Συμπληρώνονται 83 χρόνια από τις ιστορικές αλλαγές στην Ιταλία που οδήγησαν στην ανατροπή του Μουσολίνι και στην υπογραφή της συνθηκολόγησης με τους συμμάχους στις 8-9-1943. Το μεγαλύτερο μέρος των ιταλικών στρατευμάτων στην Ελλάδα παραδόθηκε στους Γερμανούς, με εξαίρεση τη Μεραρχία Πινερόλο στη Θεσσαλία και την αντίσταση στην Κεφαλονιά, όπου ακολούθησε η σφαγή 9.600 Ιταλών αιχμαλώτων από τα γερμανικά στρατεύματα.
Η Μεραρχία Πινερόλο, υπό τη διοίκηση του στρατηγού Ινφάντε, ήταν η μοναδική που επέλεξε να παραδοθεί στον ΕΛΑΣ. Οι Ιταλοί στρατιώτες βρέθηκαν στα χωριά της Νευρόπολης Αγράφων, περιοχές που είχαν καταστρέψει οι ίδιοι λίγους μήνες νωρίτερα. Στο διάστημα τέλους Νοεμβρίου έως 3 Δεκεμβρίου 1943, οι Γερμανοί προχώρησαν σε εμπρησμούς στα περισσότερα χωριά της Νευρόπολης, μεταξύ αυτών και στον οικισμό Νεράϊδας, όπου φιλοξενούνταν περίπου 6.000 Ιταλοί της Μεραρχίας Πινερόλο. Πολλοί Ιταλοί παραδόθηκαν στους Γερμανούς, ενώ άλλοι διασκορπίστηκαν στην περιοχή, χάνοντας συχνά τη ζωή τους λόγω έλλειψης τροφής και στέγης σε δύσκολες χειμερινές συνθήκες.
Χιλιάδες Ιταλοί θα είχαν χαθεί, αν οι κάτοικοι των Αγράφων δεν άνοιγαν τα σπίτια τους για να στεγάσουν και να φροντίσουν τους πρώην θύτες τους. Με πράξεις γενναιοδωρίας, οι ντόπιοι έσωσαν 5.500 Ιταλούς στρατιώτες από βέβαιο θάνατο, ενώ εκτιμάται ότι περίπου 1.000 χάθηκαν κατά τις γερμανικές εκκαθαριστικές επιχειρήσεις ή από κακουχίες.
Αποτελεί ένα σπάνιο παράδειγμα παγκοσμίως, όπου τα θύματα προσέφεραν περίθαλψη στους πρώην κατακτητές. Οι ίδιοι άνθρωποι που είδαν τα σπίτια τους να καίγονται και υπέστησαν απώλειες, επέδειξαν ψυχικό μεγαλείο και έσωσαν ζωές. Ανάμεσά τους βρίσκονταν και Δυτικοθεσσαλοί που είχαν πέσει στη μάχη του υψώματος 731 στη Βόρεια Ήπειρο, πολεμώντας ενάντια στη Μεραρχία Πινερόλο.
Άγνωστη στο ευρύ κοινό παραμένει και η ιστορία της διάσωσης της Εβραϊκής Κοινότητας Καρδίτσας. Οι περισσότεροι Εβραίοι της περιοχής βρήκαν καταφύγιο στα Άγραφα και σε χωριά της Λίμνης Πλαστήρα, με τη βοήθεια των ντόπιων, γεγονός που συνέβαλε στη διάσωση σχεδόν ολόκληρης της κοινότητας.
Πλούσιο ιστορικό υλικό και σπάνιες φωτογραφίες παρουσιάζονται στο 4ο τεύχος της εξαμηνιαίας επιθεώρησης Τοπικής Ιστορίας "Ιστόρηση" που εκδίδει ο Δήμος Λίμνης Πλαστήρα. Ο τόμος διατίθεται τόσο σε ηλεκτρονική όσο και σε έντυπη μορφή.
Ο εκδότης της "Ιστόρησης" και δήμαρχος Λίμνης Πλαστήρα Παναγιώτης Νάνος υπογραμμίζει σε δηλώσεις του ότι «η Γνώση της Ιστορίας είναι απαραίτητη αν θέλουμε να μην ξαναζήσουμε την φρίκη των πολέμων». Σύμφωνα με τον ίδιο, η διατήρηση της μνήμης και η γνώση της τοπικής ιστορίας αποτελούν σημαντικό πόρο για την οικονομική και κοινωνική ανάπτυξη.
* Στη φωτογραφία: Μνημείο στον οικισμό Νεράϊδα του Δήμου Λίμνης Πλαστήρα, στη μνήμη των υπερχιλίων νεκρών της Μεραρχίας Πινερόλο. Η φωτογραφία παραχωρήθηκε από τον κ. Νάνο στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news