Μακριά από τη χρήση ηλεκτρονικών μέσω μένουν οι ελληνικές επιχειρήσεις

Το μεγαλύτερο ποσοστό (41,5%) των εργαζομένων της χώρας δεν χρησιμοποιεί καθόλου ψηφιακές συσκευές κατά την εκτέλεση των καθηκόντων του, όπως προκύπτει από την ειδικής έρευνας (ad hoc) για τις εργασιακές δεξιότητες, από την ΕΛΣΤΑΤ και η οποία αφορά στο 2022. Το 11,7% χρησιμοποιεί ψηφιακές συσκευές όλο ή σχεδόν όλο το χρόνο εργασίας και το 10,9% τις χρησιμοποιεί τον μισό ή λίγο περισσότερο, από τον χρόνο εργασίας.

Εξετάζοντας τον χρόνο χρήσης ψηφιακών συσκευών κατά επάγγελμα, παρατηρείται ότι η συχνότερη χρήση απαντάται στους υπαλλήλους γραφείου, τους τεχνικούς- τεχνολόγους και στα ανώτερα στελέχη. Η μικρότερη χρήση εμφανίζεται στους ανειδίκευτους εργάτες και στους γεωργούς, κτηνοτρόφους και αλιείς.

Σχετικά με τον χρόνο που αφιερώνεται στην ανάγνωση εγχειριδίων και τεχνικών εγγράφων και εκτέλεση πολύπλοκων υπολογισμών, το ποσοστό των ατόμων που δηλώνουν ότι αφιερώνουν τον μισό ή περισσότερο από τον χρόνο εργασίας τους είναι 3,9%, ενώ το ποσοστό όσων ασχολούνται με πολύπλοκους υπολογισμούς είναι περίπου 4,1%.

Εξετάζοντας την απασχόληση με γνωστικές διαδικασίες κατά επάγγελμα, φύλο και ομάδες ηλικιών, παρατηρείται ότι το ποσοστό των ατόμων που αφιερώνουν σε αυτές τον μισό ή περισσότερο από τον χρόνο εργασίας είναι υψηλότερο στα ανώτερα στελέχη, τούς επαγγελματίες και τους τεχνικούς τεχνολόγους. Ειδικότερα, το ποσοστό είναι υψηλότερο στο σύνολο των ανδρών απ' ό,τι στο σύνολο των γυναικών (10,2% έναντι 9,7%), ενώ διαφοροποιείται ανά συνδυασμό φύλου και επαγγέλματος, καθώς τα ποσοστά είναι υψηλότερα στους άνδρες με εξαίρεση τους τεχνικούς- τεχνολόγους και στους υπαλλήλους γραφείου. Όσον αφορά στον συνδυασμό φύλου και ηλικίας, οι γνωστικές διαδικασίες παρατηρούνται περισσότερο στους άνδρες 35- 54 ετών και στις γυναίκες 15- 34 ετών (10,7% και 12,2%, αντίστοιχα).

Για την αλληλεπίδραση με άτομα εντός ή εκτός επιχείρησης και κατάρτιση ή εκπαίδευση άλλων ατόμων, το μεγαλύτερο ποσοστό χρόνου δαπανάται στην αλληλεπίδραση με άτομα εκτός της επιχείρησης, ενώ το αμέσως μεγαλύτερο στην αλληλεπίδραση με άτομα εντός της επιχείρησης. Επίσης, παρατηρείται ότι ο μέσος χρόνος που αφιερώνουν οι εργαζόμενοι σε καθήκοντα που απαιτούν κοινωνικές δεξιότητες είναι σημαντικά μεγαλύτερος για τα άτομα με ανώτερη εκπαίδευση.

Σχετικά με τον χρόνο που αφιερώνεται σε καθήκοντα που απαιτούν έντονη σωματική δραστηριότητα ή επιδεξιότητα των δακτύλων, οι γεωργοί, κτηνοτρόφοι και αλιείς, οι ανειδίκευτοι εργάτες και οι ειδικευμένοι τεχνίτες δηλώνουν τα μεγαλύτερα ποσοστά ενασχόλησης με καθήκοντα που απαιτούν έντονη σωματική εργασία. Ενώ, οι ειδικευμένοι τεχνίτες, οι τεχνικοί- τεχνολόγοι και οι επαγγελματίες δηλώνουν συχνότερα καθήκοντα που απαιτούν επιδεξιότητα δακτύλων.

Σημαντικές διαφορές παρατηρούνται μεταξύ ανδρών και γυναικών, καθώς και μεταξύ εργαζόμενων διαφορετικού εκπαιδευτικού επιπέδου. Ειδικότερα, περισσότεροι από τους μισούς άνδρες (55,5%) αναφέρουν ότι αφιερώνουν αρκετό ή περισσότερο από τον χρόνο εργασίας τους σε έντονη σωματική προσπάθεια, ενώ το ποσοστό για τις γυναίκες είναι (42,7%). Αντίστοιχα, το 79,7% των ατόμων που έχουν ολοκληρώσει έως το Γυμνάσιο αφιερώνουν (τουλάχιστον) αρκετό χρόνο σε σωματική εργασία, ενώ το ποσοστό για τα άτομα τριτοβάθμιας εκπαίδευσης είναι 27,8%. Αντίστοιχη διαφορά μεταξύ ανδρών και γυναικών εμφανίζεται στην ενασχόληση με καθήκοντα που απαιτούν επιδεξιότητα. Το 31,1% των ανδρών ασχολείται τουλάχιστον αρκετό από τον χρόνο εργασίας, ενώ το ποσοστό των γυναικών είναι 21,2%. Σε ό,τι αφορά στο εκπαιδευτικό επίπεδο, παρατηρείται ότι η ενασχόληση με καθήκοντα που απαιτούν επιδεξιότητα αυξάνεται με το επίπεδο εκπαίδευσης.

Τα άτομα που ερευνήθηκαν απάντησαν και για τον βαθμό αυτονομίας που έχουν στην εργασία τους και συγκεκριμένα για το εάν έχουν- και σε ποιον βαθμό- τη δυνατότητα να επιλέγουν τη σειρά εκτέλεσης των εργασιών τους και να επηρεάζουν το περιεχόμενο της εργασίας τους. Παρατηρείται ότι υπάρχει ισχυρή συσχέτιση μεταξύ του βαθμού αυτονομίας στη σειρά εκτέλεσης και του βαθμού αυτονομίας στην επιλογή του περιεχομένου των εργασιών.

Το μεγαλύτερο βαθμό αυτονομίας (και στη σειρά και στο περιεχόμενο) δηλώνουν τα άτομα που εργάζονται ως γεωργοί, κτηνοτρόφοι και αλιείς και ως ανώτερα στελέχη και τον μικρότερο οι ανειδίκευτοι εργάτες και οι χειριστές μηχανημάτων.

Για την ενασχόληση με καθήκοντα που ακολουθούν αυστηρές διαδικασίες, δηλαδή κανόνες που περιγράφουν επακριβώς τη σειρά και τον τρόπο εκτέλεσης των καθηκόντων τους, παρατηρείται ότι εν γένει η εφαρμογή αυστηρών διαδικασιών είναι συχνότερη στις μεγαλύτερες επιχειρήσεις (με προσωπικό άνω των 49 ατόμων).

Τέλος, σε ό,τι αφορά στα επαγγέλματα, τα άτομα με ειδίκευση, είτε χειρωνακτικά είτε μη- χειρωνακτικά, ακολουθούν πολύ συχνότερα αυστηρά πρωτόκολλα. Όσον αφορά στους κλάδους οικονομικής δραστηριότητας, το φαινόμενο είναι εντονότερο στις κατασκευές.