Οι τέσσερις συστημικές τράπεζες της Ελλάδας -Eurobank, Εθνική, Πειραιώς και Alpha Bank- κατάφεραν να υπεραποδώσουν σε σειρά δεικτών που βρέθηκαν στο μικροσκόπιο του Ενιαίου Εποπτικού Μηχανισμού (SSM), στο πλαίσιο της Διαδικασίας Εποπτικού Ελέγχου και Αξιολόγησης (SREP) για το 2026, εμφανίζοντας υψηλότερη κερδοφορία, σημαντικά καλύτερη λειτουργική αποδοτικότητα και ισχυρότερα αποθέματα ρευστότητας σε σχέση με τον μέσο όρο των τραπεζών που εποπτεύει άμεσα η ΕΚΤ.
Από την άλλη, η απόσταση στην κεφαλαιακή επάρκεια δεν έχει ακόμη καλυφθεί, ενώ το απόθεμα των μη εξυπηρετούμενων δανείων παραμένει αισθητά υψηλότερο, με ιδιαίτερη επιβάρυνση στα χαρτοφυλάκια των νοικοκυριών.
Οι τράπεζες που εποπτεύονται από την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα εμφανίστηκαν καλά θωρακισμένες απέναντι στη γεωπολιτική αβεβαιότητα και τις πιθανές κρίσεις, καθώς διατηρούν υψηλή ρευστότητα και θέσεις κεφαλαίου, ενώ παράλληλα επιδεικνύουν ισχυρή κερδοφορία και σταθερές βαθμολογίες στα βασικά κριτήρια που θέτει ο SSM.
Η σύγκριση αφορά τα στοιχεία του δεύτερου τριμήνου του 2026 και αποτυπώνει τις επιδόσεις των τεσσάρων σημαντικών ελληνικών πιστωτικών ιδρυμάτων που εποπτεύονται απευθείας από την ΕΚΤ, σε σύνολο 108 τραπεζών, αναδεικνύοντας τα ανταγωνιστικά πλεονεκτήματα του ελληνικού τραπεζικού συστήματος, αλλά και τις εκκρεμότητες που εξακολουθούν να απασχολούν την ευρωπαϊκή εποπτεία.
Οι επιδόσεις των ελληνικών τραπεζών έναντι των ευρωπαϊκών
Το ισχυρότερο συγκριτικό πλεονέκτημα των ελληνικών τραπεζών εντοπίζεται στη λειτουργική τους αποδοτικότητα. Συγκεκριμένα, από τα στοιχεία της ΕΚΤ προκύπτει πως ο δείκτης κόστους προς έσοδα διαμορφώνεται στο 36,96% στην Ελλάδα, έναντι 53,06% για το σύνολο των σημαντικών τραπεζών της Ευρωζώνης.
Πρόκειται για την καλύτερη δημοσιοποιημένη επίδοση για το δεύτερο τρίμηνο του 2026 μεταξύ των χωρών που περιλαμβάνονται στη σύγκριση της ΕΚΤ, αποτυπώνοντας τη σημαντική βελτίωση της σχέσης λειτουργικού κόστους και παραγόμενων εσόδων, καθώς και την αποδοτικότητα των επενδύσεων που έχουν κάνει οι ελληνικές τράπεζες προς τον εκσυγχρονισμό και την αυτοματοποίηση.
Εξίσου θετική είναι η εικόνα στο μέτωπο της κερδοφορίας, με την απόδοση ιδίων κεφαλαίων να ανέρχεται σε 12,29%, έναντι 10,73% στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ η απόδοση ενεργητικού αγγίζει το 1,32%, σχεδόν διπλάσια από το 0,73% του συνολικού δείγματος.
Καθοριστική είναι η συμβολή του καθαρού επιτοκιακού περιθωρίου, το οποίο διαμορφώνεται στο 2,67%, σημαντικά υψηλότερα από το 1,54% των ευρωπαϊκών τραπεζών. Παράλληλα, το κόστος πιστωτικού κινδύνου περιορίζεται στο 0,22%, έναντι 0,54% στο σύνολο των τραπεζών του SSM.
Τέλος, ο δείκτης κάλυψης ρευστότητας διαμορφώνεται στο 198,41% στην Ελλάδα, έναντι 154,91% που για τις 108 τράπεζες που εποπτεύει ο SSM, υπογραμμίζοντας την ανθεκτικότητά τους στο τρέχον περιβάλλον αυξημένης αβεβαιότητας και κινδύνων από τις διεθνείς εξελίξεις και τις ενδεχόμενες αναταραχές στις αγορές.
Αξιοσημείωτο είναι πως και τα τέσσερα ελληνικά πιστωτικά ιδρύματα που περιλαμβάνονται στη σύγκριση εμφανίζουν δείκτη LCR υψηλότερο του 150%, γεγονός που αποτυπώνει τα σημαντικά διαθέσιμα αποθέματα ρευστών στοιχείων ενεργητικού.
Δείκτης | Ελλάδα | Σύνολο SSM |
Καθαρό περιθώριο επιτοκίου (NIM) | 2,67% | 1,54% |
Cost-to-income | 36,96% | 53,06% |
Κόστος πιστωτικού κινδύνου | 0,22% | 0,54% |
Απόδοση ιδίων κεφαλαίων (ROE) | 12,29% | 10,73% |
Απόδοση ενεργητικού (ROA) | 1,32% | 0,73% |
Δείκτης κάλυψης ρευστότητας (LCR) | 198,41% | 154,91% |
Δείκτης μόχλευσης | 7,45% | 5,78% |
Οι αστερίσκοι από τον SSM
Παρά τις θετικές επιδόσεις των ελληνικών τραπεζών, υπάρχουν κάποια «μελανά» σημεία στα οποία οι τέσσερις συστημικές υποαποδίδουν έναντι του ευρωπαϊκού μέσου όρου. Ένα βασικό σημείο στο οποίο δεν έχουν καταφέρει να καλύψουν την απόσταση από τις ευρωπαϊκές επιδόσεις είναι η κεφαλαιακή επάρκεια.
Συγκεκριμένα, ο δείκτης CET1 διαμορφώνεται στο 14,91%, έναντι 16% στο σύνολο των σημαντικών τραπεζών που εποπτεύει η ΕΚΤ, ωστόσο παραμένει σημαντικά υψηλότερος από το ελάχιστο όριο του 11,3% που έχει δώσει ο SSM. Αντίστοιχα, ο δείκτης κεφαλαίων Tier 1 βρίσκεται στο 16,85%, έναντι 17,53%, ενώ ο συνολικός δείκτης κεφαλαιακής επάρκειας διαμορφώνεται στο 19,70%, έναντι 20,13%.
Πάντως, αξίζει να αναφερθεί πως ο δείκτης μόχλευσης των ελληνικών τραπεζών διαμορφώνεται στο 7,45%, έναντι 5,78% στον ευρωπαϊκό μέσο όρο, στοιχείο που ενισχύει την κεφαλαιακή θέση των ελληνικών τραπεζών.
Δείκτης | Ελλάδα | Σύνολο SSM |
CET1 | 14,91% | 16,00% |
Tier 1 | 16,85% | 17,53% |
Συνολικός δείκτης κεφαλαίου | 19,70% | 20,13% |
Ένα ακόμη «αγκάθι» της ελληνικής πραγματικότητας αποτελούν τα «κόκκινα» δάνεια, τα οποία αν και είναι σημαντικά μειωμένα από την περίοδο της κρίσης συνεχίζουν να είναι πάνω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Ενδεικτικά, δείκτης μη εξυπηρετούμενων δανείων των ελληνικών τραπεζών διαμορφώνεται στο 2,98%, έναντι 2,17% στην ευρωζώνη.
Ωστόσο, αξίζει να αναφερθεί πως η Κλαούντια Μπουχ, Επικεφαλής του SSM, αναγνώρισε τη σημαντική πρόοδο που έχει κάνει η Ελλάδα στη διαχείριση των υψηλών επιπέδων μη εξυπηρετούμενων δανείων του παρελθόντος, τονίζοντας πως οι ισολογισμοί των εγχώριων τραπεζών βρίσκονται σε πολύ υγιή πλαίσια, που τους επιτρέπει να επιτελούν τον ρόλο τους στην οικονομία.
Ο σημαντικός περιορισμός της αύξησης των «κόκκινων» δανείων από τότε μέχρι σήμερα αποτελεί ιδιαίτερα θετική εξέλιξη για τον τραπεζικό τομέα, αλλά και για την ελληνική οικονομία ευρύτερα, καθώς επιτρέπει στα χρηματοπιστωτικά ιδρύματα να επιτελούν τον ρόλο τους στην οικονομία, χωρίς να έχουν το «βάρος» των μη εξυπηρετούμενων δανείων στους ισολογισμούς τους.