Οι αντιπροσωπείες των ΗΠΑ και του Ιράν συμφώνησαν στη δημιουργία μηχανισμών για τον τερματισμό των εχθροπραξιών στον Λίβανο και τη διασφάλιση της ασφαλούς διέλευσης στο στενό του Ορμούζ. Η συμφωνία ανακοινώθηκε από το Πακιστάν και το Κατάρ, χώρες που μεσολαβούν στις διαπραγματεύσεις για τον τερματισμό του πολέμου στη Μέση Ανατολή.
Οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν στο Μπίργκενστοκ των ελβετικών Άλπεων, όπου οι δύο πλευρές σημείωσαν «ενθαρρυντική πρόοδο», σύμφωνα με κοινή ανακοίνωση Ισλαμαμπάντ και Ντόχα. Οι αντιπροσωπείες κατέληξαν σε «οδικό χάρτη» για την επίτευξη οριστικής συμφωνίας εντός 60 ημερών, ανοίγοντας τον δρόμο για τεχνικές συνομιλίες τις επόμενες ημέρες.
Ο ιρανός υπουργός Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί δήλωσε μέσω X ότι η «ακούραστη μεσολάβηση του Πακιστάν και του Κατάρ» συνέβαλε καθοριστικά στην πρόοδο προς τον τερματισμό του πολέμου στον Λίβανο. Ο ίδιος πρόσθεσε πως, βάσει του μνημονίου κατανόησης που υπεγράφη στις 17 Ιουνίου από τους προέδρους Ντόναλντ Τραμπ και Μασούντ Πεζεσκιάν, αίρονται κυρώσεις στις εξαγωγές πετρελαίου και πετροχημικών προϊόντων, αποδεσμεύονται παγωμένοι πόροι και ξεκινά πρόγραμμα ανοικοδόμησης στο Ιράν.
Πυρήνας διαχείρισης συγκρούσεων και «γραμμή επικοινωνίας»
Οι μεσολαβητές ανακοίνωσαν επίσης τη δημιουργία «πυρήνα διαχείρισης συγκρούσεων» για τον τερματισμό των εχθροπραξιών μεταξύ του ισραηλινού στρατού και της Χεζμπολά στον Λίβανο. Παρά το μνημόνιο, οι συγκρούσεις συνεχίζονταν, ενώ η Τεχεράνη είχε ανακοινώσει προσωρινό κλείσιμο του στενού του Ορμούζ, κρίσιμου για τη διεθνή διακίνηση υδρογονανθράκων.
Οι αντιπροσωπείες Ουάσιγκτον και Τεχεράνης συμφώνησαν να δημιουργήσουν «γραμμή επικοινωνίας» για την αποφυγή επεισοδίων και την εγγύηση ασφαλούς διέλευσης εμπορικών πλοίων. Μετά τις ανακοινώσεις, οι τιμές του πετρελαίου υποχώρησαν: το WTI στα 75,70 δολάρια (-0,20%) και το Brent στα 79,43 δολάρια (-1,41%).
Ο Αραγτσί σημείωσε ότι η λειτουργία του πυρήνα πρόληψης για τον Λίβανο θα αποτελέσει «την πρώτη αληθινή δοκιμασία» των προθέσεων της άλλης πλευράς. Παράλληλα, οι αρχές του Ισραήλ ήραν περιορισμούς στις συναθροίσεις στο βόρειο τμήμα της χώρας, ενώ ο πρωθυπουργός Μπενιαμίν Νετανιάχου δήλωσε πως ο στρατός θα παραμείνει στον νότιο Λίβανο «για όσο χρειαστεί».
Εντάσεις και αποχώρηση από τις συνομιλίες
Σύμφωνα με το πρακτορείο IRNA, η ιρανική αντιπροσωπεία αποχώρησε προσωρινά από τις διαπραγματεύσεις στην Ελβετία, αντιδρώντας σε «προσβλητικό μήνυμα του προέδρου των ΗΠΑ». Ο Ντόναλντ Τραμπ είχε ζητήσει μέσω Truth Social από την Τεχεράνη να «σταματήσει» τη Χεζμπολά, απειλώντας με στρατιωτικά πλήγματα. Ο επικεφαλής της ιρανικής αντιπροσωπείας Μοχαμάντ Μπαγέρ Γαλιμπάφ απάντησε ότι οι δυνάμεις της χώρας είναι έτοιμες να αντιδράσουν.
Το «μνημόνιο κατανόησης του Ισλαμαμπάντ» προβλέπει δέσμευση των μερών να απέχουν από απειλές βίας κατά τη διάρκεια των συνομιλιών. Οι διαπραγματεύσεις αναμένεται να ολοκληρωθούν εντός 60 ημερών, με στόχο οριστική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου που ξέσπασε στις 28 Φεβρουαρίου, προκαλώντας χιλιάδες θανάτους κυρίως σε Ιράν και Λίβανο.
Ανοιχτά ζητήματα
Παρά τη σχετική πρόοδο, παραμένουν διαφορές στο ζήτημα του ιρανικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας, το οποίο εξακολουθεί να προκαλεί ανησυχία σε ΗΠΑ, Ισραήλ και δυτικές κυβερνήσεις. Σύμφωνα με το ιρανικό δίκτυο IRIB, το θέμα δεν συζητήθηκε στην πρώτη συνεδρία, ενώ η ιρανική αντιπροσωπεία αρνήθηκε να φωτογραφηθεί με την αμερικανική, στην οποία συμμετέχουν ο αντιπρόεδρος Βανς, ο ειδικός απεσταλμένος Στιβ Γουίτκοφ και ο Τζάρεντ Κούσνερ.
Ανώτερος αμερικανός διπλωμάτης δήλωσε, ωστόσο, ότι οι συνομιλίες κάλυψαν «όλες τις διαστάσεις της συμφωνίας» για το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν, αφήνοντας ανοιχτό το ενδεχόμενο περαιτέρω προόδου στις επόμενες φάσεις των διαπραγματεύσεων.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
