Η Ουκρανία και οι ΗΠΑ ανακοίνωσαν την Τετάρτη ότι υπέγραψαν συμφωνία για την κοινή εκμετάλλευση των ενεργειακών και ορυκτών πόρων του Κιέβου, μέσω ενός επενδυτικού ταμείου, για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας.
Οι δύο χώρες υπέγραψαν τη συμφωνία στην Ουάσινγκτον μετά από μήνες, διαπραγματεύσεων, με την αβεβαιότητα να παραμένει μέχρι την τελευταία στιγμή και τις φήμες να κάνουν λόγο για ένα δύσκολο βήμα της τελευταίας στιγμής.
Τη συμφωνία υπέγραψαν ο υπουργός Οικονομικών των ΗΠΑ, Σκοτ Μπέσεντ, και η αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης της Ουκρανίας, Γιούλια Σβιριντένκο.
Η συμφωνία δίνει στις ΗΠΑ προνομιακή πρόσβαση για νέες συμφωνίες για τους φυσικούς πόρους της Ουκρανίας, αλλά δεν της παρέχει αυτόματα μερίδιο του ορυκτού πλούτου της Ουκρανίας ή οποιασδήποτε από τις υποδομές φυσικού αερίου της.
Προβλέπει τη δημιουργία ενός κοινού αμερικανο-ουκρανικού ταμείου για την ανοικοδόμηση της Ουκρανίας, το οποίο θα λαμβάνει το 50% των κερδών και των δικαιωμάτων που θα αποκομίζει το ουκρανικό κράτος από νέες άδειες εκμετάλλευσης φυσικών πόρων στη χώρα.
«Το Υπουργείο Οικονομικών και η Αμερικανική Εταιρεία Διεθνούς Χρηματοδότησης Ανάπτυξης θα συνεργαστούν με την Ουκρανία για την οριστικοποίηση της διακυβέρνησης του προγράμματος και την προώθηση αυτής της σημαντικής συνεργασίας», ανέφερε το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ σε ανακοίνωσή του.
«Σε αναγνώριση της σημαντικής οικονομικής και υλικής υποστήριξης που ο λαός των Ηνωμένων Πολιτειών έχει παράσχει στην άμυνα της Ουκρανίας μετά την πλήρη εισβολή της Ρωσίας, αυτή η οικονομική συνεργασία δίνει τη δυνατότητα στις δύο χώρες μας να συνεργαστούν και να επενδύσουν από κοινού, ώστε να διασφαλιστεί ότι τα αμοιβαία μας περιουσιακά στοιχεία, τα ταλέντα και οι δυνατότητές μας μπορούν να επιταχύνουν την οικονομική ανάκαμψη της Ουκρανίας», συνέχισε η ανακοίνωση του Υπουργείου Οικονομικών.
«Η συμφωνία δείχνει ξεκάθαρα στη Ρωσία ότι η κυβέρνηση Τραμπ είναι προσηλωμένη σε μια ειρηνευτική διαδικασία με επίκεντρο μια ελεύθερη, κυρίαρχη και εύπορη Ουκρανία μακροπρόθεσμα».
Ανώτερη Ουκρανή αξιωματούχος δήλωσε την Τετάρτη ότι υπεγράφη η συμφωνία για τη δημιουργία ενός Ταμείου Επενδύσεων Ανασυγκρότησης ΗΠΑ-Ουκρανίας, το οποίο θα επιτρέψει και στις δύο χώρες να επεκτείνουν το οικονομικό τους δυναμικό και επίσης να συμβάλουν στην ασφάλεια της Ουκρανίας.
Η Αντιπρόεδρος της Κυβέρνησης της Ουκρανίας Γιούλια Σβιριντένκο, η οποία βρίσκεται σε επίσημη επίσκεψη στην πρωτεύουσα των ΗΠΑ και υπέγραψε τη συμφωνία εκ μέρους της Ουκρανίας, δήλωσε ότι «η συμφωνία θα επιτρέψει να χρηματοδοτηθούν εξ ημισείας έργα εξόρυξης ορυκτών, πετρελαίου και αερίου στην ουκρανική επικράτεια», ενώ σε ανάρτησή της στο Χ σημείωσε:
«Μαζί με τις Ηνωμένες Πολιτείες, δημιουργούμε ένα Ταμείο που θα προσελκύσει παγκόσμιες επενδύσεις στη χώρα μας».
«Η εφαρμογή της επιτρέπει και στις δύο χώρες να επεκτείνουν το οικονομικό τους δυναμικό μέσω ισότιμης συνεργασίας και επενδύσεων», έγραψε. «Οι Ηνωμένες Πολιτείες θα συνεισφέρουν στο ταμείο. Εκτός από τις άμεσες οικονομικές συνεισφορές, μπορούν επίσης να παράσχουν ΝΕΑ βοήθεια -- για παράδειγμα συστήματα αεράμυνας για την Ουκρανία».
Ο Ντόναλντ Τραμπ έκανε τα πρώτα του δημόσια σχόλια σχετικά με τη συμφωνία για τα ορυκτά, τηλεφωνικά στο δίκτυο NewsNation.
Είπε ότι η συμφωνία αντιπροσωπεύει την αποπληρωμή των χρημάτων που έχουν δαπανήσει οι ΗΠΑ για τον πόλεμο, μέχρι σήμερα.
«Ο Μπάιντεν τους έδωσε 350 δισεκατομμύρια δολάρια», είπε ο Αμερικανός πρόεδρος. Συνέχισε προσθέτοντας: «Κάναμε μια συμφωνία όπου θεωρητικά παίρνουμε πολύ περισσότερα από τα 350 δισεκατομμύρια δολάρια».
Ο δημοσιογράφος Μπιλ Ο' Ράιλι ρώτησε τον πρόεδρο για το τι συζήτησε με τον Ζελένσκι στην κηδεία του Πάπα Φραγκίσκου την περασμένη εβδομάδα.
Του είπα ότι θα ήταν καλό «εμείς να προτείνουμε μια συμφωνία και εσείς να την υπογράψετε», είπε ο Τραμπ. Ερωτηθείς εάν η παρουσία των ΗΠΑ στην Ουκρανία θα μπορούσε να εμποδίσει τις ενέργειες της Ρωσίας στην περιοχή, απάντησε «θα μπορούσε».
Οι όροι
Η Γιούλια Σβιριντένκο, δημοσίευσε τις διατάξεις της συμφωνίας, στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης.
Σε δημοσίευσή της στο X στα ουκρανικά, ανέφερε ότι η συμφωνία θεσπίζει ένα επενδυτικό ταμείο ανοικοδόμησης για να βοηθήσει στην προσέλκυση δυτικών επενδύσεων σε ουκρανικά έργα σε ορυκτά, πετρέλαιο και φυσικό αέριο. «Οι πόροι θα παραμείνουν στην ιδιοκτησία της Ουκρανίας και το Κίεβο θα επιλέγει από πού θα γίνεται η εξόρυξη», έγραψε.
«Η εταιρική σχέση θα είναι ισότιμη, σε αναλογία 50/50», επισήμανε, προσθέτοντας ότι η συμφωνία «δεν περιλαμβάνει κανένα χρέος προς τις ΗΠΑ», ενώ «τα έσοδα και οι συνεισφορές του ταμείου δεν θα φορολογούνται από καμία από τις δύο χώρες».
«Οι ΗΠΑ θα έχουν τον ρόλο της προσέλκυσης επενδύσεων στα έργα στην Ουκρανία και θα προσφέρουν νέα βοήθεια στο Κίεβο, συμπεριλαμβανομένων, για παράδειγμα, συστημάτων αεράμυνας για την Ουκρανία», σημείωσε η Ουκρανή αξιωματούχος.
Η Σβιριντένκο επίσης θύμισε ότι «η συμφωνία πρέπει ακόμη να επικυρωθεί από τους Ουκρανούς νομοθέτες».
Κλείνοντας, τόνισε πώς «η συμφωνία αναγνωρίζει τη συμβολή της Ουκρανίας στην παγκόσμια ασφάλεια» ευχαριστώντας όλους όσοι εργάστηκαν για την επίτευξη της συμφωνίας.
Νωρίτερα χθες, το Reuters μετέδωσε ότι σύμφωνα με το προσχέδιο που είδε, η συμφωνία για τα ορυκτά, παρέχει στις ΗΠΑ προνομιακή πρόσβαση σε νέες συμφωνίες για τους ουκρανικούς φυσικούς πόρους, αλλά δεν παραχωρεί αυτόματα στην Ουάσινγκτον μερίδιο του ορυκτού πλούτου της Ουκρανίας ή κάποια από τις υποδομές φυσικού αερίου της.
Το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός κοινού αμερικανο-ουκρανικού ταμείου ανασυγκρότησης, το οποίο θα λαμβάνει το 50% των κερδών και των δικαιωμάτων που θα εισρέουν στο ουκρανικό κράτος από τις νέες άδειες εκμετάλλευσης φυσικών πόρων στην Ουκρανία.
Ακόμη, η συμφωνία προβλέπει ότι οποιαδήποτε μελλοντική στρατιωτική βοήθεια των ΗΠΑ προς την Ουκρανία θα προσμετράται στην αμερικανική συνεισφορά στο κοινό ταμείο.
Σύμφωνα με το προσχέδιο, οι ΗΠΑ, ή άλλες οντότητες που θα οριστούν, θα έχουν προνομιακή - αλλά όχι αποκλειστική - πρόσβαση σε νέες άδειες, εγκρίσεις και επενδυτικές ευκαιρίες στον τομέα των ουκρανικών φυσικών πόρων. Οι υφιστάμενες συμφωνίες δεν καλύπτονται.
Προηγούμενες εκδοχές της συμφωνίας κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων ανέφεραν ότι θα περιλαμβανόταν οι ουκρανικές πηγές φυσικού αερίου, που αποτελούν ένα από τα πιο πολύτιμα περιουσιακά στοιχεία της Ουκρανίας, ανέφεραν πηγές του Reuters με γνώση του θέματος νωρίτερα αυτό το μήνα. Ωστόσο, οι υποδομές φυσικού αερίου δεν καλύπτονται από το προσχέδιο που είδε το Reuters την Τετάρτη.
Οι προηγούμενες εκδοχές ανέφεραν επίσης ότι οι ΗΠΑ θα ελέγχουν τον τρόπο με τον οποίο θα δαπανώνται τα έσοδα του κοινού ταμείου και, ως εκ τούτου, θα μπορούν να λαμβάνουν δικαιώματα και κέρδη από τους φυσικούς πόρους της Ουκρανίας, ανέφεραν προηγουμένως οι πηγές. Ωστόσο, αυτό απουσιάζει από το κείμενο της συμφωνίας που είδε το Reuters και το οποίο επρόκειτο να υπογραφεί την Τετάρτη.
Το BBC από τη μεριά του αναφέρει ότι το προσχέδιο της συμφωνίας μεταξύ Ουκρανίας και ΗΠΑ έχει έκταση περίπου 3.500 λέξεις, με το εν λόγω έγγραφο να περιέχει πολλές πληροφορίες.
Οι στόχοι της συμφωνίας - κατά το BBC - περιγράφονται νωρίς στο έγγραφο:
- Περαιτέρω οικονομική συνεργασία μεταξύ των δύο κρατών
- Ενίσχυση της εταιρικής σχέσης για να βοηθηθεί η ανοικοδόμηση της Ουκρανίας μετά την πλήρους κλίμακας εισβολή της Ρωσίας
- Αναγνώριση της ανάγκης της Ουκρανίας όχι μόνο για οικονομικές επενδύσεις, αλλά και για διαρθρωτικό, θεσμικό και τεχνολογικό μετασχηματισμό.
- Ευρύτερη και στρατηγική ευθυγράμμιση μεταξύ λαών και κυβερνήσεων, με μια απτή απόδειξη της υποστήριξης των ΗΠΑ για την ασφάλεια της Ουκρανίας και την ένταξή της στα παγκόσμια οικονομικά πλαίσια.
- Να χρησιμεύσει ως εμβληματικός μηχανισμός για την ενθάρρυνση διαφανών, υπεύθυνων και προσανατολισμένων προς το μέλλον επενδύσεων σε κρίσιμους τομείς της ουκρανικής οικονομίας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
