα, σύμμαχος των ΗΠΑ, έχει εντείνει τις προσπάθειές του κατά της διακίνησης ναρκωτικών, εν μέσω ενός πρωτοφανούς κύματος βίας και αυξανόμενων γεωπολιτικών εντάσεων στην περιοχή.
Το δημοψήφισμα πραγματοποιείται σε ένα περιβάλλον όπου οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ έχουν εντείνει τις επιχειρήσεις κατά ταχύπλοων που φέρονται να μεταφέρουν ναρκωτικά στον Ειρηνικό και την Καραϊβική. Ο πρόεδρος Νομπόα επιδιώκει να ενισχύσει τη λαϊκή στήριξη στην αυστηρή πολιτική του έναντι του οργανωμένου εγκλήματος, καθώς συναντά εμπόδια από τη δικαιοσύνη που κρίνει ορισμένες πρωτοβουλίες του αντισυνταγματικές.
Περίπου 14 εκατομμύρια πολίτες καλούνται να ψηφίσουν σε τέσσερα ερωτήματα, με τη συμμετοχή να είναι υποχρεωτική. Εκτός από το ζήτημα των ξένων στρατιωτικών βάσεων και της κατάρτισης νέου Συντάγματος, το δημοψήφισμα περιλαμβάνει ερωτήματα σχετικά με τη διακοπή κρατικής χρηματοδότησης στα πολιτικά κόμματα και τη μείωση του αριθμού των βουλευτών.
Παρά το υψηλό ποσοστό αποδοχής του, που φτάνει το 56%, ο Νομπόα δέχεται έντονες επικρίσεις λόγω της έξαρσης της βίας στη χώρα, η οποία πλέον καταγράφει έναν από τους υψηλότερους δείκτες ανθρωποκτονιών στη Λατινική Αμερική. Σύμφωνα με το Παρατηρητήριο του Οργανωμένου Εγκλήματος, το πρώτο εξάμηνο του 2025 σημειώθηκαν πάνω από 4.600 δολοφονίες, αριθμός-ρεκόρ για τη σύγχρονη ιστορία του Ισημερινού.
Από την ανάληψη των καθηκόντων του τον Νοέμβριο του 2023, ο Νομπόα έχει κηρύξει «πόλεμο» κατά των συμμοριών, με τον στρατό να αναπτύσσεται στους δρόμους και τις φυλακές. Παράλληλα, έχει υιοθετήσει πρακτικές που θυμίζουν τον πρόεδρο του Ελ Σαλβαδόρ, Ναγίμπ Μπουκέλε, δημοσιεύοντας φωτογραφίες κρατουμένων υπό αυστηρά μέτρα ασφαλείας. Ωστόσο, οργανώσεις υπεράσπισης ανθρωπίνων δικαιωμάτων ασκούν κριτική για τις μεθόδους του.
Σχέσεις με ΗΠΑ και Συνταγματικές Αλλαγές
Η κυβέρνηση του Ισημερινού προβάλλει πλέον ως ένας από τους βασικούς συμμάχους των ΗΠΑ στη Λατινική Αμερική, με ενεργή υποστήριξη στις στρατιωτικές επιχειρήσεις κατά των διακινητών ναρκωτικών. Ο Νομπόα επιδιώκει να αξιοποιήσει την αμερικανική υποστήριξη για να ενισχύσει τον αγώνα κατά των καρτέλ, καθώς ο Ισημερινός έχει μετατραπεί σε σημαντικό κόμβο διαμετακόμισης κοκαΐνης που παράγεται σε Κολομβία και Περού.
Όπως ο ίδιος δηλώνει, "είναι απαραίτητη η συνεργασία με άλλες χώρες, καθώς η εγκληματικότητα δεν γνωρίζει σύνορα". Παράλληλα, συζητά με τη Βραζιλία τη δημιουργία ειδικής αστυνομικής δύναμης για τον Αμαζόνιο και με τη Europol την εγκατάσταση βάσης συλλογής πληροφοριών.
Το ισχύον Σύνταγμα, που θεσπίστηκε το 2008 επί προεδρίας Ραφαέλ Κορέα, απαγορεύει την εγκατάσταση ξένων στρατιωτικών βάσεων. Ο Νομπόα προτείνει νέο, πιο περιορισμένο Σύνταγμα, το οποίο, όπως αναφέρει, θα είναι λιγότερο επιεικές απέναντι στους κακοποιούς. Ωστόσο, δεν έχουν δοθεί στη δημοσιότητα λεπτομέρειες για το περιεχόμενο του νέου Συντάγματος, το οποίο θα τεθεί σε νέα δημοψηφισματική έγκριση.
Ειδικοί εκφράζουν επιφυλάξεις για το κατά πόσο η συνταγματική αλλαγή θα επιφέρει ουσιαστικά αποτελέσματα στην ασφάλεια. Κριτική ασκείται και στην κυβερνητική ρητορική που παρουσιάζει το Σύνταγμα ως "εμπόδιο" στην αντιμετώπιση της εγκληματικότητας, ενώ υπογραμμίζεται η πρόθεση του Νομπόα να ενισχύσει τον ρόλο του ιδιωτικού τομέα και να αλλάξει το οικονομικό μοντέλο της χώρας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
