Alpha Bank: Θετικές προοπτικές για την ελληνική οικονομία το νέο έτος

Η ελληνική οικονομία εισέρχεται στο νέο έτος με ενισχυμένη αναπτυξιακή δυναμική, ξεπερνώντας τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, όπως καταγράφεται στο πρόσφατο οικονομικό δελτίο της Alpha Bank. Το θετικό αυτό κλίμα οφείλεται τόσο στις ευνοϊκές διεθνείς συνθήκες όσο και στην ενίσχυση του γεωστρατηγικού ρόλου της χώρας, σε μια περίοδο που η Ευρώπη επιδιώκει να μειώσει την εξάρτησή της από τα ρωσικά ορυκτά καύσιμα.

Σύμφωνα με τους αναλυτές της Alpha Bank, η Ελλάδα αξιοποιεί την αυξανόμενη σημασία των θαλάσσιων μεταφορών υγροποιημένου φυσικού αερίου και τις διαθέσιμες υποδομές αποθήκευσης, γεγονός που τη μετατρέπει σε ενεργειακό κόμβο για την Κεντρική και Ανατολική Ευρώπη. Οι εξελίξεις στις εφοδιαστικές αλυσίδες, με μεταφορά δραστηριοτήτων σε φιλικές ή γειτονικές αγορές, ενισχύουν περαιτέρω τη θέση της χώρας ως διαμετακομιστικού κόμβου, προσελκύοντας επενδύσεις και σε άλλους τομείς εκτός ενέργειας.

Παράλληλα, η διαρκής άνοδος του παγκόσμιου τουρισμού ενισχύει την ελληνική οικονομία, καλύπτοντας σημαντικό μέρος του εμπορικού ελλείμματος μέσω των ταξιδιωτικών εισπράξεων. Σε μακροοικονομικό επίπεδο, το πραγματικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 2% το πρώτο εννεάμηνο του 2025, ξεπερνώντας τον μέσο όρο της ΕΕ-27 (1,7%) και της Ευρωζώνης (1,5%).

Η ανάπτυξη στηρίχθηκε στην ιδιωτική κατανάλωση, τις επενδύσεις που ενισχύθηκαν από ευρωπαϊκά κεφάλαια και τις καθαρές εξαγωγές. Όλες οι κατηγορίες επενδύσεων κινήθηκαν ανοδικά, με εξαίρεση τον τεχνολογικό εξοπλισμό, ενώ ιδιαίτερα αυξημένες ήταν οι επενδύσεις σε μεταφορικό εξοπλισμό, κατοικίες και λοιπές κατασκευές.

Στην αγορά εργασίας, η μέση ανεργία διαμορφώθηκε στο 9% το πρώτο δεκάμηνο του 2025, μειωμένη κατά 1,3 μονάδες σε σχέση με το προηγούμενο έτος, παραμένοντας ωστόσο η τρίτη υψηλότερη στην ΕΕ-27. Η απασχόληση αυξήθηκε κατά 1,4%, με τον αριθμό των απασχολούμενων να φτάνει τα 4,35 εκατομμύρια, επίπεδα που είχαν να καταγραφούν από το 2010.

Τα δημόσια οικονομικά καταγράφουν ισχυρές επιδόσεις, με το πρωτογενές πλεόνασμα της γενικής κυβέρνησης να ανέρχεται σε 12,4 δισ. ευρώ το πρώτο δεκάμηνο του έτους. Ο λόγος χρέους προς ΑΕΠ συνεχίζει να μειώνεται, τάση που αναμένεται να διατηρηθεί χάρη στην αύξηση του ονομαστικού ΑΕΠ, τα πρωτογενή πλεονάσματα και τη διαχείριση του χρέους, όπως η πρόσφατη αποπληρωμή δανείων ύψους 5,3 δισ. ευρώ από το πρόγραμμα του 2010.

Η βελτίωση της δημοσιονομικής αξιοπιστίας αποτυπώνεται στις αναβαθμίσεις του ελληνικού αξιόχρεου από διεθνείς οίκους αξιολόγησης και στη χαμηλότερη απόδοση του ελληνικού 10ετούς ομολόγου έναντι της Ιταλίας και της Γαλλίας.

Ο τουρισμός διατηρεί τη δυναμική του, με το 2025 να αναμένεται ως τρίτο διαδοχικό έτος υψηλών επιδόσεων. Το πρώτο δεκάμηνο, οι αφίξεις αυξήθηκαν κατά 4,4% και οι εισπράξεις κατά 8,9%, με θετικά αποτελέσματα από βασικές αγορές όπως το Ηνωμένο Βασίλειο, η Γερμανία, η Ιταλία, η Γαλλία και οι ΗΠΑ.

Επενδύσεις και προκλήσεις για το 2025

Οι προοπτικές για το 2025 παραμένουν θετικές, με τον ρυθμό μεταβολής του ΑΕΠ να εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τους ευρωπαϊκούς μέσους όρους. Βασικός μοχλός ανάπτυξης θα είναι οι επενδύσεις, ενισχυμένες από τους πόρους του Προϋπολογισμού Δημοσίων Επενδύσεων ύψους 16,7 δισ. ευρώ.

Η ιδιωτική κατανάλωση προβλέπεται να διατηρήσει θετική πορεία, λόγω δημοσιονομικών παρεμβάσεων για την αύξηση του διαθέσιμου εισοδήματος στον Προϋπολογισμό του 2026 και της αναμενόμενης αύξησης του κατώτατου μισθού τον Απρίλιο. Η αγορά εργασίας αναμένεται να συνεχίσει να βελτιώνεται, με περαιτέρω μείωση της ανεργίας, αν και με πιο αργό ρυθμό.

Οι πληθωριστικές πιέσεις, που το 2025 ήταν εντονότερες στην Ελλάδα σε σύγκριση με την Ευρωζώνη, εκτιμάται ότι θα υποχωρήσουν σταδιακά, με την ενεργειακή συνιστώσα να παραμένει κρίσιμη λόγω των γεωπολιτικών εξελίξεων.

Κύριοι κίνδυνοι για την ελληνική οικονομία παραμένουν οι γεωπολιτικές εντάσεις, η εφαρμογή εμπορικών συμφωνιών μεταξύ ΗΠΑ και ΕΕ, ενδεχόμενες πολιτικές προστατευτισμού, φυσικές καταστροφές και καθυστερήσεις στην υλοποίηση του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

Η χώρα καλείται επίσης να αντιμετωπίσει προκλήσεις όπως η χαμηλότερη συμμετοχή των επενδύσεων στο ΑΕΠ συγκριτικά με τον μέσο όρο της ΕΕ-27, η υστέρηση στην παραγωγικότητα της εργασίας, τα χαμηλότερα ποσοστά απασχόλησης – κυρίως σε γυναίκες και νέους – και η ανάγκη σύγκλισης του πραγματικού κατά κεφαλή ΑΕΠ με τα ευρωπαϊκά επίπεδα.

Η ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, ώστε να μειωθεί το έλλειμμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών, συνδέεται άμεσα με την προώθηση της καινοτομίας, της έρευνας και ανάπτυξης, την υιοθέτηση νέων τεχνολογιών και την αναβάθμιση των δεξιοτήτων του ανθρώπινου δυναμικού. Η οικονομικά προσιτή στέγαση αναδεικνύεται ως προτεραιότητα τόσο για την Ελλάδα όσο και για την Ευρώπη.

Στα μέσα Δεκεμβρίου, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ανακοίνωσε το European Affordable Housing Plan, στοχεύοντας στην ενίσχυση της προσφοράς κατοικιών και την προστασία ευάλωτων ομάδων. Αντίστοιχα, η ελληνική κυβέρνηση δρομολογεί νέα μέτρα για τη στέγαση, όπως πρόγραμμα επιδότησης ανακαίνισης, περιορισμούς στη βραχυχρόνια μίσθωση και κίνητρα για ιδιωτικές επενδύσεις στην προσιτή στέγη.