Το Δημοτικό Σχολείο Φιλωτίου Νάξου αποτελεί σημείο αναφοράς για την τοπική κοινωνία, ενισχύοντας τη σύνδεση της γνώσης με την καθημερινή ζωή και προσελκύοντας το ενδιαφέρον διεθνών μέσων ενημέρωσης. Ο διευθυντής του σχολείου, Άρης Γρατσίας, σε συνέντευξή του στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων, παρουσιάζει τη φιλοσοφία που έχει υιοθετηθεί κατά τη διάρκεια της σχεδόν εικοσαετούς θητείας του.
Ο κ. Γρατσίας τονίζει ότι το σχολείο βασίζεται στην εξωστρέφεια, τη βιωματική μάθηση και τη στενή συνεργασία με την κοινωνία. Η εκπαιδευτική διαδικασία, όπως επισημαίνει, υπερβαίνει τα όρια της τάξης, προσφέροντας στα παιδιά ευκαιρίες να γνωρίσουν τον τόπο τους, να συμμετέχουν ενεργά στα κοινωνικά δρώμενα και να αναπτύσσουν υπευθυνότητα απέναντι στις προκλήσεις της σύγχρονης κοινωνίας.
Όπως αναφέρει χαρακτηριστικά, «προσπαθούμε το σχολείο μας να είναι ένας ζωντανός οργανισμός. Να μη περιορίζεται όλη η δουλειά του μέσα στην τυπική μάθηση». Οι μαθητές συμμετέχουν σε δράσεις που αφορούν το περιβάλλον, τον πολιτισμό, την τοπική ιστορία, τη βιώσιμη ανάπτυξη και ζητήματα κοινωνικής ευαισθητοποίησης.
Η συγκεκριμένη προσέγγιση έχει μετατρέψει το σχολείο σε χώρο δημιουργίας, όπου τα παιδιά αναλαμβάνουν πρωτοβουλίες, συνδέουν τη γνώση με το βίωμα και καταθέτουν προτάσεις. «Τα παράθυρα του σχολείου είναι ανοιχτά στην κοινωνία», υπογραμμίζει ο διευθυντής, επισημαίνοντας την ενεργό συμμετοχή των μαθητών στα ζητήματα που απασχολούν τόσο το χωριό όσο και την ευρύτερη κοινωνία.
Η αναγνώριση αυτής της προσπάθειας ξεπερνά τα όρια της Νάξου. Το Δημοτικό Σχολείο Φιλωτίου είναι πλέον γνωστό πανελλαδικά, με χιλιάδες ανθρώπους να παρακολουθούν τις δράσεις του μέσω των κοινωνικών δικτύων. Ιδιαίτερα σημαντική παραμένει η διαρκής σχέση των αποφοίτων με το σχολείο, καθώς πολλοί ενημερώνονται και στηρίζουν τις προσπάθειές του, ακόμα και από το εξωτερικό.
Η διεθνής προβολή και το «πάντρεμα» πολιτισμών
Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα της διεθνούς απήχησης του σχολείου αποτέλεσε η επίσκεψη συνεργείου της δημόσιας τηλεόρασης της Ιαπωνίας. Οι υπεύθυνοι του κρατικού σταθμού, έχοντας ενημερωθεί για τις δράσεις του σχολείου, επικοινώνησαν με τον κ. Γρατσία εκφράζοντας την επιθυμία να καταγράψουν την καθημερινότητα ενός ελληνικού σχολείου της περιφέρειας.
Μετά τις απαραίτητες εγκρίσεις από το υπουργείο Παιδείας, το ιαπωνικό συνεργείο βρέθηκε στο Φιλώτι και κατέγραψε τη σχολική ζωή, από την πρωινή προσέλευση και την προσευχή μέχρι το μάθημα και τις διαπροσωπικές σχέσεις μεταξύ εκπαιδευτικών και μαθητών.
Στο δεύτερο μέρος των γυρισμάτων, μαθητές και εκπαιδευτικοί παρουσίασαν ένα δημιουργικό «πάντρεμα» της ναξιώτικης και ιαπωνικής γαστρονομίας. Τοπικά προϊόντα, όπως η ξινομυζήθρα και τα κεράσια, αξιοποιήθηκαν σε πρωτότυπες συνταγές, ενώ το σούσι παρασκευάστηκε με αμπελόφυλλα, ενθουσιάζοντας τους Ιάπωνες επισκέπτες.
Η αντίδραση των μελών του συνεργείου μετά τα γυρίσματα ήταν ιδιαίτερα συγκινητική. Όπως σημειώνει ο κ. Γρατσίας, οι Ιάπωνες δημοσιογράφοι εξέφρασαν τον θαυμασμό τους για το σχολικό κλίμα και δήλωσαν ότι θα ήθελαν να είχαν υπάρξει μαθητές σε ένα τέτοιο περιβάλλον. Για τον ίδιο, αυτή η αναγνώριση αποτελεί μία από τις σημαντικότερες επιβραβεύσεις της πολυετούς προσπάθειας.
Η καρδιά της τοπικής κοινωνίας και οι καινοτόμες δράσεις
Η εξωστρέφεια του Δημοτικού Σχολείου Φιλωτίου δεν περιορίζεται στις διεθνείς συνεργασίες. Οι μαθητές λαμβάνουν μέρος κάθε χρόνο σε πλήθος δράσεων που αφορούν το περιβάλλον, την πολιτιστική κληρονομιά, την προβολή τοπικών προϊόντων, τη φιλαναγνωσία και τη βιώσιμη ανάπτυξη.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στις περιβαλλοντικές πρωτοβουλίες, όπως οι δενδροφυτεύσεις, οι καθαρισμοί και η ενασχόληση με τα λιβάδια της Ποσειδωνίας. Το ενδιαφέρον για αυτές τις δράσεις επεκτάθηκε και σε ακαδημαϊκό επίπεδο, με πανεπιστημιακούς από τις Ηνωμένες Πολιτείες να επισκέπτονται τη Νάξο και την εργασία να παρουσιάζεται σε πανελλήνιο επιστημονικό συνέδριο.
Ο κ. Γρατσίας αποδίδει την επιτυχία στη συλλογική προσπάθεια εκπαιδευτικών, γονέων και τοπικών φορέων. Κάθε νέος εκπαιδευτικός ενημερώνεται για τη φιλοσοφία και την κουλτούρα του σχολείου, ώστε να ενταχθεί ομαλά στη δημιουργική αυτή κοινότητα.
Στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα σχολεία της νησιωτικής Ελλάδας, ο διευθυντής επισημαίνει ως βασικότερο ζήτημα την έγκαιρη στελέχωση με εκπαιδευτικό προσωπικό. Παρ’ όλα αυτά, το Δημοτικό Σχολείο Φιλωτίου διατηρεί σταθερό το ανθρώπινο δυναμικό του, γεγονός που ενισχύει τη συνέχεια και τη συνοχή της εκπαιδευτικής διαδικασίας.
Ιδιαίτερη μνεία γίνεται στη διαρκή στήριξη των αποφοίτων, πολλοί από τους οποίους προσφέρουν τεχνολογικό εξοπλισμό και διαδραστικά συστήματα, συμβάλλοντας στην αναβάθμιση των υποδομών. Η ενίσχυση πραγματοποιείται αποκλειστικά σε είδος, εξασφαλίζοντας τη διαφάνεια της διαδικασίας.
Ο Άρης Γρατσίας κλείνει τονίζοντας ότι η μεγαλύτερη επιτυχία του σχολείου είναι η αγάπη με την οποία το θυμούνται οι μαθητές του, ακόμη και χρόνια μετά την αποφοίτησή τους. Στόχος παραμένει κάθε παιδί να αποχωρεί από το Δημοτικό Σχολείο Φιλωτίου με αξίες, εμπειρίες και εφόδια που θα το βοηθήσουν να εξελιχθεί σε ενεργό και χρήσιμο πολίτη, διατηρώντας ισχυρό δεσμό με τον τόπο και το σχολείο που το διαμόρφωσε.