Οι Έλληνες εφοπλιστές μεγάλοι κερδισμένοι από το κραχ στο πετρέλαιο

Φρενήρη ρυθμό έχει αποκτήσει η δραστηριότητα της ναύλωσης υπερδεξαμενόπλοιων (VLCCs), ώστε να χρησιμοποιηθούν ως πλωτές αποθήκες πετρελαίου από εταιρείες εμπορίας πετρελαίου, προς τέρψιν των εφοπλιστών. Μάλιστα, πλέον εξαντλούνται με ταχείς ρυθμούς οι αποθηκευτικές εγκαταστάσεις στην ενδοχώρα, κάτι που μεταφράζεται σε ακόμα μεγαλύτερη ζήτηση για τα συγκεκριμένα πλοία, τα οποία διαθέτουν αποθηκευτική δυναμικότητα 2 εκατ. τόνων.

Ήδη, υπολογίζεται ότι πάνω από 160 εκατ. βαρέλια αργού πετρελαίου βρίσκονται αποθηκευμένα σε κάποιο πλοίο (από 100 εκατ. μέχρι πριν από 10 ημέρες), ποσότητα που αποτελεί ρεκόρ από το 2009, οπότε και τηρούνται σχετικά στοιχεία, ενώ η ζήτηση αυξάνεται σε καθημερινή βάση. Αυτό συμβαίνει εξαιτίας της σταδιακής εξάντλησης των αποθηκευτικών χώρων στην ενδοχώρα των ΗΠΑ, με αποτέλεσμα η λύση των πλοίων να φαντάζει ως μονόδρομος.

Γιατί όμως συμβαίνει αυτό; Πρόκειται για μια ιδιαίτερη συνθήκη, η οποία έχει διαμορφωθεί στην αγορά πετρελαίου και η οποία επιτρέπει στις εταιρείες εμπορίας να αποκομίσουν σημαντικά κέρδη. Αυτό που κάνουν είναι να αξιοποιούν την μεγάλη απόκλιση που υπάρχει ανάμεσα στην σημερινή και την μελλοντική τιμή του πετρελαίου.

Σήμερα, ένα συμβόλαιο μελλοντικής εκπλήρωσης (π.χ. για τον μήνα Δεκέμβριο) εμπορεύεται σε τιμή αρκετά υψηλότερη από την σημερινή, καθώς η αγορά εκτιμά ότι το πετρέλαιο θα πωλείται αρκετά υψηλότερα στο μέλλον, καθώς η ζήτηση θα έχει ανακάμψει συγκριτικά με το σήμερα. Όσο πιο μεγάλη η απόκλιση ανάμεσα στη σημερινή τιμή και την μελλοντική, τόσο μεγαλύτερο το κέρδος για τους ομίλους εμπορίας πετρελαιοειδών, ένα φαινόμενο που αποκαλείται contango.

Ωστόσο τις τελευταίες ημέρες, η αγορά πετρελαίου έχει πλέον εισέλθει σε τροχιά super-contango. Αυτό συμβαίνει όταν οι διαθέσιμοι χώροι αποθήκευσης πετρελαίου εξαντλούνται, λόγω της υπερβολικής προσφοράς, κάτι που σημαίνει ότι αυξάνει το κόστος αποθήκευσης. Όσο αυξάνει το εν λόγω κόστος, τόσο θα ανοίγει η ψαλίδα ανάμεσα στις τιμές σποτ και στις μελλοντικές τιμές των προθεσμιακών συμβολαίων, με δεδομένο ότι δεν δημιουργείται πρόσθετος χώρος αποθήκευσης. Κάτι παρόμοιο είχε παρατηρηθεί και κατά την χρηματοπιστωτική κρίση του 2008.

Τότε, όπως και σήμερα, είχε καταστεί τόσο επικερδές το να αγοράζει κανείς πετρέλαιο στην spot αγορά και να πουλάει συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης, ώστε οι επενδυτές ναύλωναν δεξαμενόπλοια, λόγω της εξάντλησης των φυσικών αποθηκευτικών χώρων στην ενδοχώρα, δηλαδή αυτό ακριβώς που συμβαίνει και σήμερα.

Εν μέσω αυτής της ιδιόρρυθμης κατάστασης, την Δευτέρα οι τιμές των ελληνικών ναυτιλιακών εταιρειών, με σημαντική παρουσία στην αγορά δεξαμενόπλοιων ακολούθησαν έντονα ανοδική πορεία, καθώς οι επενδυτές αντιλήφθηκαν ότι θα κερδίσουν σημαντικά χρήματα.

Όπως υπολόγισαν αναλυτές, με βάση το κλείσιμο της τιμής του αμερικανικού πετρελαίου σε αρνητικό έδαφος, στα -37,63 δολάρια ανά βαρέλι, ένας ναυλωτής ή κάποιος επενδυτής πετρελαίου, μπορεί να ναυλώσει ένα πλοίο για πλωτή δεξαμενή αποθήκευσης για τρεις μήνες σε κόστος έως 111.500 δολάρια ημερησίως και πάλι να αποκομίσει κέρδος. Στις 15 Απριλίου το όριο κερδοφορίας ήταν 101.000 δολάρια, στις 13 Απριλίου 78.000 δολάρια και στις 5 Απριλίου, μόλις 35.000 δολάρια! Με λίγα λόγια, ακόμα κι αν το κόστος ναύλωσης είναι πλέον πολύ υψηλό, οι επενδυτές θα έχουν κέρδος, με αποτέλεσμα να είναι όλο και πιο ελκυστική η επιλογή χρήσης ενός δεξαμενόπλοιου.

Έτσι, η Top Ships του Ευάγγελου Πιστιόλη είδε την μετοχή της να αυξάνεται 21,4% στη συνεδρίαση της Δευτέρας,με τον όγκο των συναλλαγών να είναι 4,6 φορές υψηλότερος του μέσου όρου της. Αντίστοιχα, η μετοχή της Tsakos Energy Navigation του ομίλου Τσάκου ενισχύθηκε κατά 11% (όγκος συναλλαγών 3,1 υψηλότερος του μέσου όρου). Η Navios Acquisition της Αγγελικής Φράγκου κατέγραψε άνοδο κατά 16% και διπλάσιο όγκο συναλλαγών, ενώ η Diamond S Shipping του Ευάγγελου Μαρινάκη σημείωσε άνοδο κατά 16% και με τριπλάσιο όγκο συναλλαγών.

Γιατί υποχωρούν οι τιμές του πετρελαίου;

Ο βασικός λόγος της κατακόρυφης πτώσης του πετρελαίου είναι η κατακόρυφη πτώση της ζήτησης, που με την σειρά της οφείλεται στις αρνητικές συνέπειες της πανδημίας στην παγκόσμια κατανάλωση. Σε ημερήσια βάση καταναλώνονται 100 εκατ. βαρέλια πετρελαίου.

Στις αρχές Μαρτίου, όταν ακόμα σε πολλές χώρες δεν είχαν καν επιβληθεί μέτρα περιορισμού της κίνησης, ήδη η κατανάλωση είχε υποχωρήσει κατά 30%, ή περίπου 30 εκατ. βαρέλια ημερησίως. Παρόλα αυτά, ο ΟΠΕΚ, η Ρωσία και άλλες πετρελαιοπαραγωγές χώρες έφτασαν μέχρι τις αρχές Απριλίου, προκειμένου να συμφωνήσουν στην μείωση της προσφοράς κατά σχεδόν 10 εκατ. βαρέλια πετρελαίου ημερησίως (9,7 εκατ. βαρέλια). Επιπλέον, χώρες όπως οι ΗΠΑ και ο Καναδάς δεν παρενέβησαν καν, π.χ. ώστε να υποχρεώσουν τους ιδιώτες παραγωγούς πετρελαίου να μειώσουν την παραγωγή τους, στέλνοντας το λάθος μήνυμα στις αγορές.

Έτσι, όπως τονίζουν οι αναλυτές, θα απαιτηθούν αρκετοί ακόμα μήνες, έως ότου η παραγωγή πετρελαίου ευθυγραμμιστεί με την μειωμένη ζήτηση, ακόμα κι αν οι παγκόσμια οικονομία κατορθώσει να εισέλθει σε τροχιά ανάκαμψης, καθώς θα επαναλειτουργήσουν σταδιακά ορισμένα τμήματα αυτής.