Το Πάρκο Εθνικής Αντίστασης του Δήμου Νεάπολης-Συκεών στη Θεσσαλονίκη χαρακτηρίστηκε ιστορικός τόπος, σύμφωνα με απόφαση της υπουργού Πολιτισμού Λίνας Μενδώνη και μετά από ομόφωνη γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων. Ο χαρακτηρισμός αυτός συνδέεται με την αποκάλυψη ομαδικών τάφων και ανθρώπινων σκελετών κατά τη διάρκεια εργασιών ανάπλασης, στοιχείο που ανέδειξε μια ιδιαίτερα σημαντική πτυχή της νεότερης ιστορίας της Θεσσαλονίκης και της χώρας.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Πολιτισμού, ο χώρος προστατεύεται βάσει των διατάξεων του ν. 4858/2021 «Περί Προστασίας των Αρχαιοτήτων και εν γένει της Πολιτιστικής Κληρονομιάς». Η σημασία του χώρου αφορά όχι μόνο τους συγγενείς των εκτελεσμένων, αλλά και την κοινωνία συνολικά, καθώς αποτελεί τόπο ιστορικών γεγονότων εξαιρετικής σημασίας για τη νεότερη ιστορία της περιοχής και της Ελλάδας.
Η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη τόνισε ότι «η προστασία των τόπων της συλλογικής μας μνήμης αποτελεί προτεραιότητα του Υπουργείου Πολιτισμού» και επισήμανε πως το Πάρκο Εθνικής Αντίστασης είναι άρρηκτα συνδεδεμένο με τη μνήμη σημαντικών ιστορικών γεγονότων. Η αποκάλυψη των ομαδικών τάφων αποτελεί, όπως ανέφερε, ιστορικό τεκμήριο μιας συγκεκριμένης εποχής και πράξη ευθύνης απέναντι στη συλλογική μνήμη.
Η σημασία του χώρου ενισχύεται από τη θέση του στο ιστορικό περιβάλλον του Επταπυργίου και των τειχών της Θεσσαλονίκης. Το Επταπύργιο λειτουργεί ως σημείο αναφοράς για την ιστορική εξέλιξη της πόλης, ενώ στην ευρύτερη περιοχή συνυπάρχουν διαφορετικές περίοδοι της ιστορίας της Θεσσαλονίκης, από την αρχαιότητα έως τη νεότερη εποχή.
Η αποκάλυψη των τάφων πραγματοποιήθηκε τον Νοέμβριο του 2024, κατά τη διάρκεια εργασιών ανάπλασης στις Συκιές. Η ανασκαφική έρευνα, υπό την εποπτεία της Εφορείας Αρχαιοτήτων Πόλης Θεσσαλονίκης, συνεχίστηκε έως τον Ιούνιο του 2025. Συνολικά εντοπίστηκαν 46 σκελετοί σε πέντε ομαδικούς τάφους και δύο σε διαταραγμένη κατάσταση. Οι ταφές χρονολογούνται στην περίοδο του Εμφυλίου Πολέμου (1946-1949) και συνδέονται με εκτελέσεις κρατουμένων των φυλακών Επταπυργίου-Γεντί Κουλέ, κυρίως αγωνιστών και πολιτικών κρατουμένων.
Η περιοχή κοντά στις φυλακές του Επταπυργίου είχε αποτελέσει τόπο εκτελέσεων τόσο κατά τη διάρκεια της Γερμανικής Κατοχής όσο και στον Εμφύλιο. Εκατοντάδες πολιτικοί κρατούμενοι εκτελέστηκαν εκεί, γεγονός που είχε ήδη συνδεθεί με την ιστορική μνήμη του χώρου. Η έκταση, που περιήλθε στον Δήμο Συκεών το 1966, παρέμεινε αδόμητη και το 1983 διαμορφώθηκε ως «Πάρκο Εθνικής Αντίστασης», ενώ το 1997 τοποθετήθηκε μνημειακή στήλη στη μνήμη των εκτελεσμένων αγωνιστών της περιόδου 1941-1949.
Το Πάρκο Εθνικής Αντίστασης βρίσκεται στο ανατολικό τμήμα της Δημοτικής Ενότητας Συκεών, με συνολική έκταση περίπου 1.916 τ.μ. και ανήκει στον Δήμο Νεάπολης-Συκεών. Ο χαρακτηρισμός του ως ιστορικού τόπου ολοκληρώνει τη διαδικασία τεκμηρίωσης της ιστορικής του σημασίας, η οποία ξεκίνησε το 2025 με τη συνεργασία των αρμόδιων υπηρεσιών του Υπουργείου Πολιτισμού, του Δήμου και της Περιφέρειας Κεντρικής Μακεδονίας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news