Ένσταση αντισυνταγματικότητας κατέθεσε η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ σχετικά με άρθρα του νομοσχεδίου για την επέκταση της ΕΥΔΑΠ και της ΕΥΘΑ, που αφορούν στη μεταβίβαση περιουσιακών στοιχείων των ΟΤΑ. Η ένσταση επικεντρώνεται στις διατάξεις που ρυθμίζουν τη μεταφορά αρμοδιοτήτων και περιουσίας από τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης προς τις δύο εταιρείες ύδρευσης.
Σύμφωνα με τους βουλευτές του ΠΑΣΟΚ-Κινήματος Αλλαγής, η ένσταση αφορά τα άρθρα 3, 4, 6 και 16 του σχεδίου νόμου, τα οποία προβλέπουν την επέκταση της γεωγραφικής αρμοδιότητας της ΕΥΔΑΠ Α.Ε. και της ΕΥΑΘ Α.Ε., τη διαδικασία ειδικής διαδοχής των παρόχων υπηρεσιών ύδατος, τη μεταφορά της διαχείρισης των δικτύων ομβρίων υδάτων και τη μεταφορά αρμοδιοτήτων των Οργανισμών Εγγείων Βελτιώσεων και υπηρεσιών άρδευσης του πρώην Οργανισμού Κωπαΐδας στις δύο εταιρείες.
Όπως επισημαίνουν, οι προτεινόμενες διατάξεις οδηγούν σε επέκταση της αρμοδιότητας των εταιρειών ύδρευσης στο σύνολο των ΟΤΑ α' βαθμού των οριζόμενων Περιφερειακών Ενοτήτων, αλλά και σε ευθεία μεταβίβαση αρμοδιοτήτων και περιουσίας χωρίς τη συναίνεση των τοπικών αρχών. Αυτό, κατά τους βουλευτές, παραβιάζει το άρθρο 102 του Συντάγματος που κατοχυρώνει τη διοικητική και οικονομική αυτοτέλεια των ΟΤΑ, καθώς και το άρθρο 25 περί αναλογικότητας.
Στην ένσταση τονίζεται ότι η διαχείριση ύδρευσης, αποχέτευσης, ομβρίων και άρδευσης αποτελεί υπόθεση με έντονα τοπικό χαρακτήρα και συνδέεται άμεσα με τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον. Οι βουλευτές υποστηρίζουν πως η αφαίρεση αυτών των αρμοδιοτήτων από τους ΟΤΑ και η μεταφορά τους στις εταιρείες ύδρευσης αποδυναμώνει ουσιωδώς τη δυνατότητα των τοπικών αρχών να λαμβάνουν αποφάσεις για ζητήματα που αφορούν άμεσα τις τοπικές κοινωνίες.
Επιπλέον, γίνεται αναφορά στη μεταφορά του ενεργητικού και παθητικού των φορέων ύδρευσης, γεγονός που αφαιρεί από τους ΟΤΑ τα μέσα και την οργανωτική βάση για την άσκηση των αρμοδιοτήτων τους. Οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ θεωρούν ότι οι συγκεκριμένες ρυθμίσεις θίγουν τόσο τη διοικητική όσο και την οικονομική αυτοτέλεια των ΟΤΑ, καθώς στερούν από τους δήμους τη δυνατότητα διαχείρισης των παγίων τους και περιορίζουν το ρόλο τους σε συμβουλευτικό επίπεδο.
Σημειώνεται πως ούτε η πρόβλεψη αποτίμησης της περιουσίας ούτε η καταβολή ανταλλάγματος αρκούν για να θεραπεύσουν τη βασική αντισυνταγματικότητα των ρυθμίσεων, καθώς η ουσία της αυτοδιοίκησης έγκειται στη δυνατότητα των ΟΤΑ να διαχειρίζονται τα τοπικά ζητήματα.
Τέλος, οι βουλευτές του ΠΑΣΟΚ υπογραμμίζουν ότι οι ρυθμίσεις αυτές δεν πληρούν την αρχή της αναλογικότητας, αφού δεν αιτιολογείται επαρκώς γιατί δεν θα μπορούσαν να επιλεγούν ηπιότερες λύσεις, όπως η ενίσχυση της κρατικής εποπτείας ή η ανάπτυξη διαδημοτικών συνεργασιών.
Παράλληλα, η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ ζήτησε τη διεξαγωγή ονομαστικής ψηφοφορίας επί της αρχής και επί των άρθρων 4, 16, 28, 32, 33, 36, 39 του ίδιου νομοσχεδίου.