Η ευζωία των εκτρεφόμενων ψαριών αναδεικνύεται σε καίριο παράγοντα για τη βιώσιμη ανάπτυξη και την ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας της ελληνικής υδατοκαλλιέργειας, ενός τομέα με έντονο εξαγωγικό χαρακτήρα που συμβάλλει σημαντικά στην ελληνική οικονομία.
Οι εξαγωγές τσιπούρας και λαβρακιού εκτιμάται ότι θα φθάσουν τα 672 εκατ. ευρώ το 2025, γεγονός που αναδεικνύει τη σημασία των σύγχρονων πρακτικών εκτροφής και της επιστημονικής τεκμηρίωσης. Η Ελλάδα διαδραματίζει ενεργό ρόλο στην ευρωπαϊκή έρευνα μέσω του Πανεπιστημίου Κρήτης, το οποίο έχει αναλάβει τον συντονισμό του Ευρωπαϊκού Κέντρου Αναφοράς για την ευζωία των υδρόβιων ζώων.
Όπως επισήμανε ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, στο Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, «η ευζωία των ψαριών δεν είναι μια δευτερεύουσα παράμετρος της παραγωγής. Είναι ουσιαστικό στοιχείο μιας σύγχρονης, υπεύθυνης και ανταγωνιστικής υδατοκαλλιέργειας. Η Ελλάδα διαθέτει έναν ιδιαίτερα δυναμικό κλάδο, με ισχυρή εξαγωγική παρουσία και σημαντικές προοπτικές ανάπτυξης».
Ο κ. Πρωτοψάλτης αναφέρθηκε ιδιαίτερα στον ρόλο των κτηνιατρικών υπηρεσιών του υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, σημειώνοντας πως «στην προσπάθεια αυτή, καθοριστικός είναι ο ρόλος της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ, τόσο στην εφαρμογή των επίσημων κτηνιατρικών ελέγχων για την προστασία των εκτρεφόμενων ψαριών όσο και στη διαμόρφωση ευρωπαϊκών κατευθυντήριων γραμμών για την ευζωία τους».
Παράλληλα, υπογράμμισε τη σημασία της συμμετοχής της ελληνικής επιστημονικής κοινότητας στην ευρωπαϊκή προσπάθεια για τη βελτίωση των συνθηκών εκτροφής. «Το γεγονός ότι το Πανεπιστήμιο Κρήτης συντονίζει το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αναφοράς αποτελεί σημαντική αναγνώριση της ελληνικής επιστημονικής κοινότητας. Με τη συνεργασία των αρμόδιων υπηρεσιών, της επιστημονικής κοινότητας και των παραγωγών, μπορούμε να ενισχύσουμε την προστασία των εκτρεφόμενων ψαριών και τη βιώσιμη ανάπτυξη της ελληνικής υδατοκαλλιέργειας», επισήμανε.
Εξαγωγές και διεθνής παρουσία της ελληνικής υδατοκαλλιέργειας
Η βαρύτητα της υδατοκαλλιέργειας αποτυπώνεται στα πρόσφατα στοιχεία για τις εξαγωγές. Σύμφωνα με προσωρινά δεδομένα της Ελληνικής Στατιστικής Αρχής (ΕΛΣΤΑΤ), που επεξεργάστηκε η Ελληνική Οργάνωση Παραγωγών Υδατοκαλλιέργειας (ΕΛΟΠΥ), το 2025 οι εξαγωγές τσιπούρας και λαβρακιού ανήλθαν σε 97.400 τόνους, αξίας 672 εκατ. ευρώ.
Σε σχέση με το προηγούμενο έτος, σημειώθηκε αύξηση 4% στην ποσότητα και 15% στην αξία των εξαγωγών, ενώ το 82% της συνολικής παραγωγής του κλάδου διοχετεύτηκε στις διεθνείς αγορές.
Η σταθερή εξαγωγική δραστηριότητα υπογραμμίζει την ανάγκη για συνεχή βελτίωση των συνθηκών εκτροφής και υιοθέτηση επιστημονικά τεκμηριωμένων πρακτικών. Αυτές οι πρακτικές διασφαλίζουν τόσο την προστασία των ψαριών όσο και τη διατήρηση της ανταγωνιστικότητας των ελληνικών προϊόντων.
Το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αναφοράς και οι πρωτοβουλίες για την ευζωία
Σημαντικό ρόλο στην προώθηση της ευζωίας των υδρόβιων ζώων διαδραματίζει το Ευρωπαϊκό Κέντρο Αναφοράς για την Ευζωία των Υδρόβιων Ζώων (EURCAW-Aqua), το οποίο λειτουργεί από το 2024 με συντονιστή το Πανεπιστήμιο Κρήτης και συμμετοχή φορέων από την Τσεχία και την Ισπανία.
Το Κέντρο ιδρύθηκε βάσει απόφασης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, στο πλαίσιο του Κανονισμού (ΕΕ) 2017/625, παρέχοντας επιστημονική και τεχνική υποστήριξη στα κράτη μέλη και στις αρμόδιες ελεγκτικές αρχές για την εφαρμογή της σχετικής νομοθεσίας.
Μεταξύ των αρμοδιοτήτων του περιλαμβάνονται η ανάπτυξη εργαλείων αξιολόγησης, η παροχή τεκμηρίωσης και η διοργάνωση εκπαιδευτικών δράσεων, με σκοπό την καλύτερη εφαρμογή των κανόνων προστασίας στις μονάδες υδατοκαλλιέργειας.
Η σημασία αυτών των πρωτοβουλιών αναδείχθηκε σε ευρωπαϊκή συνάντηση που πραγματοποιήθηκε στην Αθήνα, με θέμα την ευζωία του ευρωπαϊκού λαβρακιού στα εκκολαπτήρια και κατά τη μεταφορά του γόνου.
Στη συνάντηση συμμετείχαν εκπρόσωποι κτηνιατρικών αρχών και ειδικοί από χώρες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, καθώς και η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του ΥΠΑΑΤ, που αποτελεί την κεντρική αρμόδια αρχή για την εφαρμογή της νομοθεσίας στους επίσημους κτηνιατρικούς ελέγχους και την προστασία των εκτρεφόμενων ψαριών.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν οι συνθήκες εκτροφής στα πρώτα στάδια ανάπτυξης και οι διαδικασίες μεταφοράς του γόνου, δύο κομβικά σημεία για τη λειτουργία των μονάδων ιχθυοκαλλιέργειας.
Η ευζωία των ψαριών σχετίζεται άμεσα με την ποιότητα του νερού, την πυκνότητα των πληθυσμών, τις συνθήκες διαβίωσης και τη διαχείριση κατά τη μεταφορά, με στόχο τον περιορισμό της καταπόνησης των ζώων.
Όπως τόνισε ο κ. Πρωτοψάλτης, «η ανάπτυξη επιστημονικών δεικτών για την παρακολούθηση των συγκεκριμένων παραμέτρων επιτρέπει την καλύτερη αξιολόγηση των συνθηκών εκτροφής, παρέχοντας στους παραγωγούς και στις αρμόδιες αρχές τη δυνατότητα εφαρμογής αποτελεσματικότερων πρακτικών».
Στο πλαίσιο της εκπαιδευτικής του δραστηριότητας, το EURCAW-Aqua διοργάνωσε τον Φεβρουάριο του 2026 στη Σαλαμίνα εκπαίδευση για τις αρμόδιες αρχές, που περιλάμβανε και επίσκεψη σε μονάδα ιχθυοκαλλιέργειας.
Η πρωτοβουλία αυτή είχε ως στόχο τη σύνδεση της επιστημονικής γνώσης με τις πραγματικές συνθήκες παραγωγής και την ενίσχυση της τεχνογνωσίας των αρμόδιων υπηρεσιών στην αξιολόγηση της ευζωίας των ψαριών.
Προοπτικές και προκλήσεις για την ελληνική υδατοκαλλιέργεια
Η αξιοποίηση της ελληνικής επιστημονικής τεχνογνωσίας, η συνεργασία δημόσιων υπηρεσιών και ευρωπαϊκών φορέων και η διαρκής βελτίωση των πρακτικών εκτροφής αποτελούν βασικούς πυλώνες για την περαιτέρω ανάπτυξη της ελληνικής υδατοκαλλιέργειας.
Για έναν κλάδο που διαθέτει το μεγαλύτερο μέρος της παραγωγής του στις διεθνείς αγορές, η υιοθέτηση σύγχρονων προτύπων ευζωίας συνδέεται άμεσα με τη βιωσιμότητα των επιχειρήσεων και τη διατήρηση της ανταγωνιστικής θέσης των ελληνικών προϊόντων στην ευρωπαϊκή και διεθνή αγορά.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
