Το λιανικό εμπόριο στην Ελλάδα αντιμετωπίζει σημαντικές προκλήσεις, καθώς σύμφωνα με ανάλυση του Ινστιτούτου της ΕΣΕΕ για την πορεία του κύκλου εργασιών στα καταστήματα εκτός τροφίμων, οχημάτων και καυσίμων κατά το τρίτο τρίμηνο και το πρώτο εννεάμηνο του 2025, απαιτείται επιπλέον τζίρος 750 εκατ. ευρώ το τέταρτο τρίμηνο για να αντισταθμιστεί το υψηλό λειτουργικό κόστος.
Όπως δήλωσε ο πρόεδρος της ΕΣΕΕ, Σταύρος Καφούνης, το τέταρτο τρίμηνο του έτους αναδεικνύεται ως το πιο κρίσιμο, καθώς απαιτείται αύξηση πωλήσεων τουλάχιστον κατά 10% προκειμένου να καλυφθούν οι πιέσεις από μισθώματα, ενέργεια και μισθολογικές επιβαρύνσεις. Η εορταστική αγορά, που ξεκινά με τη «Black Friday», χαρακτηρίζεται καθοριστική για τη βιωσιμότητα χιλιάδων κυρίως μικρομεσαίων επιχειρήσεων.
Σύμφωνα με τα στοιχεία, η αύξηση του κύκλου εργασιών στο λιανικό εμπόριο (εκτός τροφίμων/οχημάτων/καυσίμων) για το τρίτο τρίμηνο του 2025 έφτασε τα 199,3 εκατ. ευρώ, με τον συνολικό τζίρο να διαμορφώνεται σε 7,2 δισ. ευρώ από 7,0 δισ. ευρώ το αντίστοιχο διάστημα πέρυσι. Για το πρώτο εννεάμηνο, η αύξηση ήταν 370,4 εκατ. ευρώ, με τον συνολικό κύκλο εργασιών να φτάνει τα 19,7 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, η αύξηση αυτή είναι η χαμηλότερη των τελευταίων ετών, γεγονός που προκαλεί ανησυχία, αφού ο κλάδος δεν έχει καταφέρει να εκμεταλλευτεί πλήρως την αύξηση των τουριστικών εσόδων. Ενδεικτικά, το τρίτο τρίμηνο και το πρώτο εννεάμηνο καταγράφηκε άνοδος 7,7% και 9% αντίστοιχα στις τουριστικές εισπράξεις, σύμφωνα με τα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος.
Παρατηρείται σημαντική αύξηση στον κύκλο εργασιών του «Λιανικού Εμπορίου μεταχειρισμένων ειδών» (+36,3%), γεγονός που πιθανόν αντανακλά μια στροφή των καταναλωτών σε οικονομικότερες επιλογές. Άλλες κατηγορίες με θετικές μεταβολές είναι ο αθλητικός εξοπλισμός (+8,5%), τα παιχνίδια (+8,5%), οι ηλεκτρονικοί υπολογιστές και περιφερειακά (+7,2%) και τα καλλυντικά (+7,2%).
Αντίθετα, πτώση σημειώθηκε στον κύκλο εργασιών του τηλεπικοινωνιακού εξοπλισμού (-12,2%), των εφημερίδων και γραφικής ύλης (-5,4%), των χαλιών και δερμάτινων ειδών (-4,4%).
Σε περιφερειακό επίπεδο, οι Ιόνιοι Νήσοι (+3,4%), η Αττική (+3,3%) και η Κρήτη (+2,4%) κατέγραψαν τις μεγαλύτερες αυξήσεις, ενώ πτώση σημειώθηκε στο Νότιο Αιγαίο (-2,5%), τη Θεσσαλία (-2,2%) και τη Δυτική Μακεδονία (-1,5%).
Προκλήσεις για το τέταρτο τρίμηνο και τις ΜμΕ
Για το τελευταίο τρίμηνο του 2025, ο κύκλος εργασιών στο λιανικό εκτός τροφίμων/οχημάτων/καυσίμων θα πρέπει να φτάσει τουλάχιστον τα 8,2 δισ. ευρώ (αύξηση 10%) προκειμένου να καλυφθεί το αυξημένο λειτουργικό κόστος και να διασφαλιστεί η βραχυπρόθεσμη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων.
Η ανάλυση δείχνει στασιμότητα (0,2%) του κύκλου εργασιών σε πραγματικές τιμές το τρίτο τρίμηνο, καθώς η αύξηση κινήθηκε παράλληλα με τον πληθωρισμό. Οι μεγάλες επιχειρήσεις πέτυχαν πραγματική αύξηση πωλήσεων (+4,6%), ωστόσο ούτε αυτή επαρκεί για να καλύψει το λειτουργικό κόστος. Οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις (ΜμΕ) κατέγραψαν πτώση πωλήσεων κατά 1,3% σε πραγματικές τιμές.
Οι πολύ μικρές επιχειρήσεις είδαν τον κύκλο εργασιών τους να μειώνεται κατά 2% σε πραγματικές τιμές, ενώ οι μικρές επιχειρήσεις σημείωσαν μείωση 1,6%. Μόνο οι μεσαίες επιχειρήσεις κατέγραψαν αύξηση (3,1%) μετά από τη διόρθωση για τον πληθωρισμό.
Απολογισμός πρώτου εννεαμήνου 2025
Σε πραγματικές τιμές, ο κύκλος εργασιών του κλάδου στο πρώτο εννεάμηνο του 2025 συρρικνώθηκε κατά 0,6% σε σύγκριση με το αντίστοιχο διάστημα του 2024, συνεχίζοντας μια πτωτική τάση τα τελευταία τρία χρόνια.
Οι μεγάλες επιχειρήσεις διαφοροποιούνται, καταγράφοντας αύξηση πωλήσεων 8,5% (5,8% σε πραγματικές τιμές), όμως εξακολουθούν να αντιμετωπίζουν αυξημένο λειτουργικό κόστος. Οι ΜμΕ, αντιθέτως, παρουσίασαν στασιμότητα σε ονομαστικό κύκλο εργασιών και πτώση 2,6% σε πραγματικές τιμές.
Ειδικότερα, οι πολύ μικρές επιχειρήσεις διατήρησαν τις πωλήσεις τους στα περσινά επίπεδα, αλλά σε πραγματικές τιμές σημείωσαν μείωση 2,6%. Οι μικρές επιχειρήσεις κατέγραψαν μείωση πωλήσεων 2,3% ακόμη και σε ονομαστικές τιμές, ενώ οι μεσαίες επιχειρήσεις σημείωσαν μικρή πραγματική άνοδο 0,8%.
Πηγή: ΕΛ.ΣΤΑΤ. – Επεξεργασία Δεδομένων ΙΝΕΜΥ της ΕΣΕΕ
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
