ΗΠΑ: Έντονη αντίδραση Ρεπουμπλικάνων γερουσιαστών για τη συμφωνία με Ιράν

Έντονη αντίδραση προκάλεσε στους Ρεπουμπλικάνους γερουσιαστές το πρωτόκολλο που υπέγραψε ο πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ με το Ιράν, καθώς θεωρούν ότι ευνοεί δυσανάλογα την Τεχεράνη και απέχει σημαντικά από τη «συντριπτική νίκη» που είχε υποσχεθεί ο Λευκός Οίκος.

Η συμφωνία, η οποία τερματίζει τον πόλεμο που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου με την αμερικανοϊσραηλινή επίθεση στο Ιράν, προβλέπει το άνοιγμα των Στενών του Ορμούζ και τη σταθεροποίηση των τιμών των καυσίμων, που είχαν εκτοξευθεί τους τελευταίους μήνες.

Ωστόσο, οι όροι του μνημονίου συνεννόησης προκαλούν ανησυχία σε αρκετούς Ρεπουμπλικάνους. Θεωρούν πως η χαλάρωση των κυρώσεων και η δημιουργία ταμείου ανοικοδόμησης ύψους εκατοντάδων δισεκατομμυρίων δολαρίων δεν συνοδεύονται από σαφείς δεσμεύσεις για τον εμπλουτισμό ουρανίου ή για τη στήριξη του Ιράν σε ένοπλες οργανώσεις της περιοχής.

Παράλληλα, αν και η ναυσιπλοΐα στα Στενά του Ορμούζ θα επαναληφθεί χωρίς διόδια, το Ιράν ενδέχεται να επιβάλει «δικαιώματα εκμετάλλευσης» μετά από 60 ημέρες, γεγονός που δημιουργεί νέα ερωτήματα για τη βιωσιμότητα της συμφωνίας.

Οργισμένες αντιδράσεις στη Γερουσία

Ο γερουσιαστής Μπιλ Κάσιντι χαρακτήρισε τη συμφωνία «το χειρότερο φιάσκο της εξωτερικής πολιτικής εδώ και δεκαετίες», υπογραμμίζοντας πως «πριν από τον πόλεμο, τα Στενά ήταν ανοιχτά, το Ιράν είχε συντριβεί από τις κυρώσεις και οι 13 στρατιώτες μας ήταν ακόμη εν ζωή».

Από την πλευρά του, ο πρόεδρος Τραμπ απέρριψε τις επικρίσεις, τονίζοντας ότι το μνημόνιο αποτελεί το μοναδικό εργαλείο για την επαναλειτουργία του Ορμούζ, από όπου διέρχεται το ένα πέμπτο του παγκόσμιου πετρελαίου. «Αυτοί οι ηλίθιοι, που νομίζουν ότι δεν ήμουν αρκετά σκληρός με το Ιράν, ενώ το Χρηματιστήριο έφτασε σε ιστορικό ρεκόρ και η τιμή του πετρελαίου πέφτει, είναι ζηλιάρηδες, είναι ανέντιμοι, είναι βλάκες», ανέφερε στην Truth Social.

Ανησυχίες για το ταμείο ανοικοδόμησης

Ο Ρεπουμπλικάνος Τεντ Κρουζ κάλεσε τον Τραμπ «να μην δώσει βουνά μετρητών» στους Ιρανούς, αναφερόμενος στο σχέδιο δημιουργίας ταμείου 300 δισ. δολαρίων για την «οικονομική ανάπτυξη» του Ιράν. «Δεν θέλω να δω να ισχυροποιούνται οι ισλαμιστές που θέλουν να μας σκοτώσουν. Αν αυτή η συμφωνία τους δώσει 300 δισεκ. δολάρια, είναι λάθος», σημείωσε.

Ο Τζον Κόρνιν, γερουσιαστής από το Τέξας, εξέφρασε φόβους ότι η συμφωνία θα αποτελέσει απλώς ένα «ιντερμέδιο», δίνοντας στο Ιράν χρόνο να ανασυγκροτήσει το οπλοστάσιό του και να συνεχίσει τον εμπλουτισμό ουρανίου.

Πιο συγκρατημένος εμφανίστηκε ο επικεφαλής της πλειοψηφίας των Ρεπουμπλικάνων στη Γερουσία, Τζον Θουν, ζητώντας απαντήσεις σχετικά με το αν η συμφωνία καλύπτει το πυρηνικό πρόγραμμα, τους βαλλιστικούς πυραύλους και τη στήριξη του Ιράν στους περιφερειακούς συμμάχους του.

Την ίδια στιγμή, άλλοι σύμμαχοι του Τραμπ κάλεσαν σε «υπομονή», ενώ οι Δημοκρατικοί, που καταδίκασαν ομόφωνα τη συμφωνία, υποστηρίζουν ότι ο Ρεπουμπλικάνος πρόεδρος ξεκίνησε έναν δαπανηρό πόλεμο για να αποδεχθεί τελικά ένα κείμενο που ενισχύει την Τεχεράνη.