Μια ιδέα που γεννήθηκε σε ένα μικρό σχολείο του ακριτικού Καστελορίζου τη δεκαετία του 1970, με σοβαρές ελλείψεις σε εκπαιδευτικό προσωπικό και υποδομές, εξελίχθηκε σε ένα πρωτοποριακό θεσμό που διαδίδει τους μαθηματικούς γρίφους ως εργαλείο γνώσης και δημιουργικότητας σε όλη την Ελλάδα.
Πίσω από αυτή την προσπάθεια βρίσκεται ο μαθηματικός, γριφολόγος και ιδρυτής του Μεδούσειου Μουσείου Γρίφων, Πανταζής Χούλης. Μαζί με την Ελένη Γραμματικοπούλου, διοργανώνει από το 2021 το Φεστιβάλ Γρίφων Καστελορίζου – Παιγνίδια Επιστήμης, το οποίο φέτος πραγματοποιήθηκε για έκτη φορά στο νησί, ενώ συνολικά έχουν πραγματοποιηθεί δέκα διοργανώσεις σε διάφορες περιοχές της χώρας.
Σε συνέντευξή του στο Αθηναϊκό - Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, ο Πανταζής Χούλης μιλά για τα παιδικά του χρόνια και εξηγεί πώς οι γρίφοι μπορούν να αλλάξουν τον τρόπο διδασκαλίας των μαθηματικών, ενώ αναφέρεται και στις προκλήσεις που φέρνει η τεχνητή νοημοσύνη στην εκπαίδευση.
Η εμπειρία του ως μαθητής στο Καστελόριζο αποτέλεσε το βασικό κίνητρο για τη δημιουργία ενός διαφορετικού εκπαιδευτικού θεσμού. «Ήθελα να κάνω κάτι μοναδικό. Αντί να ζηλεύουμε εμείς, οι Καστελοριζιοί, τα σχολεία της Αθήνας και της Θεσσαλονίκης, ήθελα να ζηλεύουν εκείνοι το δικό μας», τονίζει χαρακτηριστικά.
Η ακαδημαϊκή του πορεία τον οδήγησε από το Καστελόριζο στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και στη συνέχεια στο Πανεπιστήμιο της Δυτικής Αυστραλίας, όπου διαπίστωσε ότι οι γρίφοι μπορούν να αποτελέσουν αποτελεσματικό μέσο διδασκαλίας. «Κέρδισα βραβεία διδασκαλίας επειδή χρησιμοποιούσαμε γρίφους στο μάθημα. Τα μαθηματικά τα έχουμε έμφυτα μέσα μας. Αυτό που χρειάζεται είναι να βρούμε τον τρόπο να τα κάνουμε κατανοητά και ευχάριστα», επισημαίνει.
Για τον ίδιο, οι γρίφοι αποτελούν πολύτιμο εκπαιδευτικό εργαλείο που βοηθά στην κατανόηση εννοιών όπως η στατιστική, η θεωρία πιθανοτήτων, η άλγεβρα και η γεωμετρία, χωρίς να μετατρέπουν το μάθημα σε δύσκολη εμπειρία για τους μαθητές.
«Ο γρίφος δεν θα αντικαταστήσει ποτέ το βιβλίο. Αλλά ο γρίφος μαζί με το βιβλίο είναι πανίσχυρα όπλα μαζικής δημιουργίας», σημειώνει, περιγράφοντας τη φιλοσοφία του Μεδούσειου Μουσείου Γρίφων, που αποτελεί τη βάση της εκπαιδευτικής του δραστηριότητας.
Η καινοτομία των «γριφολούλουδων» και τα μαθηματικά μέσα από το παιχνίδι
Ένα από τα πλέον χαρακτηριστικά παραδείγματα της δουλειάς του είναι το «12αθλο», ένα παιχνίδι δικής του έμπνευσης, όπου διάφορα ζώα συμμετέχουν σε δώδεκα αθλήματα και οι πιθανότητες νίκης υπολογίζονται μαθηματικά, δημιουργώντας αφορμή για συζήτηση γύρω από την ισότητα και τη δικαιοσύνη.
Ξεχωριστή θέση στη φετινή διοργάνωση είχαν τα «γριφολούλουδα», που συνδέουν τη χλωρίδα του Καστελορίζου με τα μαθηματικά, αξιοποιώντας το κινεζικό θεώρημα υπολοίπων και απλές αριθμητικές πράξεις. Οι συμμετέχοντες καλούνται να ανακαλύψουν έναν κρυμμένο αριθμό μέσα από μια διαδικασία που συνδυάζει μνήμη, ανάλυση δεδομένων και μαθηματικούς τύπους.
Η επιτυχία του διαγωνισμού οδήγησε τον Πανταζή Χούλη να σχεδιάζει την επανάληψη της δράσης και σε άλλες εκπαιδευτικές διοργανώσεις στο μέλλον.
Διάδοση της φιλοσοφίας των γρίφων σε όλη την Ελλάδα
Το Φεστιβάλ Γρίφων έχει ήδη ταξιδέψει σε Πάτρα, Αθήνα, Ξάνθη και Βαμβακού Λακωνίας, προσελκύοντας μεγάλο ενδιαφέρον από μαθητές, εκπαιδευτικούς και οικογένειες. Χαρακτηριστική ήταν η διοργάνωση στην Αθήνα, με περίπου 3.000 επισκέπτες σε τρεις ημέρες.
Η φιλοσοφία της ελεύθερης πρόσβασης στη γνώση παραμένει βασική αρχή, με τη συμμετοχή και την είσοδο στο Μουσείο Γρίφων να είναι δωρεάν.
Οι προκλήσεις της τεχνολογίας και της τεχνητής νοημοσύνης
Ο Πανταζής Χούλης αναγνωρίζει τη σημασία της τεχνολογίας, επισημαίνοντας ότι τα κινητά και τα τάμπλετ μπορούν να είναι ωφέλιμα εργαλεία αν χρησιμοποιούνται σωστά. Προτείνει τους γρίφους ως δημιουργική εναλλακτική στην υπερβολική χρήση των συσκευών από τα παιδιά.
Όσον αφορά την τεχνητή νοημοσύνη, τη χαρακτηρίζει εξαιρετικά χρήσιμο εργαλείο που μπορεί να επιταχύνει την επιστημονική έρευνα. «Με στοχευμένη χρήση και λίγο προγραμματισμό μπορούμε να έχουμε αποτελέσματα που πριν από δύο ή τρία χρόνια ούτε καν φανταζόμασταν με τέτοια ταχύτητα», αναφέρει.
Απορρίπτει τον φόβο ότι η τεχνητή νοημοσύνη θα περιορίσει τον ρόλο των μαθηματικών, τονίζοντας ότι αποτελεί μέσο για την ανάπτυξη νέων τομέων.
Θεσμική στήριξη και το όραμα της γριφολογίας
Η διοργάνωση του Φεστιβάλ Γρίφων έχει υποστηριχθεί από τον Δήμο Μεγίστης, την Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου, το υπουργείο Πολιτισμού, το υπουργείο Εθνικής Άμυνας και τη Βουλή των Ελλήνων.
Ο Πανταζής Χούλης επισημαίνει την ανάγκη να δημιουργηθεί στην Ελλάδα ένας νέος επιστημονικός κλάδος, η γριφολογία και η γριφοποιία, με στόχο να αναδειχθεί ο ελληνικός πολιτισμός παγκοσμίως.
Η πρωτοβουλία αυτή, που ξεκίνησε από το Καστελόριζο, αποδεικνύει ότι η γεωγραφική απόσταση δεν αποτελεί εμπόδιο για τη δημιουργία, την εκπαίδευση και τη διάδοση της επιστημονικής γνώσης.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
