Από έναν έως τέσσερις μήνες μπορεί να διαρκέσει η ενεργοποίηση των δυναμικών (ή πορτοκαλί) τιμολογίων για τους καταναλωτές, χρόνος που συνδέεται άμεσα με την ύπαρξη ή όχι «έξυπνου» μετρητή.
Θυμίζουμε πως η νέα κατηγορία έκανε το ντεμπούτο της για τους οικιακούς καταναλωτές μόλις 20 ημέρες πριν, δύο μήνες μετά την ενεργοποίησή τους για τους μεγάλους καταναλωτές.
Σύμφωνα με το μοντέλο της δυναμικής τιμολόγησης, η τιμή της κιλοβατώρας μεταβάλλεται εντός της ημέρας, ακόμη και 24 φορές, ακολουθώντας τις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.
Ωστόσο, η συνολική επιτυχία του εγχειρήματος αναμένεται να κριθεί τόσο από το σωστό «πάντρεμα» με τους «έξυπνους» μετρητές, όσο και από το κατά πόσο οι οικιακοί καταναλωτές είναι έτοιμοι να προσαρμόσουν ανάλογα την κατανάλωσή τους.
Η βασική καινοτομία των δυναμικών τιμολογίων
Η βασική καινοτομία της νέας κατηγορίας τιμολογίων έγκειται στο γεγονός ότι η χρέωση της ηλεκτρικής ενέργειας θα αλλάζει έως και 24 φορές ημερησίως, ανάλογα με τη διακύμανση της τιμής στη χονδρεμπορική αγορά.
Ως εκ τούτου, το όφελος είναι μεγαλύτερο όσο μεγαλύτερες είναι οι διαφορές τιμών εντός του 24ώρου.
Η τιμολόγηση θα βασίζεται στη συλλογή και αξιοποίηση δεδομένων σε πραγματικό χρόνο, μέσω «έξυπνων» μετρητών και ψηφιακών εφαρμογών και θα δίνει τη δυνατότητα στους καταναλωτές να προσαρμόζουν τη συμπεριφορά τους σύμφωνα με τα σήματα της αγοράς, να καταναλώνουν, δηλαδή, περισσότερο όταν η ενέργεια είναι φθηνή και διαθέσιμη, και να περιορίζουν τη χρήση όταν η ζήτηση είναι υψηλή.
Ουσιαστικά από τα δυναμικά τιμολόγια αναμένεται να ευνοηθούν κυρίως όσοι έχουν κατανάλωση μεταξύ 8:00 και 17:00 ή μπορούν να μπορούν να μεταφέρουν την κατανάλωση των υπόλοιπων ωρών κατά την προαναφερόμενη χρονική ζώνη (>65% κατανάλωσης στη ζώνη αυτή).
Κρίσιμο στοιχείο αποτελεί η καθημερινή ανακοίνωση των ωριαίων τιμών της επόμενης ημέρας έως τις 17:00, ώστε ο καταναλωτής να μπορεί να προγραμματίζει εγκαίρως.
Μάλιστα, σε περιπτώσεις ακραίων αυξήσεων, άνω των 180 ευρώ/MWh, θα αποστέλλονται προειδοποιητικά μηνύματα μέσω SMS ή Viber.
Σημαντική δικλείδα ασφαλείας είναι ότι στα πορτοκαλί τιμολόγια απαγορεύεται ρητά κάθε ρήτρα πρόωρης αποχώρησης, επιτρέποντας στον καταναλωτή να αλλάξει πρόγραμμα χωρίς πέναλτι.
Από 1 έως 4 μήνες για την ενεργοποίηση δυναμικού τιμολογίου
Ο χρόνος ενεργοποίησης των δυναμικών τιμολογίων διαφοροποιείται ανάλογα με το αν ο καταναλωτής διαθέτει ήδη «έξυπνο» μετρητή και σε ποιο στάδιο βρίσκεται η ένταξή του στο σύστημα τηλεμέτρησης.
Όπως ανέφερε πρόσφατα ο Δημήτρης Τσαλέμης, Διευθυντής Πελατών Δικτύου του ΔΕΔΔΗΕ, στο πλαίσιο του 7ο Power & Gas Forum, για όσους καταναλωτές έχουν ήδη εγκατεστημένο έξυπνο μετρητή που λειτουργεί κανονικά στο σύστημα και καταγράφει δεδομένα ανά 15 λεπτά, η διαδικασία είναι άμεση.
Στην περίπτωση αυτή, δεν απαιτείται καμία ενέργεια προς τον διαχειριστή, καθώς ο καταναλωτής μπορεί απλώς να απευθυνθεί στον προμηθευτή του για να επιλέξει δυναμικό τιμολόγιο.
Αντίθετα, όταν υπάρχει μεν «έξυπνος» μετρητής αλλά η παροχή δεν έχει ακόμη ενταχθεί στο σύστημα τηλεμέτρησης, τότε απαιτείται η υποβολή σχετικού αιτήματος μέσω του προμηθευτή.
Ο τελευταίος αναλαμβάνει να το διαβιβάσει στον ΔΕΔΔΗΕ, ο οποίος προχωρά στην καταχώριση της παροχής στο μητρώο τηλεμέτρησης.
Η διαδικασία αυτή ολοκληρώνεται συνήθως σε διάστημα περίπου ενός μήνα και πραγματοποιείται μέσω των ήδη υφιστάμενων συστημάτων του διαχειριστή.
Πιο χρονοβόρα είναι η διαδικασία για όσους καταναλωτές δεν διαθέτουν καθόλου έξυπνο μετρητή. Σε αυτή την περίπτωση, απαιτείται πρώτα η αντικατάσταση του υφιστάμενου μετρητή, επίσης κατόπιν αιτήματος που υποβάλλεται μέσω του προμηθευτή.
Ο συνολικός χρόνος για την ολοκλήρωση της διαδικασίας εκτιμάται σε τρεις έως τέσσερις μήνες.
Παρά τη διαφοροποίηση στους χρόνους, σύμφωνα με τον ίδιο, τα συγκεκριμένα διαστήματα δεν κρίνονται αποτρεπτικά για την αγορά, δεδομένων των τεχνικών παρεμβάσεων που απαιτούνται για την υλοποίηση των σχετικών υποδομών.
Συμβατό το 54% των «έξυπνων» μετρητών
Καθοριστικό στοιχείο, όπως αναφέραμε και προηγουμένως, για αυτή τη μετάβαση είναι οι έξυπνοι μετρητές, οι οποίοι επιτρέπουν την παροχή δεδομένων κατανάλωσης και τη λειτουργία των νέων προϊόντων.
Σήμερα παρέχονται πιστοποιημένα δεδομένα ανά 15 λεπτά σε περίπου 225.000 καταναλωτές μέσης τάσης, που αντιστοιχούν στο 46% της κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας της χώρας.
Παράλληλα, έχουν εγκατασταθεί επιπλέον 2 εκατομμύρια έξυπνοι μετρητές στη χαμηλή τάση, εκ των οποίων ένα σημαντικό μέρος μπορεί άμεσα να αξιοποιηθεί για δυναμικά τιμολόγια, με αποτέλεσμα να διαμορφώνεται ένα σύνολο περίπου 1,4 εκατομμυρίων παροχών, δηλαδή το 54% της κατανάλωσης, που μπορούν να υποστηρίξουν την ανάπτυξη των σχετικών προϊόντων.
Για αυτές τις παροχές είναι ήδη διαθέσιμα δεδομένα κατανάλωσης ανά 15 λεπτά, τα οποία μπορούν να αξιοποιηθούν, τόσο από τους προμηθευτές για τη διαμόρφωση προϊόντων, όσο και από τους καταναλωτές για να προσαρμόσουν τη συμπεριφορά τους.
Τα δεδομένα αυτά, ακόμη και όταν δεν είναι πιστοποιημένα, αποτελούν μια πρώτη βάση για τη λειτουργία της αγοράς και την εξοικείωση των καταναλωτών με τα δυναμικά τιμολόγια.
Τα πρώτα δυναμικά τιμολόγια που έχουν ανακοινωθεί
Τα πρώτα πορτοκαλί τιμολόγια για νοικοκυριά που κυκλοφορούν στην αγορά είναι το myHome Dynamic της ΔΕΗ, το Dynamic One Home της Protergia, το Happy Hour Home του Ήρωνα, το Dynamic Wave της Enerwave και το Power Home Flow της ZeniΘ.
Όσον αφορά τα πάγια, αυτά ποικίλλουν. Ενδεικτικά, της ΔΕΗ είναι στα 9 ευρώ, της Protergia στα 9,9 ευρώ, της Enerwave στα 5 ευρώ, της Ζενίθ στα 15 ευρώ, ενώ ο ΗΡΩΝ έχει μηδενικό πάγιο καθώς και μηδενική χρέωση προμήθειας ρεύματος για 3 ώρες κάθε ημέρα, ανεξάρτητα από το ύψος κατανάλωσης.
Έως 20% το όφελος σε βιομηχανικούς πελάτες
Αξίζει να σημειώσουμε ότι σύμφωνα με ενδεικτικά παραδείγματα του ΥΠΕΝ, ένας εμπορικός πελάτης, που κατά το πρώτο εξάμηνο του 2025 κατανάλωσε το 65% τις ώρες 8:00-17:00, μπορεί να εξοικονομήσει 10% έναντι της μέσης τιμής χονδρικής.
Αντίστοιχα, ένας βιομηχανικός πελάτης, που κατά το πρώτο εξάμηνο 2025, κατανάλωσε το 80% τις ώρες 8:00-17:00, μπορεί να εξοικονομήσει τουλάχιστον 18% έναντι της μέσης τιμής χονδρικής.
Τι έχει δείξει η μέχρι τώρα εμπειρία στις επιχειρήσεις
Θυμίζουμε πως τα δυναμικά τιμολόγια είναι διαθέσιμα για μεγάλους καταναλωτές (επιχειρήσεις και βιοτεχνίες) ήδη από την 1η Φλεβάρη.
Η Protergia της Metlen προσφέρει το «Dynamic One», ένα πρόγραμμα που απευθύνεται σε επιχειρήσεις με δυνατότητα ευέλικτου προγραμματισμού λειτουργίας, με πάγιο 9,90 ευρώ.
Αντίστοιχα, η ΖeniΘ έχει παρουσιάσει το «Power Business Flow» με πάγιο 10 ευρώ, που αφορά εμπορικούς πελάτες αποκλειστικά σε παροχές άνω των 25kVA, ενώ ο ΗΡΩΝ προσφέρει το Happy Hour Business, που προσφέρει για 3 ώρες την ημέρα δωρεάν ρεύμα και έχει μηδενικό πάγιο.
Η ΔΕΗ διαθέτει από τις 24 Φεβρουαρίου το πρόγραμμα «myBusiness Dynamic», το οποίο θα παρέχει εργαλεία παρακολούθησης τιμών σε πραγματικό χρόνο και μηνιαίο πάγιο στα 10 ευρώ.
Πάντως, σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία από την εφαρμογή των δυναμικών τιμολογίων για τις επιχειρήσεις, καταγράφονται σημαντικές διακυμάνσεις, που φθάνουν έως και τα 30 λεπτά ανά κιλοβατώρα, στις τιμές της ηλεκτρικής ενέργειας μέσα στο 24ωρο.
Η διαφοροποίηση αυτή δημιουργεί ευκαιρίες εξοικονόμησης για τις επιχειρήσεις που μπορούν να μεταφέρουν την κατανάλωση σε ώρες χαμηλής ή μηδενικής χρέωσης.
Αντίθετα, επιχειρήσεις με περιορισμένη ευελιξία στη διαχείριση φορτίων ενδέχεται να επιβαρυνθούν περισσότερο, εφόσον επιλέξουν τη δυναμική τιμολόγηση.