Εντός ημερών η διαβούλευση για το net billing, μαζί και τα φ/β μπαλκονιού

Προς επίλυση οδεύει ένα από τα σημαντικότερα εκκρεμή ζητήματα για την αγορά της αυτοκατανάλωσης, καθώς εντός των επόμενων ημερών, ακόμη και εντός της εβδομάδας, αναμένεται να τεθεί σε άτυπη δημόσια διαβούλευση η τροποποιητική υπουργική απόφαση για το πλαίσιο του net billing. 

Στην ίδια απόφαση θα ενσωματωθούν και οι διατάξεις για τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού, τα οποία μέχρι σήμερα στερούνταν σαφούς κανονιστικού πλαισίου.

Η έκδοση της τροποποιητικής απόφασης για την αντιμετώπιση των αστοχιών που προέκυψαν κατά τη μετάβαση από το net metering στο net billing τον Σεπτέμβριο του 2024, αναμένεται ουσιαστικά εδώ και 22 μήνες, με τις καθυστερήσεις να κρατούν την αγορά αυτοκατανάλωσης παγωμένη.

Σύμφωνα με πληροφορίες του Business Daily από πηγές με γνώση των διαδικασιών, το κείμενο της απόφασης έχει πλέον ολοκληρωθεί τόσο σε τεχνικό όσο και σε νομικό επίπεδο.

Βασικός στόχος του Υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας είναι η άρση όσων παραλήψεων κρατούσαν το νέο πλαίσιο παγωμένο, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο ακόμη και περαιτέρω παρεμβάσεων σε δεύτερο χρόνο.

Για τον σκοπό αυτό αναμένεται να θέσει την τροποποιητική απόφαση σε δημόσια διαβούλευση άμεσα, ακόμη και εντός της εβδομάδας, και για λιγότερο από έναν μήνα.

Όπως σημειώνουν οι ίδιες πηγές, η συγκεκριμένη κίνηση αποτελεί πρωτοβουλία του υπουργείου και όχι υποχρεωτική διαδικασία, προκειμένου να δοθεί η δυνατότητα υποβολής παρατηρήσεων πριν από την οριστική έκδοση της απόφασης.

Λύση στα βασικά προβλήματα, παράθυρο για περαιτέρω βελτιώσεις

Το net-billing, που φιλοδοξούσε να ευθυγραμμίσει την Ελλάδα με το ευρωπαϊκό μοντέλο, παραμένει ουσιαστικά ανενεργό για σχεδόν 2 χρόνια λόγω σημαντικών ρυθμιστικών και τεχνικών εκκρεμοτήτων.

Η αγορά έχει επισημάνει εδώ και μήνες ότι οι καθυστερήσεις στην έκδοση της απαραίτητης υπουργικής απόφασης δημιουργούν προβλήματα όχι μόνο για τους αυτοκαταναλωτές, αλλά και για τους προμηθευτές, τους Φορείς Σωρευτικής Εκπροσώπησης (Φο.Σ.Ε.), τον ΔΕΔΔΗΕ και τον ΔΑΠΕΕΠ.

Θυμίζουμε πως τα σημαντικότερα προβλήματα της αρχικής Υπουργικής Απόφασης αφορούσαν τον τρόπο συμψηφισμού της παραγόμενης και καταναλισκόμενης ενέργειας, ιδιαίτερα όταν η παραγωγή και η κατανάλωση βρίσκονται σε διαφορετικά επίπεδα τάσης, καθώς και τις καθυστερήσεις στη διάθεση των μετρητικών δεδομένων.

Αντίστοιχες δυσκολίες εντοπίζονται στις ενεργειακές κοινότητες και στα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά, όπου οι τεχνικές ιδιαιτερότητες δυσχεραίνουν ακόμη περισσότερο τις διαδικασίες εκκαθάρισης.

Παράλληλα, οι τριμερείς συμβάσεις μεταξύ προμηθευτών, ΔΑΠΕΕΠ και αυτοκαταναλωτών θεωρούνται δυσλειτουργικές, καθώς κάθε αλλαγή προμηθευτή απαιτεί νέα σύμβαση.

Για τον λόγο αυτό, η αγορά έχει προτείνει εδώ και καιρό την υιοθέτηση διμερών συμβάσεων που θα μειώσουν τη γραφειοκρατία και θα βελτιώσουν την ευελιξία του συστήματος.

Σύμφωνα με πηγές που γνωρίζουν τις διαδικασίες, η νέα υπουργική απόφαση αντιμετωπίζει σχεδόν το σύνολο των προβλημάτων που είχαν ανακύψει στην εφαρμογή του πλαισίου για το net billing, με στόχο να καταστεί σαφής και λειτουργική η διαδικασία για όλους τους εμπλεκόμενους.

Οι ίδιες πηγές επισημαίνουν ότι κατά την επεξεργασία της απόφασης ελήφθησαν υπόψη οι παρατηρήσεις των φορέων της αγοράς, μεταξύ των οποίων των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας, του  ΔΕΔΔΗΕ, του ΔΑΠΕΕΠ και των Φο.Σ.Ε.

Ειδικότερα, το νέο πλαίσιο φιλοδοξεί να αποσαφηνίσει κρίσιμα ζητήματα, όπως οι συμβάσεις, οι διαδικασίες και ο τρόπος διενέργειας των συμψηφισμών, ώστε να μην υπάρχουν διαφορετικές ερμηνείες ή δυσκολίες κατά την εφαρμογή τους από τους διαχειριστές, τους προμηθευτές και τους επενδυτές.

Όπως εξηγούν, το νέο πλαίσιο κινείται προς τη σωστή κατεύθυνση, καθώς καλύπτονται όλες οι μορφές αυτοκατανάλωσης, από τον μεμονωμένο ενεργειακό συμψηφισμό έως τον εικονικό συμψηφισμό, τη συλλογική αυτοκατανάλωση και τα σχήματα μέσω τρίτων επενδυτών, με στόχο να επιταχυνθεί η ανάπτυξη της αγοράς.

Έτσι, εκτιμούν πως η αγορά δεν αναμένεται να αντιδράσει έντονα, παρότι ορισμένα αιτήματα ενδέχεται να μην έχουν ενσωματωθεί.

Μάλιστα, εφόσον μετά τη διαβούλευση προκύψουν ανάγκες για περαιτέρω παρεμβάσεις, αυτές θα μπορούσαν να εξεταστούν σε δεύτερο στάδιο, μιας και το κανονιστικό πλαίσιο θα συνεχίσει να προσαρμόζεται και στο μέλλον, σε συνάρτηση και με τις εξελίξεις της ευρωπαϊκής νομοθεσίας.

Η πίεση της αγοράς ξεκόλλησε τις διαδικασίες

Αν και η αγορά κάνει λόγο για καθυστέρηση σχεδόν 22 μηνών, πηγές του υπουργείου υποστηρίζουν ότι οι δυσλειτουργίες δεν έγιναν άμεσα αντιληπτές.

Όπως επισημαίνουν, ο ΔΕΔΔΗΕ ξεκίνησε να χορηγεί όρους σύνδεσης και να προχωρά στην υλοποίηση έργων αυτοκατανάλωσης στις αρχές του 2025, με αποτέλεσμα τα πρώτα σοβαρά προβλήματα να εμφανιστούν την περίοδο Φεβρουαρίου – Μαρτίου, όταν ξεκίνησε και η συστηματική επικοινωνία των φορέων της αγοράς με το υπουργείο.

Καθοριστικό ρόλο στην επιτάχυνση των διαδικασιών αναμφίβολα έπαιξε η επιστολή που απέστειλε πρόσφατα ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών (ΣΕΦ) στον Πρωθυπουργό, Κυριάκο Μητσοτάκη, ωστόσο πηγές του ΥΠΕΝ τονίζουν πως η επεξεργασία της νέας υπουργικής απόφασης είχε ήδη ξεκινήσει από τον Μάρτιο, πολύ πριν αποσταλεί η επιστολή.

Όπως σημειώνουν, η συνολική πίεση της αγοράς για τα ώριμα έργα που παρέμεναν ανενεργά ήταν εκείνη που συνέβαλε στην επιτάχυνση των διαδικασιών.

Στο ίδιο πακέτο και τα φωτοβολταϊκά μπαλκονιού

Την ίδια ώρα, η επικείμενη υπουργική απόφαση αναμένεται να ανοίξει τον δρόμο και για μια κατηγορία συστημάτων που μέχρι σήμερα απουσίαζε από την ελληνική αγορά σε οργανωμένη μορφή, τα plug-and-play φωτοβολταϊκά, τα αποκαλούμενα «φωτοβολταϊκά μπαλκονιού».

Πρόκειται για μικρά φωτοβολταϊκά συστήματα ισχύος έως 800 Watt, που εγκαθίστανται εύκολα σε μπαλκόνια ή ταράτσες και συνδέονται απευθείας σε οικιακή πρίζα, τροφοδοτώντας σε πραγματικό χρόνο μέρος της κατανάλωσης του σπιτιού.

Υπόσχονται εξοικονόμηση της τάξης του 20%-30% στον ετήσιο λογαριασμό ρεύματος, με κόστος αγοράς που κυμαίνεται περίπου μεταξύ 700 και 1.000 ευρώ.

Η τεχνολογία έχει ήδη γνωρίσει μεγάλη διάδοση σε ευρωπαϊκές αγορές, ιδίως στη Γερμανία, λόγω χαμηλού κόστους και απλής εγκατάστασης.

Μέχρι σήμερα, τα συστήματα αυτά αντιμετωπίζονται ως εν δυνάμει παράνομα στην Ελλάδα, δεδομένου ότι δεν διαθέτουν υποχρεωτικά μεταγωγικό απομόνωσης ή αλγόριθμους νησιδοποίησης, ενδέχεται να εγχέουν ενέργεια στο δίκτυο χωρίς ενημέρωση του ΔΕΔΔΗΕ και, στην περίπτωση των πολυκατοικιών, αλλοιώνουν την όψη του κτιρίου, κάτι που συχνά απαγορεύεται από τους κανονισμούς.

Σύμφωνα με τις πληροφορίες, θα θεσπιστεί η υποχρέωση δήλωσης των συστημάτων σε ειδική πλατφόρμα του ΔΕΔΔΗΕ, ώστε ο Διαχειριστής να γνωρίζει τα τεχνικά χαρακτηριστικά κάθε μονάδας και να διασφαλίζει ότι πληρούνται οι αναγκαίες προδιαγραφές ασφαλείας, ώστε οι αρμόδιες αρχές να διαθέτουν πλήρη εικόνα για το πού λειτουργούν τέτοια συστήματα.

Η ρύθμιση θεωρείται απαραίτητη τόσο για την ασφαλή λειτουργία του δικτύου όσο και για την ορθή καταγραφή των μικρών μονάδων αυτοπαραγωγής, ανοίγοντας ουσιαστικά τον δρόμο για την οργανωμένη ανάπτυξη αυτής της νέας κατηγορίας φωτοβολταϊκών εγκαταστάσεων στην Ελλάδα.