Στην ολομέλεια της Βουλής εισάγεται αύριο, Τετάρτη 4 Ιανουαρίου, το νομοσχέδιο για τη νόμιμη μετανάστευση, σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου.
Το υπουργείο επισημαίνει ότι οι νέες ρυθμίσεις στοχεύουν σε μια σύγχρονη μεταναστευτική πολιτική που προωθεί την ανάπτυξη, ενισχύει την κοινωνική συνοχή, προστατεύει τη νομιμότητα και διασφαλίζει το κράτος δικαίου. Όπως αναφέρει η πολιτική ηγεσία του υπουργείου, το νομοσχέδιο εκσυγχρονίζει το κράτος, μειώνει τη γραφειοκρατία και στέλνει το μήνυμα ότι η Ελλάδα είναι ανοιχτή σε όσους επιθυμούν να έρθουν νόμιμα, ενώ αντιτίθεται σε όσους παραβιάζουν την έννομη τάξη.
Στην Επιτροπή Δημόσιας Διοίκησης, Δημόσιας Τάξης και Δικαιοσύνης, το νομοσχέδιο εγκρίθηκε επί της αρχής από τη Νέα Δημοκρατία, ενώ το ΠΑΣΟΚ διατήρησε επιφύλαξη για την τελική του στάση στην ολομέλεια. Τα υπόλοιπα κόμματα της αντιπολίτευσης καταψήφισαν το νομοσχέδιο, το καθένα με διαφορετικό ιδεολογικό σκεπτικό.
Μεταξύ των βασικών διατάξεων του νομοσχεδίου περιλαμβάνονται:
- Θέσπιση συγκεκριμένου ηλικιακού ορίου για τους μετακαλούμενους και ένταξη των Εταιρειών Προσωρινής Απασχόλησης (ΕΠΑ) ως άμεσων εργοδοτών στη διαδικασία μετάκλησης, με στόχο την καλύτερη οργάνωση της μετακλητής εργασίας. Προβλέπεται ταχεία διαδικασία στη μετάκληση έως 500 εργαζομένων ανά έργο σε περιπτώσεις στρατηγικών επενδύσεων ή μεγάλων δημοσίων έργων.
- Αύξηση της διάρκειας της μπλε κάρτας της ΕΕ για εξειδικευμένο προσωπικό από τα δύο στα τρία έτη και δημιουργία νέων κατηγοριών εθνικών θεωρήσεων, όπως η tech visa και η talent visa.
- Ειδική μέριμνα για φοιτητές ή σπουδαστές από τρίτες χώρες, με την άδεια διαμονής για σπουδές να ταυτίζεται με τη διάρκεια του προγράμματος και δυνατότητα παραμονής ενός έτους μετά την αποφοίτηση για αναζήτηση εργασίας ή σύσταση επιχείρησης.
- Εμπλουτισμός των δράσεων προένταξης από το στάδιο υποδοχής των αιτούντων διεθνή προστασία, με στόχο την ταχύτερη και ομαλότερη πρόσβαση στην αγορά εργασίας.
- Επανακαθορισμός των προϋποθέσεων για χορήγηση 10ετούς άδειας διαμονής σε ενήλικες τρίτων χωρών ή ανιθαγενείς που εισήλθαν ως ασυνόδευτοι ανήλικοι και είχαν φοιτήσει σε ελληνικό σχολείο. Προβλέπεται μεταβατική διάταξη για εκκρεμείς αιτήσεις.
- Καθιέρωση δεσμευτικών κανόνων εγγραφής στο Μητρώο ΜΚΟ του υπουργείου και αυστηροποίηση των ποινών για μέλη ΜΚΟ που εμπλέκονται σε διακίνηση ή παράνομη διαμονή.
Δομή Κουτσόχερου και δράσεις προένταξης
Η υφυπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Σέβη Βολουδάκη, αναφέρθηκε στη δομή του Κουτσόχερου, χαρακτηρίζοντάς την ως σημαντική τομή στην προένταξη προσφύγων. Οι διαμένοντες λαμβάνουν μαθήματα ελληνικών και επαγγελματική κατάρτιση, ανάλογα με τις δεξιότητές τους, με στόχο τη σύνδεση με την αγορά εργασίας. Το πρόγραμμα, που ήδη λειτουργεί θετικά, πρόκειται να επεκταθεί και σε άλλες δομές.
Συνεργασία με ΜΚΟ και προστασία ασυνόδευτων ανηλίκων
Η συνεργασία με ΜΚΟ θα γίνεται πλέον μέσω ανοιχτών προσκλήσεων και διαγωνισμών, αντί απευθείας συμφωνιών. Η υφυπουργός διαβεβαίωσε ότι κανένα παιδί δεν θα μείνει χωρίς στέγη, καθώς το υπουργείο βρίσκεται σε συνεχή επικοινωνία με τις οργανώσεις που διαχειρίζονται τα διαμερίσματα ημιαυτόνομης διαβίωσης και τα Κέντρα Φιλοξενίας.
Για τη φιλοξενία ασυνόδευτων ανηλίκων, το σύστημα στην Ελλάδα συμβαδίζει με τις ευρωπαϊκές επιταγές, με την ύπαρξη Ειδικής Γραμματείας και επιτρόπου από την πρώτη μέρα εισόδου. Η διακρίβωση της ανηλικότητας γίνεται με ψυχολογική εκτίμηση και ιατρικές εξετάσεις, ενώ σύντομα θα λειτουργούν κινητές μονάδες με πλήρη ιατρικό εξοπλισμό σε όλα τα σημεία πρώτης υποδοχής.
Τοποθετήσεις κομμάτων και βασικά σημεία διαφωνίας
Ο εισηγητής της ΝΔ, Βασίλης Υψηλάντης, τόνισε ότι το νομοσχέδιο απλοποιεί διαδικασίες, επιλύει διοικητικά αδιέξοδα και ενισχύει τις νόμιμες μεταναστευτικές οδούς, καλύπτοντας ανάγκες τομέων όπως ο τουρισμός, η αγροτική παραγωγή και οι κατασκευές. Επισήμανε πως η μεταρρύθμιση μετακινεί το κράτος από τη διαχείριση της παρανομίας στη στρατηγική της νομιμότητας.
Η εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ, Νάντια Γιαννακοπούλου, αναφέρθηκε στη μεγάλη μερίδα μεταναστριών χωρίς χαρτιά που εργάστηκαν για χρόνια στη χώρα και επισήμανε την ανάγκη να συμπεριληφθούν σε σχετικές διατάξεις. Επεσήμανε επίσης ότι το νομοσχέδιο δεν δίνει ουσιαστικές λύσεις στην έλλειψη εργατών γης.
Ο ειδικός αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ, Γιώργος Ψυχογιός, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο ως ανεπαρκές για μια μακροπρόθεσμη στρατηγική νόμιμης μετανάστευσης, επισημαίνοντας την ανάγκη ολιστικής προσέγγισης ένταξης και ενίσχυσης της ελληνομάθειας. Εξέφρασε ανησυχίες για τα κενά προστασίας στους ασυνόδευτους ανήλικους.
Η αγορήτρια του ΚΚΕ, Μαρία Κομνηνάκα, καταδίκασε τη θεσμοθέτηση της εμπλοκής των Εταιρειών Προσωρινής Απασχόλησης, τονίζοντας τον κίνδυνο για τα εργασιακά δικαιώματα των μεταναστών. Επισήμανε επίσης την ταξική διάσταση των νέων κατηγοριών αδειών διαμονής, όπως η tech και η talent visa.
Ο ειδικός αγορητής της Νέας Αριστεράς, Δημήτρης Τζανακόπουλος, κατηγόρησε την κυβέρνηση για αυστηροποίηση της πολιτικής στο μεταναστευτικό και προσφυγικό, ενώ η Ελληνική Λύση, μέσω του Βασίλη Γραμμένου, έκανε λόγο για υπερβολικά χαλαρή πολιτική που διευκολύνει τη μαζική παράνομη μετανάστευση και την ενσωμάτωση μεταναστών στην ελληνική κοινωνία.
Η ειδική αγορήτρια της "Νίκης", Ασπασία Κουρουπάκη, συνέδεσε τη μετανάστευση με αύξηση της εγκληματικότητας και δημογραφική αλλοίωση, ενώ η Πλεύση Ελευθερίας, δια της Ελένης Καραγεωργοπούλου, επέκρινε τις διατάξεις για τις ΜΚΟ ως υπέρμετρες και αντίθετες με το κράτος δικαίου.
Νέες δομές στην Κρήτη και τροπολογίες
Ο υπουργός Μετανάστευσης και Ασύλου, Θάνος Πλεύρης, ανακοίνωσε την κατάθεση τροπολογίας για τη δημιουργία προσωρινών δομών φιλοξενίας στην Κρήτη, σε Ηράκλειο και Χανιά. Εκεί θα γίνεται η αρχική φιλοξενία, ο διαχωρισμός των ατόμων και η διαδικασία ασύλου ή επιστροφής, ανάλογα με το προσφυγικό προφίλ. Επίσης, εξετάζεται η απλούστευση της διαδικασίας επιτροπείας για ασυνόδευτους ανηλίκους, με στόχο τη μείωση της γραφειοκρατίας.