Η Γροιλανδία εξετάζει το ενδεχόμενο να προχωρήσει σε άμεσες συνομιλίες με την αμερικανική κυβέρνηση, παρακάμπτοντας τη Δανία, σύμφωνα με δηλώσεις ηγετικού στελέχους της αντιπολίτευσης στο πρακτορείο Reuters. Η συζήτηση αυτή αναζωπυρώθηκε μετά τις πρόσφατες πιέσεις του προέδρου των ΗΠΑ, Ντόναλντ Τραμπ, για την ένταξη της αρκτικής νήσου υπό αμερικανικό έλεγχο, επαναφέροντας ιδέα που είχε διατυπωθεί το 2019.
Η στρατηγική θέση της Γροιλανδίας, ανάμεσα στην Ευρώπη και τη Βόρεια Αμερική, την καθιστά βασικό σημείο για το αμυντικό σύστημα βαλλιστικών πυραύλων των ΗΠΑ. Παράλληλα, οι πλούσιοι ορυκτοί πόροι της περιοχής εξυπηρετούν τον στόχο της Ουάσινγκτον για μείωση της εξάρτησης από την Κίνα.
Παρότι αποτελεί ημιαυτόνομο έδαφος του βασιλείου της Δανίας, η Γροιλανδία διαθέτει δικό της κοινοβούλιο και κυβέρνηση. Ωστόσο, η Κοπεγχάγη διατηρεί τον έλεγχο στις διεθνείς σχέσεις και την άμυνα.
Ο Πέλε Μπρόμπεργκ, ηγέτης του Naleraq, του μεγαλύτερου κόμματος της αντιπολίτευσης και βασικός υποστηρικτής της ανεξαρτησίας, δήλωσε πως η κυβέρνηση της Γροιλανδίας πρέπει να επιδιώξει διάλογο με τις ΗΠΑ χωρίς τη μεσολάβηση της Δανίας. Όπως ανέφερε, η Δανία λειτουργεί ανταγωνιστικά τόσο προς τη Γροιλανδία όσο και προς τις ΗΠΑ.
Το Naleraq, που στηρίζει την πλήρη ανεξαρτησία, διπλασίασε τις έδρες του στις πρόσφατες εκλογές, συγκεντρώνοντας 25% των ψήφων. Παρά τον αποκλεισμό του από την κυβέρνηση, το κόμμα επιδιώκει αμυντική συμφωνία με τις ΗΠΑ, ενδεχομένως μέσω «ελεύθερης συνεργασίας», ώστε η Γροιλανδία να λάβει αμερικανική στήριξη και προστασία έναντι στρατιωτικών δικαιωμάτων, χωρίς να καταστεί αμερικανικό έδαφος.
Όλα τα πολιτικά κόμματα της Γροιλανδίας υποστηρίζουν την ανεξαρτησία, αλλά διαφέρουν ως προς τη διαδικασία και το χρονοδιάγραμμα υλοποίησής της.
Από την πλευρά της κυβέρνησης, η υπουργός Εξωτερικών Βίβιαν Μότζφελντ ξεκαθάρισε πως η Γροιλανδία δεν μπορεί να προχωρήσει σε απευθείας συνομιλίες με τις ΗΠΑ χωρίς τη Δανία, λόγω νομικών περιορισμών. Τόνισε πως είναι απαραίτητος ο σεβασμός των ισχυόντων νόμων και διαδικασιών εντός του βασιλείου.
Η τοποθέτηση αυτή διατυπώνεται ενόψει προγραμματισμένης συνάντησης των υπουργών Εξωτερικών Δανίας και Γροιλανδίας με τον Αμερικανό ομόλογό τους, Μάρκο Ρούμπιο, την επόμενη εβδομάδα, με φόντο την ένταση στους κόλπους του ΝΑΤΟ.
Η Μότζφελντ δήλωσε ότι προτεραιότητα αποτελεί η σταθεροποίηση της σχέσης Γροιλανδίας – Ουάσινγκτον, εκφράζοντας την ελπίδα για εξομάλυνση των σχέσεων.
Ενίσχυση της ασφάλειας στην Αρκτική και διεθνείς αντιδράσεις
Στις Βρυξέλλες, πρεσβευτές του ΝΑΤΟ συμφώνησαν στην ανάγκη ενίσχυσης της ασφάλειας στην Αρκτική, υπογραμμίζοντας ότι απαιτείται ισχυρότερη παρουσία αποτροπής στην περιοχή. Δεν έχουν ληφθεί, ωστόσο, συγκεκριμένες αποφάσεις, αν και εξετάζονται μοντέλα όπως οι ευέλικτες πολυεθνικές δυνάμεις και η χρήση προηγμένης τεχνολογίας.
Η επικεφαλής της ευρωπαϊκής διπλωματίας, Κάγια Κάλας, δήλωσε πως η Ευρωπαϊκή Ένωση αξιολογεί την αντίδρασή της σε περίπτωση υλοποίησης των αμερικανικών σχεδίων για τη Γροιλανδία, κάνοντας λόγο για "εξαιρετικά ανησυχητικά" μηνύματα.
Στην Ουάσινγκτον, ανώτατοι αξιωματούχοι της κυβέρνησης Τραμπ εμφανίζονται να διαφωνούν ως προς τη στρατηγική επίτευξης των στόχων τους. Ο υπουργός Εξωτερικών Ρούμπιο φαίνεται να απορρίπτει την επιλογή στρατιωτικής επέμβασης, ενώ άλλοι αξιωματούχοι διατηρούν το ενδεχόμενο ανοιχτό.
Ο αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς διαβεβαίωσε ότι οι ΗΠΑ θα υπερασπιστούν τα συμφέροντά τους, σημειώνοντας πως ο πρόεδρος είναι αποφασισμένος να προχωρήσει όσο χρειάζεται για την επίτευξη των στόχων.