Την έντονη αντίδραση του εξέφρασε ο επικεφαλής των Δημοκρατικών στην Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Βουλής των Αντιπροσώπων, Γκρέγκορι Μικς, μετά την ανακοίνωση της Τουρκίας ότι ανέπτυξε μαχητικά αεροσκάφη F-16 και συστήματα αεράμυνας στα κατεχόμενα της Κύπρου.
Σε ανάρτηση στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης της Επιτροπής, ο Γκρέγκορι Μικς τόνισε ότι η συγκεκριμένη κίνηση «υπονομεύει την κυριαρχία της Κύπρου και θα χρησιμεύσει μόνο στην αύξηση των εντάσεων στην περιοχή», καλώντας παράλληλα τον πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν «να αλλάξει άμεσα πορεία».
Η τοποθέτηση του Αμερικανού βουλευτή ήρθε έπειτα από την ανακοίνωση του τουρκικού υπουργείου Άμυνας ότι έξι μαχητικά F-16 και συστήματα αεράμυνας αναπτύχθηκαν τη Δευτέρα στο βόρειο τμήμα της Κύπρου, το οποίο τελεί υπό τουρκική κατοχή. Η Άγκυρα υποστήριξε ότι η ανάπτυξη πραγματοποιήθηκε για την ενίσχυση της ασφάλειας της τουρκοκυπριακής κοινότητας, στο πλαίσιο των εξελίξεων που σχετίζονται με τον πόλεμο στο Ιράν.
Νομικές και πολιτικές διαστάσεις
Τα τουρκικά F-16 είναι αμερικανικής κατασκευής και αποκτήθηκαν μέσω προγραμμάτων πώλησης στρατιωτικού εξοπλισμού των Ηνωμένων Πολιτειών. Σύμφωνα με την αμερικανική νομοθεσία, και ειδικότερα τον Νόμο περί Ελέγχου Εξαγωγών Όπλων (Arms Export Control Act), ο στρατιωτικός εξοπλισμός που πωλείται σε τρίτες χώρες πρέπει να χρησιμοποιείται αποκλειστικά για σκοπούς νόμιμης άμυνας ή για άλλες χρήσεις εγκεκριμένες από την αμερικανική κυβέρνηση.
Η ανάπτυξη τέτοιων συστημάτων σε περιοχές που συνδέονται με στρατιωτική κατοχή ή σε έδαφος μη αναγνωρισμένο διεθνώς ενδέχεται να θεωρηθεί παραβίαση των όρων υπό τους οποίους εγκρίθηκε η μεταφορά τους. Οι Ηνωμένες Πολιτείες αναγνωρίζουν ως μοναδικό νόμιμο κράτος στο νησί την Κυπριακή Δημοκρατία.
Ιστορικό πλαίσιο
Το ζήτημα της χρήσης αμερικανικών όπλων στην Κύπρο έχει προκαλέσει και στο παρελθόν πολιτικές αντιπαραθέσεις στην Ουάσιγκτον. Μετά την τουρκική εισβολή του 1974, το Κογκρέσο είχε επιβάλει προσωρινό εμπάργκο όπλων στην Τουρκία, εκτιμώντας ότι ο αμερικανικός στρατιωτικός εξοπλισμός χρησιμοποιήθηκε κατά τρόπο που παραβίαζε τους όρους των εξαγωγών.