Με την Πολωνία να προστίθεται πλέον και επισήμως στον γεωγραφικό χάρτη του Ομίλου ΔΕΗ, το επενδυτικό σχέδιο των 24 δισ. ευρώ για την περίοδο 2026-2030 περνά από τη φάση του στρατηγικού σχεδιασμού στη φάση της υλοποίησης.
Η ολοκλήρωση της συναλλαγής με τις EDP Renewables Polska Sp. z o.o. και EDP Renewables Polska HoldCo S.A. για την απόκτηση χαρτοφυλακίου Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας συνολικής ισχύος 277,3 MW αποτελεί την πιο πρόσφατη κίνηση στη διεθνή επέκταση της ΔΕΗ και ταυτόχρονα ένα ακόμη βήμα προς την κατεύθυνση της δημιουργίας μιας ευρύτερης περιφερειακής πλατφόρμας καθαρής ενέργειας.
Η ολοκλήρωση της εξαγοράς 277,3 MW ΑΠΕ στην Πολωνία, η επικείμενη οριστικοποίηση για την είσοδο στην Ουγγαρία, ο επόμενος στόχος της Σλοβακίας, η επέκταση στην Ιταλία και το data center των 300 MW στην Κοζάνη συνθέτουν τα πρώτα κομμάτια του επενδυτικού παζλ των 24 δισ. ευρώ.
Θυμίζουμε πως το επενδυτικό πρόγραμμα του Ομίλου για την περίοδο 2026-2030, το οποίο υποστηρίχθηκε από την κεφαλαιακή ενίσχυση άνω των 4 δισ. ευρώ, στοχεύει στην επιτάχυνση της ανάπτυξης ανανεώσιμων πηγών ενέργειας και ευέλικτων μονάδων παραγωγής σε Ελλάδα και Ρουμανία, στη διεύρυνση της παρουσίας του Ομίλου σε νέες αγορές της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης, καθώς και στη δυναμική είσοδο στον τομέα των μεγάλων data centers.
Η Πολωνία προσθέτει 277,3 MW και ανοίγει νέο μέτωπο
Το πολωνικό χαρτοφυλάκιο περιλαμβάνει 175,4 MW έργων που βρίσκονται ήδη σε λειτουργία και επιπλέον 101,9 MW φωτοβολταϊκών έργων υπό ανάπτυξη.
Στο σκέλος των λειτουργούντων assets περιλαμβάνονται τρία αιολικά πάρκα συνολικής ισχύος 130,5 MW στις περιοχές Ilza, Tomaszow και Poturzyn. Τα έργα διαθέτουν συντελεστή απόδοσης έως και 33%, στοιχείο που ενισχύει το παραγωγικό τους προφίλ.
Στο χαρτοφυλάκιο προστίθενται ακόμη δύο φωτοβολταϊκά πάρκα, συνολικής ισχύος 44,9 MW, στις περιοχές Pakoslaw και Recz. Τα συγκεκριμένα assets διαθέτουν, για τα πρώτα χρόνια λειτουργίας τους, μακροχρόνια συμβόλαια σταθερής τιμής, προσφέροντας μεγαλύτερη ορατότητα ως προς τα έσοδα.
Το δεύτερο σκέλος της συμφωνίας αφορά δύο φωτοβολταϊκά projects συνολικής ισχύος 101,9 MW. Πρόκειται για τα Ilza CP, ισχύος 50,9 MW, και Tomaszow CP, ισχύος 51 MW, τα οποία αναμένεται να τεθούν σε λειτουργία το 2029.
Το ιδιαίτερο χαρακτηριστικό τους είναι η αξιοποίηση του μοντέλου cable pooling, μέσω του οποίου τα νέα φωτοβολταϊκά έργα θα χρησιμοποιούν την ίδια υποδομή σύνδεσης με τα υφιστάμενα αιολικά πάρκα.
Η πρακτική αυτή επιτρέπει μεγαλύτερη αξιοποίηση της διαθέσιμης χωρητικότητας του δικτύου, ενώ τα διαφορετικά προφίλ παραγωγής αιολικής και ηλιακής ενέργειας μπορούν να δημιουργούν συνέργειες ως προς τη χρήση της ίδιας υποδομής.
Από τα 12,4 GW στα 24,3 GW
Βάσει του νέου στρατηγικού σχεδίου η εγκατεστημένη ισχύς του Ομίλου αναμένεται να σχεδόν διπλασιαστεί, από 12,4 GW το 2025 σε 24,3 GW το 2030.
Για να επιτευχθεί αυτό, ο ρυθμός νέων προσθηκών αυξάνεται στα 2,4 GW ετησίως, έναντι προηγούμενου στόχου 1,4 GW, με το μεγαλύτερο μέρος της νέας ισχύος να αναμένεται να προέλθει από ΑΠΕ, αποθήκευση και ευέλικτη παραγωγή.
Στη χώρα μας, που παραμένει ο μεγαλύτερος επιμέρους πυλώνας του επενδυτικού προγράμματος, στόχος είναι η προσθήκη περίπου 5 GW και η αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος στα 13,3 GW το 2030.
Ρουμανία ο δεύτερος μεγάλος πυλώνας
Ακόμη μεγαλύτερη είναι η προβλεπόμενη αύξηση στη Ρουμανία. Η εγκατεστημένη ισχύς του Ομίλου αναμένεται να τριπλασιαστεί έως το 2030 και να φτάσει τα 5,3 GW.
Το επενδυτικό μείγμα περιλαμβάνει ΑΠΕ, συστήματα αποθήκευσης, νέες μονάδες φυσικού αερίου και peakers. Η Ρουμανία έχει ιδιαίτερη σημασία για τη ΔΕΗ όχι μόνο λόγω του μεγέθους της αγοράς αλλά και επειδή λειτουργεί ως βάση για την περαιτέρω περιφερειακή ανάπτυξη.
Η παρουσία στην παραγωγή και στην προμήθεια, σε συνδυασμό με νέες επενδύσεις, δημιουργεί ένα διαφορετικό μοντέλο από εκείνο μιας εταιρείας που δραστηριοποιείται αποκλειστικά στην ανάπτυξη ΑΠΕ.
Ιταλία, Βουλγαρία και Κροατία στο επόμενο κύμα
Στην Ιταλία, τη Βουλγαρία και την Κροατία ο Όμιλος σχεδιάζει σημαντική αύξηση της εγκατεστημένης ισχύος, με βασικό βάρος στις ΑΠΕ και την αποθήκευση, αλλά και με επενδύσεις σε μονάδες φυσικού αερίου.
Ο συνολικός στόχος για τις συγκεκριμένες αγορές είναι η εγκατεστημένη ισχύς να φτάσει τα 3,5 GW το 2030. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η Ιταλία, όπου η ΔΕΗ έχει ήδη λειτουργούντα φωτοβολταϊκά περίπου 58,8 MW, ενώ επιπλέον περίπου 500 MW φωτοβολταϊκών και έργων αποθήκευσης βρίσκονται σε ανάπτυξη.
Το επόμενο βήμα, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, αφορά τη λιανική αγορά ηλεκτρικής ενέργειας.
Η κίνηση αναμένεται να γίνει μέσω εξαγοράς εταιρείας προμήθειας μικρότερης κλίμακας, ώστε να λειτουργήσει συμπληρωματικά προς την υφιστάμενη παραγωγική παρουσία. Η επιλογή της Ιταλίας συνδέεται με τη στρατηγική του Ομίλου να αναζητήσει ευκαιρίες στη Νότια Ευρώπη και όχι απλώς να διευρύνει γεωγραφικά την παρουσία του χωρίς σύνδεση με υφιστάμενα assets.
Στον τομέα της αποθήκευσης, εξάλλου, η ΔΕΗ έχει ήδη συμφωνήσει με τη Metlen για την ανάπτυξη, κατασκευή και λειτουργία χαρτοφυλακίου BESS έως 1.500 MW σε Ρουμανία, Βουλγαρία και Ιταλία.
Η Ουγγαρία ήταν η πρώτη κίνηση
Θυμίζουμε, πως λίγο πριν την ανακοίνωση της εισόδου του Ομίλου στην Πολωνία, το καλοκαίρι, είχε προηγηθεί συμφωνία για την είσοδό της ΔΕΗ στην Ουγγαρία.
Η συμφωνία με τον Όμιλο Greenvolt περιλαμβάνει φωτοβολταϊκό πάρκο 57,5 MW στην περιοχή Királyegyháza, στη Νότια Ουγγαρία.
Παράλληλα, η συμφωνία περιλαμβάνει δικαίωμα για την απόκτηση γειτονικού συστήματος αποθήκευσης ενέργειας ισχύος 49 MW και χωρητικότητας 196 MWh.
Η συνολική συμφωνία για το ουγγρικό χαρτοφυλάκιο, περίπου 1,1 GW, αναμένεται να ολοκληρωθεί εντός του τέταρτου τριμήνου του 2026, υπό την προϋπόθεση πλήρωσης των προβλεπόμενων αιρέσεων και λήψης των απαιτούμενων εγκρίσεων.
Έτσι, Ουγγαρία και Πολωνία αποτελούν τις δύο πρώτες απτές κινήσεις προς τον στόχο των 2,2 GW ΑΠΕ και αποθήκευσης στην ευρύτερη περιοχή της Κεντρικής και Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Επόμενη στάση η Σλοβακία
Μετά την Πολωνία και την Ουγγαρία, η Σλοβακία παραμένει η επόμενη αγορά-στόχος. Η είσοδος δεν αναμένεται άμεσα, ωστόσο η χώρα βρίσκεται στον σχεδιασμό της ΔΕΗ για την Κεντρική Ευρώπη. Η λογική είναι αντίστοιχη, δηλαδή είσοδος όχι απλώς για την απόκτηση μεμονωμένων έργων, αλλά για τη δημιουργία τοπικής πλατφόρμας που θα μπορεί να υποστηρίξει οργανική ανάπτυξη και νέες εξαγορές.
Άλλωστε, το μοντέλο που εφαρμόστηκε σε Ουγγαρία και Πολωνία δείχνει προς αυτή την κατεύθυνση.
Τα data centers το νέο μεγάλο στοίχημα
Παρότι οι ΑΠΕ αποτελούν τον βασικό ενεργειακό πυλώνα του επενδυτικού σχεδίου της ΔΕΗ, τα data centers αποτελούν το νέο επιχειρηματικό πεδίο, στο οποίο εισήχθη επισήμως πρόσφατα.
Λίγες ημέρες πριν η ΔΕΗ ανακοίνωε την υπογραφή Μνημονίου Συνεργασίας με την Amazon, για την ανάπτυξη data center ισχύος 300 MW στην πρώην λιγνιτική περιοχή της Δυτικής Μακεδονίας, με δυνατότητα μελλοντικής επέκτασης έως 1 GW.
Η ΔΕΗ αναλαμβάνει το ενεργειακό και κατασκευαστικό σκέλος της υποδομής, διαθέτοντας την έκταση, τα κτίρια και τις υποστηρικτικές ενεργειακές υποδομές, ενώ η AWS αναλαμβάνει τον τεχνολογικό εξοπλισμό και τη λειτουργία του data center.
Προβλέπεται επίσης μακροχρόνια μίσθωση, διάρκειας 15 ετών, υπό τους όρους που θα συμφωνηθούν στις οριστικές συμβάσεις.
Παράλληλα, το ενεργειακό σκέλος συνδέεται με μακροπρόθεσμες συμβάσεις προμήθειας ηλεκτρικής ενέργειας από ΑΠΕ.
Ωστόσο, το project βρίσκεται ακόμη στη φάση μετάβασης από το MoU στις οριστικές εμπορικές συμφωνίες. Η ολοκλήρωση του due diligence, η εξασφάλιση της απαιτούμενης σύνδεσης στο δίκτυο και οι απαραίτητες εγκρίσεις αποτελούν κρίσιμες προϋποθέσεις πριν από την πλήρη επενδυτική ανάπτυξη.