Η Γιορτή του Εφτάζυμου στην Κασταμονίτσα του Δήμου Μινώα Πεδιάδος αναδεικνύει κάθε χρόνο την αξία της παράδοσης και της πολιτιστικής κληρονομιάς της Κρήτης. Η χαρακτηριστική μυρωδιά του εφτάζυμου ψωμιού πλημμυρίζει το χωριό, ξυπνώντας μνήμες από τις παλιές οικογένειες, τα παραδοσιακά τραπέζια και τις γιορτές της υπαίθρου.
Σύμφωνα με ανακοίνωση του Μορφωτικού και Εξωραϊστικού Συλλόγου Κασταμονίτσας, η φετινή διοργάνωση, με τη στήριξη της Περιφέρειας Κρήτης και του Δήμου Μινώα Πεδιάδας, προσέφερε ένα διήμερο γεμάτο παραδοσιακές γεύσεις, κρητική μουσική και βιωματικές δράσεις. Το εφτάζυμο ψωμί, σύμβολο οικογενειακής ενότητας και γιορτής, βρέθηκε στο επίκεντρο των εκδηλώσεων.
Όπως επισήμανε η πρόεδρος του Συλλόγου, Θεοδώρα Καντηφεδάκη, η τέχνη παρασκευής του εφτάζυμου μεταδίδεται από γενιά σε γενιά στην Κασταμονίτσα, διατηρώντας αναλλοίωτη τη σύνδεση με το παρελθόν. Το εφτάζυμο αποτελούσε πάντα τον συνδετικό κρίκο της οικογένειας στο τραπέζι, συνοδεύοντας τόσο την καθημερινότητα όσο και τις μεγάλες στιγμές της ζωής στην κρητική ύπαιθρο.
Το ψωμί αυτό ξεχωρίζει για τον ιδιαίτερο τρόπο παρασκευής του, αφού δεν χρησιμοποιείται το συνηθισμένο προζύμι, αλλά ο «κουνενός», ένα προζύμι από ρεβίθια. Η διαδικασία απαιτεί εμπειρία και δεξιοτεχνία, ενώ, όπως αναφέρει η παράδοση, «Εφτά φορές ζυμώνεται το φτάζυμο και σε εφτά γειτονιές μυρίζει».
Από το έθιμο στη γιορτή και το ζωντανό μουσείο
Η Γιορτή του Εφτάζυμου ξεκίνησε το 2000 με στόχο τη διάσωση και ανάδειξη της παραδοσιακής τεχνικής του εφτάζυμου. Σύμφωνα με την πρώην πρόεδρο του Συλλόγου, Ελευθερία Σηφάκη, η εκδήλωση εξελίχθηκε σε ένα ευρύτερο φεστιβάλ γεύσεων και πολιτισμού, μετατρέποντας το χωριό σε ανοιχτό μουσείο λαϊκής παράδοσης.
Κατά τη διάρκεια του φεστιβάλ, οι επισκέπτες έχουν τη δυνατότητα να δοκιμάσουν ζεστό εφτάζυμο, να συμμετέχουν στο ζύμωμα, να παρακολουθήσουν παραδοσιακή τυροκόμηση και να γνωρίσουν παλιές τεχνικές και εργαλεία. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει επίσης δράσεις για παιδιά, παρουσιάσεις τεχνών και μουσικές βραδιές, προσελκύοντας πλήθος κόσμου κάθε χρόνο.
Η αξία της συμμετοχής και της διατήρησης της παράδοσης
Η επιτυχία της γιορτής βασίζεται στην εθελοντική συμμετοχή όλων των κατοίκων, που εργάζονται με ενθουσιασμό για την υποδοχή των επισκεπτών. Όπως αναφέρει η κ. Σηφάκη, η πραγματική αξία της εκδήλωσης έγκειται στη διατήρηση και μεταλαμπάδευση των γνώσεων, των τεχνικών και των ιστοριών των προηγούμενων γενεών.
Στην Κασταμονίτσα, το εφτάζυμο συνεχίζει να ενώνει τις γενιές, αποδεικνύοντας πως η παράδοση, όταν περνά από χέρι σε χέρι, παραμένει ζωντανή και διαχρονική.