Ελεγκτικό Συνέδριο: Ενστάσεις για την αποτελεσματικότητα των αναδασώσεων

Ενστάσεις για την αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων αναδάσωσης μετά από δασικές πυρκαγιές διαπιστώνει το Ελεγκτικό Συνέδριο σε πρόσφατη έκθεσή του.

Όπως επισημαίνεται, διαχρονικά υλοποιούνται πολύ λιγότερες αναδασώσεις από όσες είχαν αρχικά προγραμματιστεί, ενώ η αποκατάσταση του δασικού περιβάλλοντος στις κατεστραμμένες εκτάσεις δεν παρακολουθείται επαρκώς και δεν μπορεί να επιβεβαιωθεί η αποτελεσματικότητά της.

Σύμφωνα με το πόρισμα, η Γενική Διεύθυνση Δασών και Δασικού Περιβάλλοντος, αρμόδια για την υλοποίηση της Εθνικής Στρατηγικής για τα Δάση, δεν διαθέτει αξιόπιστα συνολικά δεδομένα για τις κηρυγμένες ως αναδασωτέες εκτάσεις ούτε για το ποιες απαιτούν αναδασωτικές εργασίες. Αυτό έχει ως αποτέλεσμα οι διαθέσιμοι δημόσιοι πόροι για αναδασώσεις να κατανέμονται ευκαιριακά και όχι βάσει τεκμηριωμένων αναγκών.

Το Ελεγκτικό Συνέδριο δημοσίευσε την Έκθεση Ελέγχου 2/2025 με τίτλο «Δασικές πυρκαγιές: Έχει μελετηθεί και παρακολουθείται η αποτελεσματικότητα των προγραμμάτων αναδάσωσης;». Η έκθεση εξετάζει εάν οι δημόσιοι πόροι, εθνικοί και ενωσιακοί, που διατίθενται για τις αναδασώσεις αξιοποιούνται ορθολογικά και αν έχουν επιτευχθεί οι στόχοι αποκατάστασης των κατεστραμμένων δασικών οικοσυστημάτων.

Επιπλέον, ο έλεγχος επικεντρώθηκε στον νέο θεσμό της αναδοχής αποκατάστασης και αναδάσωσης, μέσω του οποίου ιδιώτες αναλαμβάνουν το κόστος και την ευθύνη εκτέλεσης των απαιτούμενων έργων σε δημόσιες εκτάσεις δασικού χαρακτήρα.

Βασικά συμπεράσματα της έκθεσης

Τα βασικά συμπεράσματα του ελέγχου συνοψίζονται στα εξής:

Πρώτον, η αρμόδια Γενική Διεύθυνση δεν διαθέτει αξιόπιστα δεδομένα για τις αναδασωτέες εκτάσεις και τις πραγματικές ανάγκες αναδασώσεων, με αποτέλεσμα οι δημόσιοι πόροι να διατίθενται χωρίς στρατηγικό σχεδιασμό.

Δεύτερον, ο υπερβολικά φιλόδοξος σχεδιασμός της δράσης αναδασώσεων του Προγράμματος Αγροτικής Ανάπτυξης 2014-2022, σε συνδυασμό με την ανωριμότητα των έργων και τις αλλαγές στις δασικές υπηρεσίες, οδήγησε σε χαμηλή απορρόφηση πιστώσεων και περιορισμένη επίτευξη στόχων.

Τρίτον, αν και ο νέος θεσμός της αναδοχής επιτάχυνε την εκτέλεση αναδασωτικών έργων, παρατηρήθηκαν ελλείψεις στην επιλογή και εποπτεία των αναδόχων, ενώ σε ορισμένες περιπτώσεις οι δημόσιοι πόροι δεν αποδεσμεύτηκαν εγκαίρως.

Τέλος, διαχρονικά πραγματοποιούνται λιγότερες αναδασώσεις από τον αρχικό προγραμματισμό και η αποκατάσταση του δασικού περιβάλλοντος στις πληγείσες εκτάσεις δεν παρακολουθείται συστηματικά.

Η έκθεση συνοδεύεται από συστάσεις του Ελεγκτικού Συνεδρίου προς τους αρμόδιους φορείς για τη βελτίωση της αποτελεσματικότητας των δράσεων αναδάσωσης.