Με στόχο την ενίσχυση της ισότητας στις αμοιβές και τη διασφάλιση της μισθολογικής διαφάνειας, το υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης προωθεί νέο θεσμικό πλαίσιο που αλλάζει τα δεδομένα στην αγορά εργασίας.
Η νέα ρύθμιση προβλέπει ότι οι αποδοχές των εργαζομένων θα καθορίζονται αποκλειστικά από τις ικανότητες, τα προσόντα και την αποτελεσματικότητά τους, σε συνάρτηση με τη φύση και την αξία της εργασίας που παρέχουν. Στόχος είναι η πλήρης εφαρμογή της αρχής της «ίσης αμοιβής για ίση εργασία».
Η νομοθετική πρωτοβουλία ενσωματώνει την ευρωπαϊκή οδηγία 2023/970 και έρχεται σε μια περίοδο όπου το μισθολογικό χάσμα μεταξύ ανδρών και γυναικών παραμένει σημαντικό. Σύμφωνα με τα στοιχεία του 2024, το μέσο χάσμα στην ΕΕ ανήλθε στο 11,1%, ενώ στην Ελλάδα διαμορφώθηκε στο 13,4%.
Η υπουργός Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης, Νίκη Κεραμέως, δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ: «Το νέο νομοσχέδιο αποτελεί ένα ακόμη σημαντικό βήμα για την ενίσχυση της ισότητας στην εργασία. Με περισσότερη διαφάνεια στις αμοιβές και ουσιαστικά εργαλεία ελέγχου, διασφαλίζουμε ότι οι αποδοχές κάθε εργαζομένου θα καθορίζονται από την αξία και την προσφορά του και όχι από το φύλο του. Συνεχίζουμε τις μεταρρυθμίσεις που ενισχύουν τις ίσες ευκαιρίες για όλους».
Διαφάνεια πριν και μετά την πρόσληψη
Το νομοσχέδιο εισάγει συγκεκριμένους κανόνες διαφάνειας σε δύο στάδια: πριν από την πρόσληψη και κατά τη διάρκεια της εργασιακής σχέσης. Οι εργοδότες υποχρεούνται να ενημερώνουν τον υποψήφιο για το ύψος των αποδοχών ή το προβλεπόμενο μισθολογικό εύρος της θέσης, καθώς και για τη σχετική Συλλογική Σύμβαση Εργασίας, όπου αυτή ισχύει. Παράλληλα, απαγορεύεται να ζητούν πληροφορίες για προηγούμενες αποδοχές.
Η διαδικασία πρόσληψης πρέπει να παραμένει ουδέτερη ως προς το φύλο και να αποκλείει κάθε μορφή διάκρισης. Επιπλέον, όταν εφαρμόζεται Συλλογική Σύμβαση Εργασίας (ΣΣΕ), θεωρείται καταρχήν ότι δεν υπάρχουν αδικαιολόγητες μισθολογικές διακρίσεις, διευκολύνοντας τη διαδικασία επίλυσης διαφορών στην Επιθεώρηση Εργασίας.
Μισθολογικές δομές και δικαιώματα εργαζομένων
Οι επιχειρήσεις οφείλουν να διαθέτουν τεκμηριωμένες μισθολογικές δομές, βασισμένες σε αντικειμενικά και ουδέτερα ως προς το φύλο κριτήρια, που επιτρέπουν τη συγκριτική αξιολόγηση θέσεων εργασίας. Οι εργαζόμενοι αποκτούν δικαίωμα πρόσβασης σε βασικά στοιχεία που αφορούν τις αποδοχές τους, καθώς και στον μέσο όρο αμοιβών ανδρών και γυναικών που εκτελούν όμοια εργασία ή εργασία ίσης αξίας, χωρίς ταυτοποίηση προσώπων.
Υποχρεωτικοί έλεγχοι και κυρώσεις
Το νομοσχέδιο προβλέπει υποχρεωτικό εσωτερικό έλεγχο του μισθολογικού χάσματος στις επιχειρήσεις, με υποβολή στοιχείων για το χάσμα στις αποδοχές, στα bonus, στο διάμεσο μισθολογικό χάσμα και ανά κατηγορία εργαζομένων. Η υποχρέωση ισχύει ετησίως για επιχειρήσεις με πάνω από 250 εργαζόμενους και ανά τριετία για μικρότερες επιχειρήσεις.
Σε περίπτωση εντοπισμού αδικαιολόγητων αποκλίσεων, ο εργοδότης υποχρεούται να προχωρά σε διορθώσεις. Όταν η διαφορά υπερβαίνει το 5% και δεν αποκαθίσταται εντός έξι μηνών, ενεργοποιείται διαδικασία αξιολόγησης των μισθών.
Προστασία εργαζομένων και ρόλος της Επιθεώρησης Εργασίας
Το νέο πλαίσιο ενισχύει την προστασία των εργαζομένων που θεωρούν ότι υφίστανται μισθολογική διάκριση λόγω φύλου. Παρέχεται η δυνατότητα προσφυγής στη Δικαιοσύνη, πρόσβασης σε σχετικά στοιχεία και υποστήριξης από τον Συνήγορο του Πολίτη ή συνδικαλιστικές οργανώσεις.
Η Επιθεώρηση Εργασίας διατηρεί την αρμοδιότητα ελέγχου της εφαρμογής της νομοθεσίας και επιβολής κυρώσεων, συμπεριλαμβανομένων διοικητικών προστίμων, στις περιπτώσεις παραβάσεων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
