Πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια και οι γενετικές αιτίες της βρίσκονται στο επίκεντρο των τελευταίων επιστημονικών εξελίξεων, καθώς σύμφωνα με ανακοίνωση του Παντελή Μεσσαρόπουλου, μαιευτήρα – γυναικολόγου, υποψήφιου διδάκτορα του ΕΚΠΑ και ακαδημαϊκού υπότροφου της Γ' Πανεπιστημιακής Μαιευτικής και Γυναικολογικής Κλινικής του Νοσοκομείου «Αττικόν», έχουν πλέον εντοπιστεί 88 γονίδια που σχετίζονται με την πάθηση.
Η πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια αφορά περίπου το 3%-4% των γυναικών κάτω των 40 ετών, επηρεάζοντας όχι μόνο τη γονιμότητα αλλά και τη συνολική υγεία τους. Παρά τα σημαντικά βήματα στην κατανόηση των γενετικών παραγόντων, στο 50% των περιπτώσεων η αιτία παραμένει ανεξήγητη.
Ένα μεγάλο ποσοστό των γυναικών με αυτή την πάθηση έχει βιώσει προηγουμένως έντονα τραυματικά ή στρεσογόνα γεγονότα, όπως η απώλεια αγαπημένου προσώπου ή ένας δύσκολος χωρισμός. Η συσχέτιση αυτή αποτελεί κλινική παρατήρηση και όχι αποδεδειγμένη αιτιώδη σχέση, όπως επισημαίνει ο ειδικός.
Ο κ. Μεσσαρόπουλος διευκρινίζει ότι η πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια δεν ταυτίζεται με την πρόωρη εμμηνόπαυση, καθώς οι ωοθήκες παρουσιάζουν διαλείπουσα δραστηριότητα. Αυτό σημαίνει ότι πολλές γυναίκες διατηρούν πιθανότητες φυσικής σύλληψης.
Η διάγνωση μπορεί να γίνει ακόμη και σε νεαρές ηλικίες, όπως στα 18 ή 19 έτη, χωρίς να υπάρχει συγκεκριμένη ηλικία με αυξημένη συχνότητα εμφάνισης. Το πρώτο προειδοποιητικό σημάδι είναι συνήθως οι διαταραχές της περιόδου, οι οποίες όμως μπορεί να οφείλονται και σε άλλες γυναικολογικές παθήσεις.
Η αναγνώριση των 88 γονιδίων έχει κυρίως προληπτική αξία, καθώς δίνει τη δυνατότητα προγραμματισμού κατάψυξης ωαρίων για διατήρηση της αναπαραγωγικής ικανότητας. Επιπλέον, ενημερώνονται και τα υπόλοιπα μέλη της οικογένειας, αφού πρόκειται για κληρονομική πάθηση.
Νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις και ορμονική υποκατάσταση
Αναφορικά με τις θεραπευτικές εξελίξεις, προς το παρόν δεν υπάρχει οριστική θεραπεία για την αποκατάσταση της λειτουργίας των ωοθηκών. Εξαίρεση αποτελούν περιπτώσεις αυτοάνοσης ωοθηκικής ανεπάρκειας, όπου η έγκαιρη χορήγηση υψηλών δόσεων κορτιζόνης μπορεί να αναστείλει την εξέλιξη της νόσου.
Τεχνικές όπως το PRP (πλάσμα πλούσιο σε αιμοπετάλια) και η μεταμόσχευση ωοθηκικού ιστού βρίσκονται υπό αξιολόγηση, ωστόσο τα μέχρι στιγμής αποτελέσματα δεν ανταποκρίνονται στις αρχικές προσδοκίες.
Για τη μεγάλη πλειονότητα των γυναικών, η βασική αντιμετώπιση είναι η ορμονική υποκατάσταση, ώστε να περιοριστούν οι επιπτώσεις από την έλλειψη οιστρογόνων στον οργανισμό.
Συμπτώματα και επιπτώσεις στην υγεία
Η πρόωρη ωοθηκική ανεπάρκεια δεν επηρεάζει μόνο τη γονιμότητα. Οι γυναίκες ενδέχεται να εμφανίσουν εξάψεις, διαταραχές ύπνου, κολπική ξηρότητα, μειωμένη libido, ευερεθιστότητα, αυξημένο κίνδυνο οστεοπόρωσης και καρδιαγγειακών νοσημάτων.
Η ορμονική θεραπεία αποσκοπεί τόσο στην ανακούφιση των συμπτωμάτων, όσο και στην προστασία της μακροχρόνιας υγείας.
Ο ειδικός συστήνει στις γυναίκες να απευθύνονται σε εξειδικευμένους γυναικολόγους, να ακολουθούν την κατάλληλη θεραπεία και να μην θεωρούν ότι η διάγνωση σημαίνει το τέλος της δυνατότητας απόκτησης παιδιού. Πολλές γυναίκες μπορούν να επιτύχουν εγκυμοσύνη ακόμη και με φυσικό τρόπο, εφόσον παρακολουθείται σωστά η λειτουργία των ωοθηκών.
Ο κ. Μεσσαρόπουλος είναι επίσης πρόεδρος του ΚΕ.ΤΕ.Κ.Ν.Υ. (Κέντρου Τεκμηρίωσης και Κοστολόγησης Νοσοκομειακών Υπηρεσιών).
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news