Με επίκεντρο τον Νέο Κώδικα Τοπικής Αυτοδιοίκησης και τις θεσμικές προκλήσεις που αυτός συνεπάγεται, ξεκίνησε στο Αμφιθέατρο «Αργυριάδης» του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών (ΕΚΠΑ) το διήμερο επιστημονικό συνέδριο με τίτλο «Νέος Κώδικας Τοπικής Αυτοδιοίκησης: Θεσμική Μεταρρύθμιση και Σύγχρονες Προκλήσεις». Στην εκδήλωση συμμετέχουν εκπρόσωποι της ακαδημαϊκής κοινότητας, της Δικαιοσύνης, της κυβέρνησης και της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.
Κατά την έναρξη των εργασιών, εισηγητές ήταν ο πρόεδρος της Κεντρικής Ένωσης Δήμων Ελλάδας (ΚΕΔΕ) Λάζαρος Κυρίζογλου, ο Α' αντιπρόεδρος Γρηγόρης Κωνσταντέλλος και ο γενικός γραμματέας Δημήτρης Καφαντάρης.
Ο κ. Κυρίζογλου ανέδειξε τη σημασία του νέου Κώδικα ως μιας ουσιαστικής προσπάθειας κωδικοποίησης και ενοποίησης του θεσμικού πλαισίου που διέπει τη λειτουργία των Δήμων. Όπως σημείωσε, ο Κώδικας συγκεντρώνει νόμους, προεδρικά διατάγματα και υπουργικές αποφάσεις, αντιμετωπίζοντας το χρόνιο πρόβλημα της πολυνομίας που προκαλεί γραφειοκρατία και καθυστερήσεις.
Υπογράμμισε ότι η διαδικασία αυτή βρίσκεται ήδη στον τέταρτο χρόνο επεξεργασίας και διαβούλευσης, με στόχο τη δημιουργία ενός ενιαίου και λειτουργικού πλαισίου που θα καλύπτει όλα τα ζητήματα της Αυτοδιοίκησης. «Το εγχείρημα αυτό είναι σημαντικό και αξιόλογο. Πρόκειται για έναν Κώδικα 763 διατάξεων, που επιχειρεί να καλύψει συνολικά το θεσμικό πεδίο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Ο πρόεδρος της ΚΕΔΕ κάλεσε τους συμμετέχοντες να συμβάλουν ενεργά με παρατηρήσεις και προτάσεις στην επίσημη πλατφόρμα διαβούλευσης και στην ΚΕΔΕ, ενισχύοντας τον δημόσιο διάλογο γύρω από τη νέα θεσμική μεταρρύθμιση.
Η πρόκληση της ουσιαστικής μεταρρύθμισης
Στην Α' Συνεδρία, με θέμα «Μετασχηματισμός της Τοπικής Αυτοδιοίκησης: Από το Νέο Νομοθετικό Πλαίσιο στην Εφαρμογή και την Αποτελεσματική Διακυβέρνηση», ο Α' αντιπρόεδρος της ΚΕΔΕ και δήμαρχος Βάρης - Βούλας - Βουλιαγμένης Γρηγόρης Κωνσταντέλλος παρουσίασε την ομιλία του με τίτλο «Ισχυροί Δήμοι ή διοικητικοί διαχειριστές; Το πραγματικό διακύβευμα του νέου Αυτοδιοικητικού Κώδικα».
Ο κ. Κωνσταντέλλος επισήμανε ότι το ισχύον θεσμικό πλαίσιο, βασισμένο στον Κώδικα του 2006, έχει καταστεί παρωχημένο και δυσλειτουργικό λόγω εκατοντάδων τροποποιήσεων. Τόνισε ότι το ζήτημα δεν είναι μόνο η επικαιροποίηση του Κώδικα, αλλά ο καθορισμός του μοντέλου Αυτοδιοίκησης που επιδιώκει η χώρα. «Το κρίσιμο ερώτημα είναι αν θέλουμε ισχυρούς Δήμους με πραγματική δυνατότητα διοίκησης ή απλούς διοικητικούς διαχειριστές», ανέφερε.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η μεταρρύθμιση πρέπει να στηριχθεί σε μια συνολική συμφωνία μεταξύ κράτους και Αυτοδιοίκησης για το μοντέλο διοίκησης, πριν προχωρήσουν οι συνταγματικές και νομοθετικές παρεμβάσεις. Παρατήρησε ότι σήμερα ακολουθείται η αντίστροφη πορεία, γεγονός που περιορίζει τη δυναμική της αλλαγής.
Παρότι αναγνώρισε ότι ο νέος Κώδικας μπορεί να βελτιώσει τη λειτουργία του συστήματος, υπογράμμισε την ανάγκη για βαθύτερες και ουσιαστικότερες αλλαγές. «Η Αυτοδιοίκηση χρειάζεται κάτι περισσότερο από μια διαχειριστική καταγραφή και επιμέρους διορθώσεις. Χρειάζεται ένα πιο ουσιαστικό, πιο βαθύ και πιο τολμηρό όραμα», σημείωσε.
Ο ρόλος της ΚΕΔΕ και η συνεργασία με το Υπουργείο Εσωτερικών
Κατά τον χαιρετισμό του, ο γενικός γραμματέας της ΚΕΔΕ Δημήτρης Καφαντάρης υπογράμμισε ότι ο νέος Κώδικας συνιστά ουσιαστική θεσμική μεταρρύθμιση, με στόχο τον εκσυγχρονισμό και την ενίσχυση της αποτελεσματικότητας των Δήμων. «Ο νέος Κώδικας δεν αποτελεί μια απλή νομοθετική παρέμβαση. Εισάγει μια νέα φιλοσοφία διοίκησης και ένα νέο μοντέλο άσκησης δημόσιας εξουσίας», ανέφερε.
Ο κ. Καφαντάρης σημείωσε ότι για πρώτη φορά διαμορφώθηκε πλαίσιο συνεργασίας μεταξύ της Κυβέρνησης, του Υπουργείου Εσωτερικών και της ΚΕΔΕ, με στόχο τη δημιουργία ενός λειτουργικού θεσμικού πλαισίου. Ο Κώδικας φιλοδοξεί να κωδικοποιήσει περισσότερα από 1.000 νομοθετήματα και κανονιστικές ρυθμίσεις που διέπουν τη λειτουργία της Αυτοδιοίκησης.
«Ζητούσαμε επί χρόνια έναν καθαρό και λειτουργικό Κώδικα, με ξεκάθαρες ευθύνες, όρια και αρμοδιότητες, που να ανταποκρίνεται στις σύγχρονες ανάγκες των Δήμων και των τοπικών κοινωνιών», τόνισε, προσθέτοντας ότι το νέο πλαίσιο μπορεί να αποτελέσει εργαλείο ενίσχυσης της διοικητικής αποτελεσματικότητας και της λειτουργικής αυτοτέλειας των Δήμων.
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε στη συμβολή της ΚΕΔΕ και των επιστημονικών συνεργατών της στη διαμόρφωση του Κώδικα, υπογραμμίζοντας ότι πρόκειται για αποτέλεσμα συστηματικής δουλειάς και διαρκούς διαβούλευσης με το Υπουργείο Εσωτερικών.
Το συνέδριο, που διοργανώνεται από τον Φοιτητικό Επιστημονικό Όμιλο Δημοσίου και Διεθνούς Δικαίου της Νομικής Αθηνών, τελεί υπό την αιγίδα της ΚΕΔΕ, της Ένωσης Περιφερειών Ελλάδας (ΕΝΠΕ) και της Νομικής Σχολής του ΕΚΠΑ, και ολοκληρώνεται αύριο, Πέμπτη 14 Μαΐου.