Οι ερευνητές εξετάζουν τέσσερις στρατηγικές προσαρμογής της Βενετίας στη μελλοντική άνοδο της στάθμης της θάλασσας τα επόμενα 300 χρόνια, σύμφωνα με μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό «Scientific Reports».
Η κλιματική αλλαγή έχει ήδη σοβαρές συνέπειες για τη Βενετία, καθώς τα περιστατικά πλημμύρας έχουν αυξηθεί σημαντικά τα τελευταία 150 χρόνια. Από τα 28 ακραία φαινόμενα πλημμύρας που έχουν καταγραφεί, τα 18 σημειώθηκαν μέσα στα τελευταία 23 χρόνια, καλύπτοντας πάνω από το 60% της πόλης.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι, «με τις σημερινές ανεπαρκείς πολιτικές μετριασμού των αερίων του θερμοκηπίου», η υπάρχουσα στρατηγική με τα κινητά φράγματα ενδέχεται να αντιμετωπίσει περιορισμούς μέσα στον τρέχοντα αιώνα.
Οι τέσσερις στρατηγικές προσαρμογής
Η μελέτη συγκρίνει τέσσερις πιθανές λύσεις: κινητά φράγματα, περιμετρικά αναχώματα, μετατροπή της λιμνοθάσσας σε παράκτια λίμνη και μετεγκατάσταση της πόλης. Σύμφωνα με τους ερευνητές, με επικεφαλής τον καθηγητή Ωκεανογραφίας και Ατμοσφαιρικών Επιστημών στο Πανεπιστήμιο του Σαλέντο, Πιέρο Λαϊονέλο, τα υπάρχοντα φράγματα μπορούν να αποδειχθούν αποτελεσματικά σε άνοδο της στάθμης της θάλασσας έως 1,25 μέτρα, εφόσον ενισχυθούν με πρόσθετα μέτρα.
Μεταξύ των εναλλακτικών επιλογών είναι η προστασία του ιστορικού κέντρου της Βενετίας με αναχώματα, το κλείσιμο της λιμνοθάσσας με ένα «υπερ-ανάχωμα» ή ακόμη και η πλήρης μετεγκατάσταση της πόλης και των μνημείων της στην ενδοχώρα. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι τα αναχώματα θα είναι αναγκαία αν η άνοδος της στάθμης ξεπεράσει το μισό μέτρο, κάτι που μπορεί να συμβεί πριν από το 2100, βάσει σεναρίου πολύ υψηλών εκπομπών ρύπων.
Μακροπρόθεσμες προοπτικές και ανάγκη έγκαιρου σχεδιασμού
Η στρατηγική της κλειστής λιμνοθάσσας θεωρείται βιώσιμη ακόμη και σε περίπτωση ανόδου της στάθμης της θάλασσας έως δέκα μέτρα, ενώ η μετεγκατάσταση της πόλης θα μπορούσε να καταστεί αναγκαία σε άνοδο άνω των 4,5 μέτρων.
Οι συγγραφείς της μελέτης υπογραμμίζουν ότι δεν υπάρχει μία ενιαία βέλτιστη λύση. Κάθε στρατηγική πρέπει να ισορροπεί μεταξύ της ασφάλειας των κατοίκων, της οικονομικής ευημερίας, της προστασίας των οικοσυστημάτων και της διατήρησης της πολιτιστικής κληρονομιάς της Βενετίας. Επισημαίνουν επίσης ότι μεγάλης κλίμακας έργα, όπως τα μόνιμα φράγματα, απαιτούν 30-50 χρόνια για την ολοκλήρωσή τους, γεγονός που καθιστά τον έγκαιρο προγραμματισμό κρίσιμο παράγοντα για το μέλλον της πόλης.