Τη σημασία που έχει προσλάβει το έργο της ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου στις σχέσεις Αθηνών – Άγκυρας, καίτοι η δεύτερη δεν έχει καμία αρμοδιότητα, αποτύπωσε η χθεσινή συνάντηση του Γιώργου Γεραπετρίτη με τον Χακάν Φιντάν, στο περιθώριο του Συμβουλίου Εξωτερικών Υποθέσεων (ΣΕΥ) της ΕΕ στις Βρυξέλλες.
Ανήμερα των «γενεθλίων» της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας (UNCLOS), ο Έλληνας υπουργός Εξωτερικών υπογράμμισε στον Τούρκο ομόλογό του, σύμφωνα με κύκλους του ΥΠΕΞ, την ανάγκη απρόσκοπτης ολοκλήρωσης των εργασιών για το καλώδιο σύμφωνα με το Διεθνές Δίκαιο, σημειώνοντας ότι πρόκειται για έργο ευρωπαϊκού ενδιαφέροντος και σημασίας.
Η τοποθέτηση του επικεφαλής της ελληνικής διπλωματίας είναι ενδεικτική της ανησυχίας που επικρατεί στην Αθήνα, όπου δεν γνωρίζουν αν η Άγκυρα θα αρκεστεί στην πολιτική της «ντουντούκας» -όπως προ ημερών- ή αν θα αποφασίσει να επιστρέψει στην ένταση με αφορμή το καλώδιο.
Εξάλλου, η τουρκική παρέμβαση στην Κάσο, τον Ιούλιο του 2024, ήταν αυτή που είχε παγώσει για περισσότερα από δύο χρόνια το έργο.
«Καμία παρέκκλιση»
Νωρίτερα, κατά την άφιξή του στο ΣΕΥ, ο κ. Γεραπετρίτης αναφέρθηκε στις ηλεκτρικές διασυνδέσεις της Ελλάδας τόσο με Κύπρο (GSI) όσο και με Αίγυπτο (GREGY), επισημαίνοντας ότι η συνδεσιμότητα «είναι ένας αναγκαίος όρος για την ενεργειακή ασφάλεια» και πως «δεν θα πρέπει να υπάρχει απολύτως καμία παρέκκλιση από το ευρωπαϊκό κεκτημένο και καμία απολύτως παρεμπόδιση σε σχέση με το Διεθνές Δίκαιο».
Επιπλέον, ο κ. Γεραπετρίτης έθεσε στον κ. Φιντάν και τα της επικύρωσης του τουρκολιβυκού μνημονίου από τη λιβυκή βουλή, επαναλαμβάνοντας ότι αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο και δεν παράγει έννομα αποτελέσματα.
Ενώ οι δύο υπουργοί Εξωτερικών συμφώνησαν ως προς την ανάγκη διασφάλισης της ασφάλειας και της ελευθερίας της ναυσιπλοΐας, που είναι ζωτικής σημασίας για την ενεργειακή και επισιτιστική ασφάλεια.
Η συνάντηση των κ.κ. Γεραπετρίτη – Φιντάν ήταν η πρώτη μετά την επανέναρξη των εργασιών για το καλώδιο και πραγματοποιήθηκε στη σκιά της γαλλικής ρηματικής διακοίνωσης προς την Τουρκία, η οποία έφερε σε δύσκολη θέση πολιτικά την κυβέρνηση και πυροδότησε τη σφοδρή αντίδραση της αντιπολίτευσης εν Ελλάδι.
Βλέμμα και στη «Γαλάζια Πατρίδα»
Στην Αθήνα έχουν στραμμένο το βλέμμα τους και στο νομοσχέδιο για τη «Γαλάζια Πατρίδα», το οποίο θα κωδικοποιεί το ομώνυμο αναθεωρητικό – επεκτατικό δόγμα της γείτονος και αναμένεται να εισαχθεί προς ψήφιση στην τουρκική Εθνοσυνέλευση μέχρι το τέλος του έτους.
Παρά τη διμερή συνάντηση, η Άγκυρα δεν απείχε από την πρακτική των παραβιάσεων.
Επτά τουρκικά μη επανδρωμένα αεροσκάφη (UAVs) προέβησαν σε έξι παραβιάσεις του εθνικού εναέριου χώρου σε βορειοανατολικό, κεντρικό και νοτιοανατολικό Αιγαίο. Τα τουρκικά drones αναγνωρίστηκαν και αναχαιτίστηκαν από μαχητικά της Πολεμικής Αεροπορίας, σύμφωνα με τους διεθνείς κανόνες, κατά πάγια πρακτική.
Γαλλική αμηχανία
Χθες, εκπρόσωπος του γαλλικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι το Παρίσι υποστηρίζει το καλώδιο «για προφανείς στρατηγικούς λόγους που αφορούν την Ανατολική Ευρώπη, αλλά και για τη διασύνδεση της Κύπρου με την υπόλοιπη ήπειρο σε επίπεδο ενέργειας».
Ο ίδιος, ωστόσο, αρνήθηκε να αναφερθεί στο ζήτημα της γαλλικής ρηματικής διακοίνωσης προς την Άγκυρα ή σε αυτή που επέδωσε η τουρκική πλευρά στη χώρα του, ισχυριζόμενη ότι έδωσε τη συγκατάθεσή της για την επανέναρξη των εργασιών.
«Δεν σχολιάζουμε τέτοια πράγματα, τα οποία αποτελούν, ας πούμε, μέρος της καθημερινής διπλωματικής μας εργασίας», υποστήριξε σχετικά ο Γάλλος διπλωμάτης.
Εν τω μεταξύ, το γαλλικό ερευνητικό σκάφος Abeille Marengo, που εκτελεί τις έρευνες βυθομέτρησης για το καλώδιο, επέστρεψε τη Δευτέρα στο λιμάνι του Ηρακλείου. Ο λόγος αφορά τεχνικές εργασίες, ανεφοδιασμό καθώς και την αλλαγή πληρώματος. Το πλοίο, το οποίο αναμένεται να συνεχίσει τις εργασίες, βρισκόταν μέχρι αργά το βράδυ της Κυριακής νότια της Καρπάθου.