Η Ελλάδα διαθέτει σημαντικές δυνατότητες να καλύψει το κενό τροφοδοσίας φυσικού αερίου στην Ευρώπη, που προκύπτει από την ιστορική απόφαση της ΕΕ για πλήρη απαγόρευση του ρωσικού φυσικού αερίου. Αυτό τόνισε ο υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Νίκος Τσάφος, σε ομιλία του σε συνέδριο στη Θεσσαλονίκη.
Σύμφωνα με τον κ. Τσάφο, η χώρα έχει ενισχύσει τις υποδομές της, επιτρέποντας την αύξηση των εισαγωγών αερίου στα 17 δισ. κυβικά μέτρα, με 11 δισ. να προωθούνται εκτός συνόρων.
Η Ελλάδα, επενδύοντας σε Ανανεώσιμες Πηγές Ενέργειας (ΑΠΕ) χωρίς να παραμελεί το φυσικό αέριο, διαφοροποιείται από άλλες ευρωπαϊκές χώρες που εγκατέλειψαν το συγκεκριμένο καύσιμο.
Ο υφυπουργός ανέφερε πως η κυβέρνηση βρίσκεται κοντά στην ανακοίνωση μέτρων για το ενεργειακό κόστος της βιομηχανίας, ενώ επεσήμανε ότι οι σημαντικότερες εξελίξεις στον ενεργειακό τομέα «ακουμπούν ή πηγάζουν από τη Βόρεια Ελλάδα».
Πέντε τεκτονικές αλλαγές στον ενεργειακό τομέα
Ο κ. Τσάφος αναφέρθηκε σε πέντε καθοριστικές αλλαγές που διαμορφώνουν το παγκόσμιο ενεργειακό τοπίο. Πρώτον, η άνοδος των ΗΠΑ ως κορυφαίου παραγωγού πετρελαίου και φυσικού αερίου, με το 30% της παραγόμενης ενέργειας να εξάγεται το 2024.
Δεύτερον, η Κίνα κυριαρχεί στις τεχνολογίες χαμηλών εκπομπών, επενδύοντας σε φωτοβολταϊκά, ανεμογεννήτριες και ηλεκτρικά αυτοκίνητα.
Τρίτον, το ενεργειακό διαζύγιο Ευρώπης-Ρωσίας δημιουργεί νέες αγορές και εξαρτήσεις, ειδικά σε κρίσιμες πρώτες ύλες όπως το νικέλιο και το λίθιο. Τέταρτον, η δημιουργία νέων ενεργειακών χαρτών ενισχύει τη σημασία αυτών των υλικών. Πέμπτον, η ευρωπαϊκή στρατηγική για κλιματική ουδετερότητα απαιτεί ισορροπία μεταξύ ανταγωνιστικότητας και κοινωνικής συνοχής.
Η Ελλάδα ακολουθεί στρατηγική βασισμένη σε τέσσερις πυλώνες: στροφή στις ΑΠΕ σε συνδυασμό με το φυσικό αέριο, ολοκληρωμένη πολιτική για υδρογονάνθρακες και περιορισμό του ενεργειακού κόστους.
Η Ελλάδα ως εξαγωγέας ενέργειας
Σύμφωνα με τον κ. Τσάφο, η Ελλάδα έχει μετατραπεί από εισαγωγέα σε καθαρό εξαγωγέα ηλεκτρικής ενέργειας, γεγονός που έχει οδηγήσει σε σημαντική μείωση των τιμών χονδρικής. Ενώ το 2019 η Ελλάδα είχε τις υψηλότερες τιμές στην Ευρώπη, τον Ιανουάριο του 2024 η τιμή ήταν 40 ευρώ χαμηλότερη από τη Βουλγαρία.
Παράλληλα, οι τιμές λιανικής για το πρώτο εξάμηνο του 2025 είναι κατά 21% χαμηλότερες από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο, ενώ η αγοραστική δύναμη των καταναλωτών πλησιάζει τον μέσο όρο της ΕΕ. Ο υφυπουργός τόνισε ότι "δεν είμαστε απλά παρατηρητής, συνδιαμορφώνουμε το σύστημα" της ευρωπαϊκής αγοράς ενέργειας.
Ενεργειακό κόστος και βιομηχανία
Ο κ. Τσάφος σημείωσε πως η κυβέρνηση βρίσκεται κοντά στην ανακοίνωση μέτρων για τη μείωση του ενεργειακού κόστους της βιομηχανίας, με τη διαδικασία να καθυστερεί λόγω της ανάγκης έγκρισης από την Ευρωπαϊκή Επιτροπή.
Η ελληνική βιομηχανία παρουσιάζει αξιοσημείωτες επιδόσεις, με αύξηση απασχόλησης κατά 17% και προστιθέμενη αξία κατά 38% την περίοδο 2019-2024, σε αντίθεση με τη μείωση της παραγωγής στη Γερμανία.
Γεωπολιτική ευκαιρία ο Κάθετος Διάδρομος
Ο ευρωβουλευτής Γιάννης Μανιάτης χαρακτήρισε ως τεράστια γεωπολιτική ευκαιρία για την Ελλάδα την υλοποίηση του Κάθετου Διαδρόμου φυσικού αερίου, με τη Βόρεια Ελλάδα να διαδραματίζει κεντρικό ρόλο στην ενεργειακή ασφάλεια της Νοτιοανατολικής Ευρώπης και στη διέλευση LNG από ΗΠΑ και άλλες χώρες.
Τόνισε ότι νέες υποδομές δημιουργούν προϋποθέσεις για αυξημένα δημόσια έσοδα και αναβάθμιση των υποδομών, υπό την προϋπόθεση ότι η κυβέρνηση και οι τοπικές αρχές θα αξιοποιήσουν τις ευκαιρίες. Υπενθύμισε πως ο Κάθετος Διάδρομος είναι αποτέλεσμα μακροχρόνιου σχεδιασμού και έχει ενταχθεί στον Κατάλογο Έργων Προτεραιότητας της ΕΕ από το 2013.
Υδρογονάνθρακες και επενδύσεις
Ο κ. Μανιάτης επισήμανε ότι η αξιοποίηση των υδρογονανθράκων μπορεί να μειώσει την ενεργειακή εξάρτηση, να ενισχύσει την πράσινη μετάβαση και να βελτιώσει τον γεωπολιτικό ρόλο της χώρας, προσφέροντας παράλληλα οικονομικά οφέλη και απασχόληση. Ωστόσο, υπογράμμισε ότι οι επενδύσεις απαιτούν στρατηγική, επιμονή και εθνική συνεννόηση, ώστε να αποφευχθούν πισωγυρίσματα.
Χρηματοδοτικά εργαλεία για ενέργεια και μεταφορές
Ο ευρωβουλευτής αναφέρθηκε στο νέο πρόγραμμα Connecting Europe Facility (CEF) για την ενέργεια, με προϋπολογισμό 30 δισ. ευρώ, πενταπλάσιο του προηγούμενου. Παράλληλα, 51,5 δισ. ευρώ θα διατεθούν για τις μεταφορές, εκ των οποίων 17,5 δισ. για στρατιωτική κινητικότητα.
Με τα αυξημένα κονδύλια, η Ελλάδα έχει τη δυνατότητα να εντάξει κορυφαία έργα γεωπολιτικής σημασίας, εφόσον υπάρξει σωστός σχεδιασμός και διεκδίκηση σε ευρωπαϊκό επίπεδο.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
