Η Κούβα έχει ξεκινήσει συνομιλίες με την κυβέρνηση των Ηνωμένων Πολιτειών, όπως δήλωσε ο πρόεδρος Μιγκέλ Ντίας-Κανέλ, την ώρα που ο πετρελαϊκός αποκλεισμός που επέβαλε ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ επιδεινώνει την οικονομική κρίση στη χώρα.
«Οι συνομιλίες αυτές έχουν σκοπό να εξευρεθούν λύσεις μέσω διαλόγου στις διμερείς διαφορές που έχουμε μεταξύ των δύο χωρών», ανέφερε ο Ντίας-Κανέλ σε βίντεο που μετέδωσε η κρατική τηλεόραση. Ο ίδιος εξέφρασε την ελπίδα οι διαπραγματεύσεις να μετακινήσουν τους δύο μακροχρόνιους αντιπάλους «μακριά από την αντιπαράθεση».
Η Κούβα αντιμετωπίζει βαθιά οικονομική κρίση, με τους πολίτες να βιώνουν εκτεταμένες διακοπές ρεύματος και σοβαρές ελλείψεις αγαθών. Οι αυξανόμενες τιμές, η διανομή καυσίμων με δελτίο και οι ελλείψεις φαρμάκων έχουν οδηγήσει μεγάλο μέρος του πληθυσμού σε απόγνωση.
Αφότου οι ΗΠΑ απήγαγαν τον πρόεδρο της Βενεζουέλας Νικολάς Μαδούρο και απομάκρυναν από την εξουσία τον σημαντικότερο ξένο ευεργέτη της Κούβας, ο Τραμπ απέκοψε τις μεταφορές βενεζουελάνικου πετρελαίου προς τη χώρα και απείλησε με δασμούς όσες χώρες συνεχίσουν να την προμηθεύουν με καύσιμα.
Αντιδράσεις και δηλώσεις για την ενεργειακή κρίση
Τις τελευταίες εβδομάδες, ο Τραμπ έχει κάνει σειρά δηλώσεων, αναφέροντας πως η Κούβα βρίσκεται «στο χείλος της κατάρρευσης», ενώ άφησε ανοιχτό το ενδεχόμενο για μια «φιλική εξαγορά». Κουβανοί πολίτες στην Αβάνα υποδέχθηκαν θετικά τα νέα των συνομιλιών, ελπίζοντας σε λύση για τις γενικές διακοπές ρεύματος που έχουν προκαλέσει διαδηλώσεις.
«Είμαστε ήδη ως εδώ, δεν αντέχουμε άλλο αυτή την κατάσταση, και νομίζω ότι αυτές οι συνομιλίες ανάμεσα στην Κούβα και τις Ηνωμένες Πολιτείες θα πρέπει να οδηγήσουν σε μια καλύτερη κατάσταση», δήλωσε η Γιαΐμι Γκονσάλες, 44χρονη νοικοκυρά.
Ο Ντίας-Κανέλ τόνισε ότι οι συνομιλίες διεξάγονται «στη βάση της ισότητας και του σεβασμού για τα πολιτικά συστήματα των δύο χωρών και για την κυριαρχία και αυτοδιάθεση των κυβερνήσεών μας». Παράλληλα, υπογράμμισε ότι ο πετρελαϊκός αποκλεισμός προκαλεί σοβαρά δεινά, καθώς επί τρεις μήνες δεν έχουν εισέλθει καύσιμα στη χώρα, γεγονός που έχει καταστήσει το ηλεκτρικό δίκτυο «ασταθές».
Η Κούβα, σύμφωνα με τον πρόεδρο, προσπαθεί να αυξήσει την ενεργειακή της ανεξαρτησία, ενισχύοντας την παραγωγή εγχώριου αργού και αερίου, αλλά και επενδύοντας σε ηλιακή ενέργεια, με στόχο αύξηση 10% έως τα τέλη Μαρτίου.
Η συμμετοχή Κάστρο και οι διεθνείς επαφές
Ο Ντίας-Κανέλ ανέφερε ότι κατευθύνει τις συνομιλίες για την κουβανική πλευρά μαζί με τον πρώην πρόεδρο Ραούλ Κάστρο και άλλους αξιωματούχους, χωρίς να αποκαλύψει ποιοι εκπροσωπούν τις ΗΠΑ. Ο Τραμπ έχει δηλώσει πως ο υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Μάρκο Ρούμπιο, εμπλέκεται στις συνομιλίες.
Η κουβανική κυβέρνηση επιβεβαίωσε ότι οι συνομιλίες βρίσκονται σε αρχικό στάδιο, επιδιώκοντας να διαπιστωθεί αν υπάρχει πραγματική βούληση και από τις δύο πλευρές για επίτευξη συμφωνίας. «Αν οι συνομιλίες είναι φιλικές και η Κούβα δεν χρειαστεί να υποχωρήσει πολιτικά, δεν υπάρχει κανένα πρόβλημα», δήλωσε η συνταξιούχος Φελίπα Ροδρίγκες.
Ο ρόλος του Βατικανού και η απελευθέρωση κρατουμένων
Στο παρελθόν, το Βατικανό είχε αναλάβει μεσολαβητικό ρόλο στις διαπραγματεύσεις μεταξύ των δύο χωρών, όπως το 2014, όταν επετεύχθη προσέγγιση επί προεδρίας Μπαράκ Ομπάμα. Χθες, η Κούβα ανακοίνωσε την απελευθέρωση 51 κρατουμένων, βάσει συμφωνίας με το Βατικανό, δύο εβδομάδες μετά τη συνάντηση του υπουργού Εξωτερικών Μπρούνο Ροδρίγκες με τον πάπα Λέοντα.
Ο Ντίας-Κανέλ υπογράμμισε ότι η απόφαση για την αποφυλάκιση των κρατουμένων ήταν «κυρίαρχη» και δεν «επιβλήθηκε από άλλη χώρα».