Περισσότερα από 20 δισ. ευρώ προβλέπει η πρόταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής ότι θα εισρεύσουν στην Ελλάδα μέσω της νέας Κοινής Αγροτικής Πολιτικής (ΚΑΠ) για την περίοδο 2028-2034. Παράλληλα, η χώρα έχει ήδη υιοθετήσει νέο σύστημα αγροτικών πληρωμών μέσω της ΑΑΔΕ, το οποίο, όπως τόνισε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης Κωστής Χατζηδάκης, «δεν πρόκειται να γυρίσει πίσω».
Στην 4η συνεδρίαση του Εθνικού Διαλόγου για τη νέα ΚΑΠ, που πραγματοποιήθηκε στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή Θεσσαλονίκης, ο κ. Χατζηδάκης υπογράμμισε ότι η νέα προγραμματική περίοδος απαιτεί σύνδεση των ενισχύσεων με παραγωγικότητα, επενδύσεις, υποδομές, τεχνολογία, ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού και μείωση του κόστους παραγωγής.
Για το νέο σύστημα πληρωμών, επισήμανε πως η μεταφορά του ΟΠΕΚΕΠΕ στην ΑΑΔΕ αποτελεί οριστική επιλογή, αποκλείοντας κάθε επιστροφή στο προηγούμενο μοντέλο που, όπως ανέφερε, προκάλεσε προβλήματα και διεθνή έκθεση της χώρας.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσιάστηκαν, το πρώτο εξάμηνο του 2026 οι συνολικές πληρωμές προς τους αγρότες ανήλθαν σε 1,126 δισ. ευρώ, ξεπερνώντας τον αρχικό στόχο κατά 101 εκατ. ευρώ, ενώ οι πληρωμές του Πυλώνα Ι έφτασαν τα 802,4 εκατ. ευρώ. Ο κ. Χατζηδάκης σημείωσε ότι το σύστημα βρίσκεται σε φάση προσαρμογής, με τις «νηπιακές ασθένειες» του MyAgro να αντιμετωπίζονται, εκφράζοντας προσδοκία για ταχύτερες και διαφανείς διαδικασίες το επόμενο διάστημα.
Βασικός στόχος, όπως τόνισε, είναι οι ενισχύσεις να κατευθύνονται σε πραγματικούς παραγωγούς, με αυξημένους ελέγχους και διασταυρώσεις στοιχείων. Παράλληλα, ανέδειξε τη σημασία της αξιοπιστίας της χώρας για τη διεκδίκηση ισχυρής ΚΑΠ και την αποτελεσματική αξιοποίηση των κοινοτικών πόρων.
Προτεραιότητες και στρατηγικές για τη νέα ΚΑΠ
Ο κ. Χατζηδάκης παρουσίασε τους βασικούς άξονες στους οποίους η Ελλάδα θα δώσει έμφαση στη νέα προγραμματική περίοδο. Πρώτη προτεραιότητα αποτελεί η ενίσχυση της βιωσιμότητας γεωργικών εκμεταλλεύσεων, με επανεκκίνηση αναδασμών, ενίσχυση ομάδων παραγωγών και συνεταιρισμών, κοινές επενδύσεις και καλύτερη πρόσβαση στις αγορές.
Η ανανέωση του αγροτικού πληθυσμού αποτελεί δεύτερη προτεραιότητα. Σύμφωνα με τον ίδιο, πάνω από 200.000 αγρότες είναι άνω των 65 ετών, καθιστώντας αναγκαία μια νέα στρατηγική προσέλκυσης νέων στον πρωτογενή τομέα, με πρόσβαση σε γη, χρηματοδότηση, γνώση και υποδομές, πέρα από τα κίνητρα πρώτης εγκατάστασης.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στην αγροτική εκπαίδευση και κατάρτιση, καθώς το 94,4% των διαχειριστών γεωργικών εκμεταλλεύσεων βασίζεται αποκλειστικά στην πρακτική εμπειρία.
Επιπλέον, ο κ. Χατζηδάκης ανέδειξε τον ρόλο της Αμερικανικής Γεωργικής Σχολής ως πρότυπο σύνδεσης εκπαίδευσης με παραγωγή και υπογράμμισε την ανάγκη δημιουργίας περισσότερων δομών ανάλογου χαρακτήρα στη χώρα. Η δια βίου κατάρτιση των αγροτών θεωρείται κρίσιμη για την αύξηση παραγωγικότητας και την προσαρμογή στις νέες συνθήκες.
Σχετικά με το κόστος παραγωγής, αναφέρθηκε στη διάθεση περίπου 21 εκατ. ευρώ από το Ευρωπαϊκό Γεωργικό Αποθεματικό και 40 εκατ. ευρώ από εθνικούς πόρους για την κάλυψη επιβαρύνσεων από τα λιπάσματα. Παράλληλα, το νέο Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας αναμένεται να κινητοποιήσει περίπου 250 εκατ. ευρώ.
Διαχείριση υδάτινων πόρων και στήριξη της κτηνοτροφίας
Έμφαση δόθηκε στη διαχείριση των υδάτινων πόρων, καθώς το 80%-85% της κατανάλωσης νερού αφορά τη γεωργία και την άρδευση. Ο στόχος είναι η αποδοτικότερη αξιοποίηση, η ανάπτυξη και ο εκσυγχρονισμός των αρδευτικών υποδομών και η μείωση του κόστους για τους παραγωγούς, με δρομολογημένες παρεμβάσεις μέσω της νέας ΚΑΠ.
Για την κτηνοτροφία, ο κ. Χατζηδάκης ανέφερε ότι έχουν διατεθεί πάνω από 220 εκατ. ευρώ για την κάλυψη αυξημένων δαπανών ζωοτροφών και απωλειών εισοδήματος, ενώ η Ελλάδα παρέχει τις υψηλότερες ανά ζώο αποζημιώσεις στην Ευρωπαϊκή Ένωση για τα ζώα που θανατώνονται.
Ωστόσο, επισήμανε ότι το ζητούμενο είναι η εκρίζωση των ζωονόσων, η ανασύσταση του ζωικού κεφαλαίου και η δημιουργία μόνιμου μηχανισμού πρόληψης. Στο πλαίσιο αυτό αναφέρθηκε στην κινητοποίηση στρατιωτικών κτηνιάτρων, με έμφαση στη Λέσβο, και στην ανάγκη αυστηρής τήρησης των κανόνων βιοασφάλειας.
Επενδύσεις και υπεραξία για την ελληνική γεωργία
Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης υπογράμμισε ότι τα κεφάλαια της νέας ΚΑΠ πρέπει να μετατραπούν σε παραγωγικές επενδύσεις και υπεραξία για την ελληνική γεωργία, όχι απλώς να απορροφηθούν. Όπως σημείωσε, «δεν πηγαίνουμε στις Βρυξέλλες για να διαχειριστούμε απλώς ό,τι μας αναλογεί. Πηγαίνουμε για να διεκδικήσουμε το καλύτερο δυνατό αποτέλεσμα για τη χώρα». Η αναζωογόνηση και αναβάθμιση του πρωτογενούς τομέα θα αποτελέσει βασική κυβερνητική προτεραιότητα τα επόμενα χρόνια.
Ο Εθνικός Διάλογος για τη νέα ΚΑΠ έχει ήδη πραγματοποιηθεί σε Αθήνα, Μέτσοβο, Πάτρα και Θεσσαλονίκη, με επόμενο σταθμό το Ηράκλειο Κρήτης στις 16 Οκτωβρίου.