Αναδρομική μείωση φορολογικών προστίμων και «κούρεμα» ΕΝΦΙΑ με σ/ν του ΥΠΕΘΟΟ

Την αναδρομική μείωση των προστίμων που επιβάλλονται για εκπρόθεσμες δηλώσεις ΦΠΑ ή φορολογικές δηλώσεις ανηλίκων, καθώς και τη μείωση του ΕΝΦΙΑ για κατόχους ακινήτων «ειδικών συνθηκών» προβλέπει το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών που κατατέθηκε στη Βουλή.

Σε ότι αφορά στα πρόστιμα που επιβάλλονται για τις δηλώσεις ΦΠΑ, οι αλλαγές που επέρχονται είναι οι ακόλουθες:

• Δεν θα επιβάλλονται πρόστιμα για εκπρόθεσμες δηλώσεις παρακρατούμενου φόρου (πλην τυχερών παιγνίων) ή έμμεσων φόρων/τελών/εισφορών (πλην ΦΠΑ και ΦΜΑ), εφόσον ο φόρος που προκύπτει είναι έως 100 ευρώ.
  Με τη διάταξη αυτή εισάγεται ρύθμιση παρόμοια με εκείνη που ισχύει για τις εκπρόθεσμες δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος, και για πλήθος άλλων δηλώσεων φόρων/τελών/εισφορών, που προβλέπει την εξαίρεση από τα πρόστιμα, όταν υποβάλλεται μια δήλωση, από την οποία ο φόρος που προκύπτει, σε σχέση με την αρχική δήλωση, είναι μέχρι 100 ευρώ.
   
• Μειώνεται από 250-500 ευρώ σε 100 ευρώ το αυτοτελές πρόστιμο που επιβάλλεται για την εκπρόθεσμη υποβολή ή τη μη υποβολή μηδενικής ή πιστωτικής δήλωσης παρακρατούμενου φόρου ή ΦΠΑ, το οποίο επιβάλλεται σε επιχειρήσεις και ελεύθερους επαγγελματίες που τηρούν αντίστοιχα απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία. Έτσι, τα πρόστιμα που επιβάλλονται σε επιχειρήσεις και επαγγελματίες για εκπρόθεσμη υποβολή ή μη υποβολή μηδενικών και πιστωτικών δηλώσεων παρακρατούμενων φόρων και ΦΠΑ μειώνονται από 250 - 500 ευρώ που ισχύουν σήμερα, σε 100 ευρώ.
   
• Μάλιστα, προβλέπεται αναδρομική, από τις 19-4-2024, μείωση και διαγραφή ποσών προστίμων ύψους 250 ευρώ και 500 ευρώ που επιβλήθηκαν ήδη για εκπρόθεσμες πιστωτικές και μηδενικές δηλώσεις παρακρατούμενων φόρων και ΦΠΑ και συμψηφισμός των ποσών που καταβλήθηκαν, με φόρους που θα βεβαιωθούν μετά την ψήφιση της διάταξης.

Γλιτώνουν φόρους και πρόστιμα οι ανήλικοι

Το νομοσχέδιο προβλέπει επίσης την εξαίρεση από τα πρόστιμα εκπρόθεσμης υποβολής δηλώσεων, οι ανήλικοι φορολογούμενοι. Συγκεκριμένα:

• Τα πρόστιμα εκπρόθεσμης υποβολής των δηλώσεων δεν επιβάλλονται όταν οι δηλώσεις υποβάλλονται για λογαριασμό ανηλίκου και αφορούν ή συνδέονται με αυτόν, καθώς και όταν υποβάλλονται από ενήλικο φυσικό πρόσωπο για φορολογικές ή δηλωτικές υποχρεώσεις που ανάγονται σε φορολογικό έτος κατά το οποίο ήταν ανήλικο, είτε καθ' όλη τη διάρκειά του είτε για μέρος αυτού. Η απαλλαγή αυτή καταλαμβάνει και την εκπρόθεσμη υποβολή δήλωσης φορολογίας εισοδήματος του γονέα, κατά το μέρος που αφορά εισόδημα ανηλίκου τέκνου που προστίθεται στα εισοδήματά του.
   
• Όταν δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος ανηλίκου αφορούν ή συνδέονται με έναρξη δραστηριότητας στο όνομα ανηλίκου, για την οποία υφίσταντο νομικοί ή κανονιστικοί περιορισμοί ή προϋποθέσεις σχετικές με διοικητική άδεια, οι οποίοι καθιστούσαν αντικειμενικά αδύνατη την άσκηση της δραστηριότητας από το ίδιο το ανήλικο ή τους νόμιμους εκπροσώπους του, και από τις δηλώσεις αυτές ή άλλα διαθέσιμα στοιχεία δεν προκύπτει απόκτηση εσόδων ή φορολογητέου εισοδήματος από επιχειρηματική δραστηριότητα, δεν εφαρμόζεται για τον υπόχρεο γονέα το τέλος επιτηδεύματος, για όλο το χρονικό διάστημα ισχύος του έως και το φορολογικό έτος 2023.
   
• Σε περίπτωση που έχει ήδη επιβληθεί τέλος επιτηδεύματος για την εν λόγω δραστηριότητα του ανηλίκου, υποβάλλεται εκπρόθεσμη τροποποιητική δήλωση για τη διαγραφή του.
   
• Υπό τις ίδιες προϋποθέσεις ορίζεται επίσης ότι για τα φορολογικά έτη 2023 και 2024 εφαρμόζεται η παρ. 3 του άρθρου 28Α του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος, που προβλέπει ότι το ελάχιστο ετήσιο εισόδημα που προσδιορίζεται με βάση το τεκμήριο της παρ. 2, μπορεί να αμφισβητηθεί από τον υπόχρεο για αντικειμενικούς λόγους, εφόσον συντρέχει κάποια από τις προϋποθέσεις, όπως στρατιωτική θητεία, φυλάκιση, νοσηλεία σε νοσοκομείο ή κλινική, αδυναμία άσκησης δραστηριότητας λόγω εγκυμοσύνης, εκτεταμένες φυσικές καταστροφές κ.λπ.

Μείωση ΕΝΦΙΑ

Μειώνεται ο ΕΝΦΙΑ για τους ιδιοκτήτες ακινήτων τα οποία χαρακτηρίζονται ως «ειδικών συνθηκών».

Η διάταξη αυτή αφορά φορολογούμενους με ακίνητη περιουσία συνολικής αξίας άνω των 500.000 ευρώ, για τους οποίους ισχύουν προσαυξήσεις από 5% έως και 20% στον ΕΝΦΙΑ ανάλογα με το συνολικό ποσό της αξίας των ακινήτων τους.

Με τις διατάξεις του νομοσχεδίου, στις περιπτώσεις των φορολογουμένων αυτών, δεν θα λαμβάνονται υπόψη για τον υπολογισμό της προσαύξησης του ΕΝ.Φ.Ι.Α. οι αξίες των ακινήτων «ειδικών συνθηκών», που απαλλάσσονται από τον συγκεκριμένο φόρο και ειδικότερα:

• Ακίνητα για τα οποία υφίσταται απαγόρευση οποιασδήποτε χρήσης, σύμφωνα με τον ισχύοντα πολεοδομικό σχεδιασμό, ιδίως ρυμοτομικό βάρος, ρυμοτομική απαλλοτρίωση, δέσμευση ακινήτου για κοινωφελή ή κοινόχρηστο σκοπό ή για λόγους προστασίας μνημείων και αρχαιοτήτων, ιδίως αρχαιολογική δέσμευση για ανασκαφές, κήρυξη αρχαιολογικού χώρου, καθώς και για λόγους προστασίας του περιβάλλοντος που έχει επιβληθεί από φορείς της Γενικής Κυβέρνησης, αποκλειστικά κατά το μέρος για το οποίο υφίσταται η ως άνω απαγόρευση.
   
• Ακίνητα για τα οποία έχει διαταχθεί με αμετάκλητη δικαστική απόφαση η αποδέσμευση από απαλλοτρίωση ή ρυμοτομικό βάρος ή δέσμευση κάθε είδους και δεν έχει εκδοθεί σχετική πράξη της Διοίκησης για την ως άνω αποδέσμευση.
   
• Ακίνητα για τα οποία έχει εκδοθεί αμετάκλητη δικαστική απόφαση ή οριστική διοικητική πράξη αποζημίωσης για απαλλοτρίωση ή ρυμοτομικό βάρος ή δέσμευση κάθε είδους και δεν έχει καταβληθεί η αποζημίωση μετά από ένα έτος από το έτος έκδοσης της παραπάνω απόφασης.