Παρά τον προεκλογικό πυρετό που έχει απόληξη τις εκλογές την άνοιξη του 2027, όπως έχει δεσμευτεί ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης, στο ραντάρ της Αθήνας βρίσκονται οι κάλπες σε χώρες του εξωτερικού, οι εξελίξεις στις οποίες δύναται να την επηρεάσουν πολλαπλώς.
Το ενδιαφέρον των επιτελών εστιάζεται στις εκλογές σε Ιερουσαλήμ (Οκτώβριο) και Παρίσι (Απρίλιο), τους δύο βασικούς στρατηγικούς εταίρους της χώρας, σε ευρωπαϊκά κράτη με ειδικό βάρος για τα τεκταινόμενα στην Ένωση και φυσικά στην Άγκυρα η οποία αποτελεί τον «άγνωστο Χ».
Κρίσιμες είναι και οι επερχόμενες ενδιάμεσες εκλογές στις ΗΠΑ, τον προσεχή Νοέμβριο, με τον πρόεδρο Τράμπ να προσπαθεί να ανατρέψει την δυσμενή για αυτόν κατάσταση.
Με λίγα λόγια οι επόμενοι μήνες, προεκλογικοί για την Ελλάδα, θα είναι μήνες κρίσιμων εκλογών ενισχύοντας δραστικά τις αβεβαιότητες και τα διεθνή ρίσκα.
Σε κλοιό ο Νετανιάχου
Πλησιέστερες είναι οι βουλευτικές εκλογές στο Ισραήλ, στις 27 Οκτωβρίου 2026. Ο πρωθυπουργός της χώρας και ηγέτης του δεξιού Λικούντ, Μπέντζαμιν Νετανιάχου, βρίσκεται στο μάτι του κυκλώνα μετά και τις πρόσφατες αποκαλύψεις της Haaretz ότι είχε δεχθεί σαφείς προειδοποιήσεις για την τρομοκρατική επίθεση που προετοίμαζε και εξαπέλυσε η Χαμάς στις 7 Οκτωβρίου 2023.
Ο κ. Νετανιάχου βρίσκεται στην πρωθυπουργία εδώ και 19 χρόνια, σε τρεις διαφορετικές θητείες: 1996-1999, 2009-2021 και από τον Δεκέμβριο του 2022 έως σήμερα.
Μετά τον πόλεμο στη Γάζα, ο κ. Νετανιάχου είναι κατηγορούμενος από το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο για φερόμενα εγκλήματα πολέμου στον παλαιστινιακό θύλακα, ενώ αντιμετωπίζει και παλαιότερες δικαστικές υποθέσεις για θέματα διαφθοράς.
Ο ισραηλινός πρωθυπουργός έχει κατηγορηθεί από τους αντιπάλους του ότι εργαλειοποιεί τα εθνικά θέματα και τις συρράξεις (Γάζα, Λίβανος, Ιράν) με σκοπό την πολιτική του επιβίωση, με το Ισραήλ να διάγει μια φάση περιφερειακής απομόνωσης.
Στη χώρα επικρατεί μεγάλη πόλωση και το κομματικό σκηνικό είναι κατακερματισμένο. Η απλή αναλογική απαιτεί 61 από τις 120 έδρες στην Κνεσέτ (ισραηλινή Βουλή) για τον σχηματισμό κυβέρνησης, κάτι που καθιστά την εξίσωση ιδιαίτερα σύνθετη.
Ο πρώην αρχηγός του Γενικού Επιτελείου των Ισραηλινών Ενόπλων Δυνάμεων (IDF), Γκάντι Άιζενκοτ, ίδρυσε το κεντρώο κόμμα Γιασάρ, το οποίο συγκεντρώνει 24% στην πρόθεση ψήφου, έναντι 21% του Λικούντ του κ. Νετανιάχου (δημοσκόπηση για το Κανάλι 12).
Ο πρώην πρωθυπουργός Ναφτάλι Μπένετ, μαζί με τον πρώην υπουργό Εξωτερικών Γιαΐρ Λαπίντ, συνένωσαν τα κόμματά τους, δημιουργώντας τον συνασπισμό B'Yachad («Μαζί»), ο οποίος εντάσσεται στο αντι-Νετανιάχου μέτωπο.
Πάνω από πρόσωπα
Προφανώς, η Αθήνα δεν εκδηλώνει προτίμηση για πρόσωπα ή αποτέλεσμα. Σε ιδιωτικές συνομιλίες τους, κυβερνητικοί αξιωματούχοι υπογράμμιζαν ότι οι σχέσεις Αθήνας-Ιερουσαλήμ είναι βαθιές «και πάνω από πρόσωπα», σημειώνοντας ότι έτσι θα συνεχίσουν και μετά τις ισραηλινές εκλογές, ανεξαρτήτως αποτελέσματος.
Το ίδιο φέρεται πως διεμήνυσαν εσχάτως στην Αθήνα αξιωματούχοι του σκληρού πυρήνα του ισραηλινού κράτους, τονίζοντας ότι αφενός η ελληνοϊσραηλινή σχέση θα μείνει άθικτη, αφετέρου πως η (εχθρική) άποψη της Ιερουσαλήμ για την Άγκυρα δεν πρόκειται να μεταβληθεί ακόμα και με κυβερνητική αλλαγή.
Άκρα vs Κέντρο
Στη Γαλλία, η πολιτική συνταξιοδότηση του Εμανουέλ Μακρόν μετά τη δεύτερη προεδρική του θητεία δεν αποτελεί ιδανική εξέλιξη, παρότι είναι προδιαγεγραμμένη.
Ο κ. Μακρόν υποστήριξε την Ελλάδα στην ελληνοτουρκική κρίση του Όρουτς Ρέις, το 2020, ενώ συνέδεσε το όνομά του με τη στρατηγική συμφωνία Αθήνας-Παρισίου τον Σεπτέμβριο του 2021 (ανανεώθηκε τον περασμένο Απρίλιο) που περιλαμβάνει ρήτρα αμοιβαίας αμυντικής συνδρομής.
Η πρόσφατη είσοδος της γαλλική Meridiam ως πλειοψηφικού μετόχου στην κοινοπραξία για την ηλεκτρική διασύνδεση Ελλάδας–Κύπρου μεταφράστηκε στην Αθήνα ως «διαβατήριο» του έργου και διαφύλαξή του από πιθανές τουρκικές αντιδράσεις.
Ο πρώτος γύρος των προεδρικών εκλογών είναι προγραμματισμένος για τις 18 Απριλίου 2027 και ο δεύτερος για τις 2 Μαΐου. Σύμφωνα με δημοσκόπηση της OpinionWay, στον δεύτερο γύρο η ακροδεξιά Μαρίν Λεπέν, του Εθνικού Συνασπισμού, αναμένεται να επικρατήσει έναντι και των δύο πιθανών αντιπάλων της: είτε απέναντι στον ακροαριστερό Ζαν-Λυκ Μελανσόν (66%-34%) είτε απέναντι στον κεντρώο Εντουάρ Φιλίπ (52%-48%).
Το κόμμα του κ. Μακρόν, η Αναγέννηση, υπό τον Γκαμπριέλ Ατάλ, συγκεντρώνει ποσοστά γύρω στο 9% αν κατέβει και ο κ. Φιλίπ, ενώ χωρίς άλλον κεντρώο υποψήφιο η δυναμική του φτάνει έως το 16%.
Θα αναθεωρήσει ο ή η διάδοχος του απερχόμενου Γάλλου προέδρου τις εξωτερικές δεσμεύσεις της χώρας, περιλαμβανομένων αυτών που αφορούν την Αθήνα;
Αυτό μένει να φανεί στην πράξη.
Εκλογική αποστροφή Ερντογάν
Σε κάθε συγκυρία, οι εκλογές στην Τουρκία παρακολουθούνται με ιδιαίτερο ενδιαφέρον από την Αθήνα, πόσο μάλλον τώρα που η Άγκυρα έχει επαναφέρει πλήρως την ένταση στα Ελληνοτουρκικά.
Την Παρασκευή, ο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν δήλωσε ότι «θα έχουμε επιτυχία και στις εκλογές που πλησιάζουν, τις επερχόμενες εκλογές», πυροδοτώντας εκ νέου τα σενάρια για πρόωρες κάλπες.
Τυπικά, οι εκλογές, προεδρικές και βουλευτικές, πρέπει να πραγματοποιηθούν τον Μάιο του 2028. Ωστόσο, αυτό θα απαγόρευε στον τούρκο πρόεδρο να είναι εκ νέου υποψήφιος.
Ο κ. Ερντογάν βρίσκεται στην εξουσία από το 2003, όταν εξελέγη πρωθυπουργός. Το 2014 εξελέγη πρόεδρος και επανεξελέγη το 2018 και το 2023. Το 2017 μεσολάβησε το δημοψήφισμα, όπου με οριακά ποσοστά το πολίτευμα της χώρας μετατράπηκε από κοινοβουλευτικό σε προεδρικό.
Διανύοντας τη δεύτερη θητεία του μετά τη μετατροπή του πολιτεύματος, ο Τούρκος πρόεδρος δεν δικαιούται να είναι εκ νέου υποψήφιος.
Το «εμπόδιο» μπορεί να παρακαμφθεί με δύο τρόπους: είτε με συνταγματική αναθεώρηση της διάταξης για δύο θητείες (αλλά δεν διαθέτει τον απαραίτητο αριθμό εδρών) είτε με προκήρυξη πρόωρων εκλογών από τη Βουλή, κάτι που θεωρείται πιθανότερο. Πάντως, ακόμα και με κυβερνητική αλλαγή στην Τουρκία, το επικρατέστερο σενάριο είναι η επιδείνωση των θέσεων απέναντι στην Ελλάδα και όχι η λείανσή τους.
Ευρώπη σε κάλπες
Κατά τα λοιπά, το 2027 θα πραγματοποιηθούν εκλογές και σε άλλα κράτη της ΕΕ, όπως Ιταλία, Ισπανία και Πολωνία.
Η πενταετής θητεία του ιταλικού κοινοβουλίου λήγει στα τέλη του 2027. Ωστόσο, εσχάτως κυκλοφόρησε το σενάριο ότι η πρωθυπουργός Τζόρτζια Μελόνι σκέφτεται πρόωρες εκλογές τον προσεχή Απρίλιο, ώστε να περιορίσει την πολιτική φθορά της κυβέρνησής της. Και επιπρόσθετα, για να έχει σχηματιστεί νέα κυβέρνηση πριν από την ψήφιση του προϋπολογισμού.
Στην Ισπανία, ο πρωθυπουργός Πέδρο Σάντσεθ έχει διαμηνύσει ότι θα εξαντλήσει τη θητεία του, οπότε οι εκλογές θα πρέπει να έχουν διεξαχθεί το αργότερο μέχρι τις 22 Αυγούστου 2027.
Ο σοσιαλιστής πολιτικός βρίσκεται στην πρωθυπουργία από το 2018 και αντιμετωπίζει σωρεία σκανδάλων που άπτονται όχι μόνο του κόμματός του -του PSOE- αλλά και του στενού οικογενειακού περιβάλλοντός του, όπως η σύζυγος και ο αδελφός του.
Μέχρι τις 11 Νοεμβρίου 2027 θα πρέπει να έχουν διεξαχθεί και οι εκλογές για την κάτω Βουλή και τη Γερουσία στην Πολωνία. Πρωθυπουργός της χώρας είναι, από τον Δεκέμβριο του 2023, ο Ντόναλντ Τουσκ.
Αθήνα και Βαρσοβία μοιράζονται κοινές απόψεις για ποικίλα θέματα. Τον Μάιο του 2024 οι κ.κ. Μητσοτάκης και Τουσκ υπέβαλαν κοινή πρόταση στην ΕΕ για τη δημιουργία μιας ενιαίας ευρωπαϊκής αντιαεροπορικής και αντιπυραυλικής ασπίδας.
Ακόμα, υπάρχουν και οι εκλογές στα γερμανικά κρατίδια, τα αποτελέσματα των οποίων επηρεάζουν την ομοσπονδιακή κυβέρνηση. Στη σκιά της επικράτησης του ακροδεξιού AfD στη Σαξονία-Άνχαλτ, στις 20 Σεπτεμβρίου 2026 διεξάγονται εκλογές σε Βερολίνο και Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία, ενώ μέσα στο 2027 θα στηθούν κάλπες σε ακόμη τέσσερα κρατίδια.
ΗΠΑ
Φυσικά, υπάρχουν και οι ενδιάμεσες εκλογές (midterms) στις ΗΠΑ, στις 3 Νοεμβρίου 2026. Στις εκλογές, που έχουν λάβει χαρακτήρα «ψήφου εμπιστοσύνης» απέναντι στην πολιτική του Ντόναλντ Τραμπ, θα ανανεωθεί ολόκληρη η Βουλή των Αντιπροσώπων και περίπου το ένα τρίτο της Γερουσίας.
Από την πλευρά της Αθήνας, ενδιαφέρον έχουν οι κομματικοί συσχετισμοί και το ποιοι θα αναλάβουν κρίσιμες επιτροπές (Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων κλπ).
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
