Στο 2,5% «σκαρφάλωσε» το βασικό επιτόκιο του ευρώ, από 2,25% που ήταν προηγουμένως, έπειτα από τη σημερινή συνεδρίαση του Διοικητικού Συμβουλίου της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας (ΕΚΤ), αύξηση η οποία θα περάσει αυτομάτως σε όλα τα δάνεια με κυμαινόμενο επιτόκιο.
Αυτό επηρεάζει άμεσα το κόστος των υφιστάμενων δανείων με κυμαινόμενο επιτόκιο, ειδικά για όσους δανειολήπτες έλαβαν πρόσφατα το δάνειο και έχουν μπροστά τους μεγάλη διάρκεια αποπληρωμής, όπως και το κόστος για νέο δανεισμό. Αντιθέτως, η αύξηση των επιτοκίων αναμένεται να επηρεάσει τις καταθέσεις σε δεύτερο χρόνο και με μικρότερη επίδραση.
Με την ενεργειακή κρίση που έχει προκαλέσει ο πόλεμος στο Ιράν να ενισχύει τις πληθωριστικές πιέσεις στην ευρωζώνη, ήταν δεδομένο πως θα ακολουθούσε δεύτερη άνοδος των επιτοκίων εντός του 2026, με την πρώτη να πραγματοποιήθηκε τον Ιούνιο, όταν η ΕΚΤ αύξησε το επιτόκιο από 2% σε 2,25%.
«Οι προοπτικές εξακολουθούν να χαρακτηρίζονται από υψηλή αβεβαιότητα και συγκεκριμένα οι κίνδυνοι είναι ανοδικοί για τον πληθωρισμό και καθοδικοί για την οικονομική ανάπτυξη» αναφέρει το Διοικητικό Συμβούλιο της ΕΚΤ στην έκθεσή του.
Σύμφωνα με τα τελευταία στοιχεία της Eurostat, τον Αύγουστο του 2026 εκτιμάται πως ο πληθωρισμός έφτασε το 3,3% στην Ευρωζώνη, από 2,9% που ήταν τον Ιούλιο, ενώ στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά μια ολόκληρη μονάδα σε σχέση με τον Ιούλιο, φτάνοντας στο 3,7% από το 2,7%. Η πορεία αυτή επιβεβαιώνει σιωπηλά πως η αυριανή συνεδρίαση της ΕΚΤ θα οδηγήσει σε ακόμη μια αύξηση των επιτοκίων, προκειμένου να περιοριστούν οι μακροπρόθεσμες πιέσεις.
Πώς μεταφράζεται η αύξηση των επιτοκίων για τους δανειολήπτες
Η δεύτερη αύξηση των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσεις θα συμπαρασύρει το κόστος δανεισμού για νοικοκυριά και επιχειρήσεις, ενώ σε δεύτερο χρόνο αναμένεται να περάσει και στις καταθέσεις, με μικρότερη όμως επίδραση.
Για παράδειγμα, όσοι έχουν λάβει στεγαστικό δάνειο με κυμαινόμενο επιτόκιο θα δουν τη μηνιαία δόση να ανεβαίνει, καθιστώντας σταδιακά την αποπληρωμή όλο και πιο ακριβή, ειδικά για όσους δανειολήπτες έλαβαν πρόσφατα το δάνειο και έχουν μπροστά τους μεγάλη διάρκεια αποπληρωμής.
Ουσιαστικά, η επιβάρυνση δεν έρχεται μόνο από το ύψος του δανείου αλλά και από τη διάρκεια, επομένως τα δάνεια με μεγαλύτερη διάρκεια αποπληρωμής επηρεάζονται περισσότερο από την άνοδο των επιτοκίων.
Ενδεικτικά, για ένα στεγαστικό δάνειο ύψους 100.000 ευρώ, με διάρκεια τα 20 έτη, η μηνιαία δόση αυξάνεται κατά περίπου 13 ευρώ για κάθε άνοδο των επιτοκίων κατά 25 μονάδες βάσης, που σε βάθος 20ετίας η σωρευτική αύξηση πλησιάζει τις 3.115 ευρώ.
Αντιστοίχως, για ένα δάνειο ύψους 150.000 ευρώ με διάρκεια αποπληρωμής τα 30 έτη, η μηνιαία δόση θα γίνει πιο ακριβή κατά 19 ευρώ, ενώ οι συνολικοί τόκοι αποπληρωμής θα αυξηθούν κατά τουλάχιστον 6.750 ευρώ.
Με την ΕΚΤ να «κλείδωσε» τη δεύτερη άνοδο των επιτοκίων, αγγίζοντας το 2,5%, η παραπάνω επίδραση διπλασιάζεται σε σύγκριση με τα τρέχοντα επίπεδα. Αντιστοίχως, αυτοί που ενδιαφέρονται να λάβουν νέο δάνειο θα πρέπει να υπολογίσουν το αυξημένο κόστος χρήματος, το οποίο επηρεάζει άμεσα το τελικό ποσό αποπληρωμής.
Για τις επιχειρήσεις, και ιδίως τις μικρομεσαίες, η επίδραση της ανόδου θα είναι ακόμη πιο αισθητή, διότι ο δανεισμός είναι πιο ακριβός. Σύμφωνα με τα πιο πρόσφατα στοιχεία της Τράπεζας της Ελλάδος, τον Ιούλιο το μέσο επιτόκιο των νέων επιχειρηματικών δανείων κυμαινόμενου επιτοκίου ήταν 4,21% για τις επιχειρήσεις και 4,45% για τις μικρομεσαίες.
Οι καταναλωτές οφείλουν να δώσουν ιδιαίτερη προσοχή στις πιστωτικές κάρτες και στα καταναλωτικά δάνεια, τα οποία ήδη έχουν πολύ υψηλό επιτόκιο στο 14,55%, το οποίο καθιστά το κόστος δανεισμού ιδιαιτέρως υψηλό.
Τι κερδίζουν οι τράπεζες
Από την άλλη, η ανοδική αναθεώρηση των επιτοκίων από την ΕΚΤ θα λειτουργήσει υπέρ των τραπεζών, πυροδοτώντας τα έσοδα από τόκους. Σύμφωνα με τα όσα έχουν δηλώσει οι διοικήσεις των τραπεζών έως τώρα, για κάθε 25 μονάδες βάσης που αυξάνονται τα έσοδα των τραπεζών, η ενίσχυση στο NII υπολογίζεται σε πάνω από 130 εκατ. ευρώ για τους τέσσερις συστημικούς ομίλους σε βάθος 12 μηνών.
Συγκεκριμένα, η Τράπεζα Πειραιώς και η Εθνική Τράπεζα αναμένουν ετήσια αύξηση κατά 40 εκατ. ευρώ στα έσοδα από τόκους για κάθε αύξηση 0,25% των επιτοκίων, η Eurobank περιμένει επιπλέον 30 εκατ. ευρώ και η Alpha Bank περίπου 20 εκατ. ευρώ.
Αντιστοίχως, και ο πέμπτος τραπεζικός πόλος υπολογίζει πως τα έσοδα από τόκους θα «φουσκώσουν». Η διοίκηση της CrediaBank έχει κάνει λόγο για άνοδο περίπου 10 εκατ. ευρώ, εκ των οποίων τα 5 εκατ. αφορούν στην Ελλάδα και τα 5 εκατ. ευρώ στη Μάλτα, ενώ η Optima bank περιμένει περίπου 7,5 εκατ. ευρώ για κάθε 25 μονάδες βάσης που ανεβαίνουν τα επιτόκια.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
