Τον κεντρικό ρόλο που διαδραματίζουν η Μακεδονία και η Θράκη στον παραγωγικό μετασχηματισμό της ελληνικής οικονομίας ανέδειξε ο υπουργός Ανάπτυξης Τάκης Θεοδωρικάκος, μιλώντας στο 3ο Οικονομικό Συνέδριο της «Ημερησίας» στο πλαίσιο της 90ής Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης. Ο υπουργός παρουσίασε τις βασικές κατευθύνσεις για ένα νέο παραγωγικό μοντέλο, δίνοντας έμφαση στη στήριξη της βιομηχανίας, τις παραγωγικές επενδύσεις, την καινοτομία, τις υποδομές, την απασχόληση και τη βελτίωση της ανταγωνιστικότητας.
Σύμφωνα με τον κ. Θεοδωρικάκο, το υπουργείο Ανάπτυξης έχει δρομολογήσει περισσότερες από 600 παραγωγικές επενδύσεις στη βιομηχανία τα τελευταία δύο χρόνια, με συνολικό προϋπολογισμό 2,1 δισ. ευρώ και στήριξη ύψους 950 εκατ. ευρώ σε grants ή φοροαπαλλαγές. Αυτές οι επενδύσεις δημιουργούν πάνω από 10.000 θέσεις εργασίας, με το μεγαλύτερο μέρος να πραγματοποιείται στη Μακεδονία και τη Θράκη, ενώ έχει θεσπιστεί ειδικό αναπτυξιακό καθεστώς για τις παραμεθόριες περιοχές. Στόχος είναι να υπάρχουν νέοι που εργάζονται και ζουν στον τόπο τους, με επαρκείς υποδομές.
Ο υπουργός χαρακτήρισε την αλλαγή του παραγωγικού μοντέλου ως εθνική πρόκληση, επισημαίνοντας την ανάγκη ενίσχυσης της σύγχρονης ελληνικής βιομηχανίας και αύξησης της συμμετοχής της στην οικονομία. Έδωσε ιδιαίτερη έμφαση σε κρίσιμους παραγωγικούς κλάδους, καθώς και στη σύνδεση της βιομηχανίας με την εφαρμοσμένη έρευνα και την καινοτομία.
Ένα ακόμη σημείο που τόνισε είναι η ταχύτητα στην αξιολόγηση των επενδυτικών προτάσεων, η οποία πλέον ολοκληρώνεται σε 90 ημέρες. Όπως ανέφερε, η καθυστέρηση στην αξιολόγηση δεν επιτρέπει την ουσιαστική προώθηση των επενδύσεων.
Σημαντικό βάρος δόθηκε στις υποδομές, όπως ο σιδηρόδρομος, τα βιομηχανικά πάρκα και τα λιμάνια, που αποτελούν βασικές προϋποθέσεις για την ενίσχυση της παραγωγής και τη μείωση του κόστους μεταφοράς. Παράλληλα, ο υπουργός υπογράμμισε την ανάγκη ενίσχυσης της τεχνικής εκπαίδευσης και των τεχνικών επαγγελμάτων, καθώς η βιομηχανία αντιμετωπίζει έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού.
Ο κ. Θεοδωρικάκος επισήμανε ότι η ανάπτυξη δεν μπορεί να βασίζεται αποκλειστικά στον τουρισμό. Όπως δήλωσε, ο στόχος είναι ο συνδυασμός του τουρισμού με τον πρωτογενή τομέα, τη μεταποίηση και τη βιομηχανία, ώστε να παράγονται επώνυμα προϊόντα και να ενισχύεται η περιφερειακή ανάπτυξη.
Σχετικά με την παραγωγικότητα, ο υπουργός τόνισε ότι η βελτίωση των μισθών πρέπει να συνδέεται με την αύξηση της παραγωγικής δυνατότητας. Επισήμανε ότι η ουσιαστική αναβάθμιση του βιοτικού επιπέδου και των μισθών περνά μέσα από την υψηλότερη παραγωγικότητα, ενώ στόχος παραμένει η πλήρης απασχόληση και η μείωση της εξάρτησης από τα επιδόματα.
Αναφερόμενος στα χρηματοδοτικά εργαλεία, σημείωσε πως το Ταμείο Ανάκαμψης ολοκληρώνεται με θετικό απολογισμό, ενώ το νέο ΕΣΠΑ και το Ταμείο Ανταγωνιστικότητας της ΕΕ θα συνεχίσουν να στηρίζουν την ανάπτυξη. Επισήμανε ότι οι τελικοί όροι για το νέο χρηματοδοτικό πρόγραμμα της ΕΕ αναμένονται να οριστικοποιηθούν το δεύτερο εξάμηνο του 2027, κατά τη διάρκεια της ελληνικής Προεδρίας.
Στο θέμα του κόστους ζωής, ο υπουργός αναφέρθηκε στις παρεμβάσεις που έχουν υλοποιηθεί, όπως η επιδότηση στο diesel και το πλαφόν στο περιθώριο κέρδους. Επίσης, πραγματοποιήθηκαν αυστηροί έλεγχοι και επιβλήθηκαν πρόστιμα ύψους 25 εκατ. ευρώ. Πρόσφατα, τέθηκε σε εφαρμογή πρωτοβουλία για τη μείωση τιμών σε 1.740 κωδικούς βασικών προϊόντων και σχολικών ειδών, μέτρο που θα διαρκέσει έως το τέλος του έτους.
Όσον αφορά τον πληθωρισμό στα τρόφιμα, ανέφερε ότι διαμορφώθηκε στο -2,3% τον Ιούλιο και στο 0,2% τον Αύγουστο, αποτέλεσμα της πίεσης προς τους επιχειρηματικούς φορείς για συγκράτηση των τιμών. Οι βασικές πιέσεις στα νοικοκυριά προέρχονται κυρίως από την ενέργεια και τη στέγαση.
Ο κ. Θεοδωρικάκος σημείωσε ότι από το 2019 μέχρι σήμερα έχουν δημιουργηθεί 600.000 θέσεις εργασίας και ο κατώτατος μισθός έχει αυξηθεί κατά περίπου 40%, στο πλαίσιο της συνολικής προσπάθειας για ενίσχυση της απασχόλησης και των εισοδημάτων.
Κλείνοντας, ο υπουργός έδωσε το στίγμα της στρατηγικής για τα επόμενα χρόνια, με στόχο μια Ελλάδα πιο παραγωγική, ανταγωνιστική και ανθεκτική. Όπως τόνισε: «Η μόνη ασφαλής Ελλάδα είναι η παραγωγική Ελλάδα».
Σύνδεση έρευνας και καινοτομίας με την παραγωγή
Κατά τη διάρκεια εκδήλωσης για την ερευνητική υποδομή «Ενεργώ» του Εθνικού Κέντρου Έρευνας και Τεχνολογικής Ανάπτυξης (ΕΚΕΤΑ), ο υπουργός Ανάπτυξης αναφέρθηκε στη σημασία της σύνδεσης της έρευνας και της καινοτομίας με την παραγωγή και την πραγματική οικονομία. Τόνισε ότι η επένδυση στη γνώση αποτελεί προϋπόθεση για μια πιο παραγωγική, ανταγωνιστική και ασφαλή Ελλάδα.
Ο κ. Θεοδωρικάκος έκανε ειδική μνεία στη χρηματοδοτική στήριξη του ΕΚΕΤΑ από το υπουργείο Ανάπτυξης, επισημαίνοντας ότι στηρίζεται το αναπτυξιακό σχέδιο ΕΚΕΤΑ 2.0 με πάνω από 30 εκατ. ευρώ, ενώ συνολικά έχουν διατεθεί περισσότερα από 47,5 εκατ. ευρώ για ερευνητικά προγράμματα, νέες υποδομές και δράσεις καινοτομίας. Επιπλέον, θα διατεθούν 10 εκατ. ευρώ για την ενίσχυση των ερευνητικών υποδομών και 3,8 εκατ. ευρώ για τη νέα ερευνητική υποδομή iBO-HIVE στη Λάρισα.
Το «Ενεργώ» αποτελεί χαρακτηριστικό παράδειγμα εφαρμοσμένης έρευνας, ενώ ο υπουργός αναφέρθηκε στη δωρεά του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος για την κατασκευή της πρότυπης κτηριακής εγκατάστασης «Ενεργώ-Υποδομή Έρευνας και Εφαρμογής Βιώσιμων Πηγών Ενέργειας Ίδρυμα Σταύρος Νιάρχος (ΙΣΝ)». Υπογράμμισε ότι η συνεργασία ιδιωτικής πρωτοβουλίας και Πολιτείας προσφέρει σημαντικές ευκαιρίες στους νέους επιστήμονες.
Επιπλέον, ο υπουργός αναφέρθηκε στο ThessINTEC, το οποίο θα προχωρήσει κανονικά με χρηματοδότηση από το Τομεακό Πρόγραμμα Ανάπτυξης του υπουργείου. Το ΕΚΕΤΑ θα ιδρύσει νέες υπερσύγχρονες ερευνητικές εγκαταστάσεις στο Τεχνολογικό Πάρκο, έργο που χαρακτηρίζεται ως ιδιαίτερα σημαντικό για τη Βόρεια Ελλάδα.
Η σημασία της καινοτομίας και της περιφερειακής ανάπτυξης
Ο υφυπουργός Ανάπτυξης, Σταύρος Καλαφάτης, επισήμανε τη στρατηγική επιλογή της κυβέρνησης για την άμεση σύνδεση της επιστημονικής γνώσης με την παραγωγή. Όπως ανέφερε, η έρευνα και η καινοτομία μετατρέπονται σε πράσινη ενέργεια, νέες θέσεις εργασίας και πραγματική ανάπτυξη για την ελληνική κοινωνία.
Ο κ. Καλαφάτης υπογράμμισε τη σημασία της δωρεάς του Ιδρύματος Σταύρος Νιάρχος και τις νέες υποδομές του ΕΚΕΤΑ, όπως το δημόσιο δυναμόμετρο βαρέων οχημάτων. Τόνισε ότι η απάντηση στις αμφισβητήσεις είναι τα έργα, οι υποδομές και τα αποτελέσματα.
Τέλος, αναφέρθηκε στον αναβαθμισμένο ρόλο της Βόρειας Ελλάδας, σημειώνοντας ότι με δυναμικές επιχειρήσεις, ερευνητικά κέντρα, πανεπιστήμια αιχμής και ταλαντούχους ερευνητές, η Θεσσαλονίκη και η Μακεδονία εξελίσσονται σε πρωτεύουσα καινοτομίας και πράσινης μετάβασης για τη Νοτιοανατολική Ευρώπη.