Η στεγαστική κρίση και οι πολιτικές για την αντιμετώπισή της βρέθηκαν στο επίκεντρο του Star Forum στη Λαμία, με θέμα «Βαθαίνει η στεγαστική κρίση στην Ελλάδα: Πραγματικές αιτίες και πρακτικές λύσεις». Η συζήτηση ανέδειξε τόσο τα κοινά σημεία όσο και τις διαφορετικές προσεγγίσεις γύρω από ένα από τα πιο πιεστικά κοινωνικά ζητήματα της εποχής.
Στο πάνελ συμμετείχαν η υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου, ο βουλευτής Επικρατείας και κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ Δημήτρης Μάντζος, ο περιφερειάρχης Στερεάς Ελλάδας και γενικός γραμματέας της ΕΝΠΕ Φάνης Σπανός, καθώς και ο γενικός διευθυντής του ΙΟΒΕ και καθηγητής του Οικονομικού Πανεπιστημίου Αθηνών Νίκος Βέττας.
Η κυβερνητική προσέγγιση: πολυεπίπεδο σχέδιο παρεμβάσεων
Η κ. Μιχαηλίδου παρουσίασε τη δέσμη 43 μέτρων συνολικού ύψους 7 δισ. ευρώ, με έμφαση στις επιδοτήσεις ενοικίου, την κοινωνική αντιπαροχή, την αξιοποίηση ανενεργών στρατοπέδων και το πρόγραμμα «Ανακαινίζω - Νοικιάζω». Όπως σημείωσε, η κρίση συνδέεται με την «ασυμμετρία προσφοράς και ζήτησης», ενώ η ζήτηση έχει αυξηθεί τόσο ενδογενώς όσο και εξωγενώς, λόγω κοινωνικών και επενδυτικών παραγόντων.
Η υπουργός επεσήμανε ότι η προσφορά κατοικιών παραμένει περιορισμένη εξαιτίας της κατάρρευσης της οικοδομής στα χρόνια των μνημονίων και των πολεοδομικών περιορισμών. «Ο μισός πληθυσμός θέλει να μένει στην Αττική», ανέφερε, υπογραμμίζοντας την ανισοκατανομή της ζήτησης.
Η κυβέρνηση, όπως είπε, απαντά με ένα ευρύ πλέγμα μέτρων που στοχεύουν τόσο στη ζήτηση όσο και στην προσφορά. Ανέφερε ενδεικτικά τις επιδοτήσεις ενοικίου, το πρόγραμμα επιστροφής ενός μηνιαίου ενοικίου ετησίως για εννέα στους δέκα ενοικιαστές, καθώς και την ενίσχυση των δημοσίων υπαλλήλων που εργάζονται μακριά από τον τόπο κατοικίας τους.
Παράλληλα, προωθούνται πολιτικές περιφερειακής αποκέντρωσης με κίνητρα μετεγκατάστασης έως 10.000 ευρώ, σε συνδυασμό με προγράμματα απασχόλησης της ΔΥΠΑ. Στόχος είναι η αποσυμφόρηση των αστικών κέντρων και η ενίσχυση της ζωής στην περιφέρεια.
Η κ. Μιχαηλίδου τόνισε ότι «το στεγαστικό δεν έχει εύκολες λύσεις» και κάλεσε σε ευρύτερη κοινωνική και πολιτική συναίνεση, επισημαίνοντας πως η επιτυχία θα κριθεί από τη σταδιακή ανακούφιση των νοικοκυριών και την αποκατάσταση της ισορροπίας στην αγορά.
Η πρόταση του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ: ενίσχυση προσφοράς και κοινωνική κατοικία
Ο Δημήτρης Μάντζος παρουσίασε τη στρατηγική του ΠΑΣΟΚ-ΚΙΝΑΛ, δίνοντας έμφαση στην ενίσχυση της προσφοράς και στη ρύθμιση της αγοράς με όρους κοινωνικής δικαιοσύνης. Όπως είπε, «εισαγόμενη στεγαστική κρίση δεν μπορούμε να έχουμε», αποδίδοντας το πρόβλημα σε δομικές αδυναμίες της ελληνικής αγοράς.
Ο κ. Μάντζος πρότεινε την αξιοποίηση ανενεργών ακινήτων του Δημοσίου και της αυτοδιοίκησης, καθώς και την ανάπτυξη ενός συστήματος κοινωνικής κατοικίας, όπου η Ελλάδα υστερεί σημαντικά. Το ΠΑΣΟΚ εισηγείται πρόγραμμα φορολογικών κινήτρων προς ιδιώτες ώστε να εντάσσουν τα ακίνητά τους σε «δεξαμενή κοινωνικής κατοικίας», με στόχο την προσθήκη 40.000 κατοικιών στην αγορά.
Παράλληλα, πρότεινε την κατάργηση της Golden Visa στα αστικά κέντρα και τα νησιά με στεγαστική πίεση, καθώς και τον περιορισμό των βραχυχρόνιων μισθώσεων. «Ισιώνουμε την τιμή του ενοικίου», σημείωσε, υπογραμμίζοντας ότι η στέγαση πρέπει να είναι δικαίωμα και όχι προνόμιο.
Η περιφερειακή διάσταση: ισορροπία ανάμεσα σε Αθήνα και επαρχία
Ο Φάνης Σπανός έθεσε τη συζήτηση σε περιφερειακή βάση, υπογραμμίζοντας ότι η κρίση δεν αφορά μόνο την Αθήνα. «Μια Αθήνα που γεμίζει με έναν θηριώδη τρόπο και μια επαρχία που αδειάζει με επίσης έναν θηριώδη τρόπο», είπε χαρακτηριστικά.
Κατά τον ίδιο, η λύση δεν βρίσκεται στις επιδοτήσεις ενοικίων, καθώς αυτές «ανακυκλώνουν το πρόβλημα», αλλά σε μια στρατηγική αποκέντρωσης που θα συνδέει τη στέγαση με τις δουλειές, τις υποδομές και την τηλεργασία. Ζήτησε τη διοχέτευση σημαντικού μέρους των στεγαστικών πόρων στην περιφέρεια, με επενδυτικά και εργασιακά κίνητρα.
Ο κ. Σπανός τόνισε την ανάγκη δημιουργίας «50 νέων πόλεων» ως πόλων οικιστικής και αναπτυξιακής ισορροπίας, επιμένοντας ότι «το να μείνεις στον τόπο σου είναι δικαίωμα».
Η μακροοικονομική ανάλυση του ΙΟΒΕ
Ο Νίκος Βέττας, επικεφαλής του ΙΟΒΕ, προσέγγισε το θέμα με μακροοικονομικούς όρους, υπογραμμίζοντας ότι η κρίση είναι αποτέλεσμα δεκαετιών. «Για περίπου 10 χρόνια η χώρα πάγωσε», ανέφερε, εξηγώντας ότι η οικοδομική δραστηριότητα και τα εισοδήματα κατέρρευσαν.
Όπως σημείωσε, η αύξηση των μονοπρόσωπων νοικοκυριών και η γήρανση του πληθυσμού εντείνουν τη ζήτηση. Παράλληλα, προειδοποίησε ότι η τάση συγκέντρωσης στα μεγάλα αστικά κέντρα δύσκολα αναστρέφεται, ενώ η αναβάθμιση του υπάρχοντος αποθέματος είναι πιο ρεαλιστική λύση από την ανέγερση νέων κατοικιών.
Ο κ. Βέττας τόνισε την ανάγκη «δύσκολων αποφάσεων» και θεσμικών τομών, επισημαίνοντας ότι «όσο πιο πολύ τολμήσεις, τόσο πιο γρήγορα μπορείς να τρέξεις». Η αντιμετώπιση του στεγαστικού, όπως είπε, απαιτεί συναίνεση και στρατηγική βάθους, καθώς συνδέεται άμεσα με το δημογραφικό και την ανάπτυξη της χώρας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
