ΓΔ: 2552.7 -1.87% Τζίρος: 392.13 εκ. € Τελ. ενημέρωση: 17:27:05
Proypologismos, Budget
Φωτο: Shutterstock

Προϋπολογισμός 2027: Τα τρία σενάρια κινδύνου για οικονομία - ανάπτυξη

Τρία δυσμενή σενάρια εξετάζει ο προϋπολογισμός του 2027. Η ανάπτυξη μπορεί να περιοριστεί στο 1,5% από 2,3%, με μεγαλύτερο κίνδυνο την κάμψη των επενδύσεων.

Σημαντικές επιπτώσεις στα βασικά μεγέθη της ελληνικής οικονομίας, θα έχει μια περαιτέρω κλιμάκωση των γεωπολιτικών εξελίξεων το 2027, σύμφωνα με τα εναλλακτικά σενάρια που καταγράφει η εισηγητική έκθεση του Κρατικού Προϋπολογισμού.

Οι μακροοικονομικές και οι δημοσιονομικές προβλέψεις του προϋπολογισμού 2027 υπόκεινται σε κινδύνους και αβεβαιότητες, σημειώνει το υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, με αφετηρίες την άνοδο της τιμής του πετρελαίου και τη νέα άνοδο των επιτοκίων και να επηρεάσουν τις επενδύσεις, την κατανάλωση, τις εξαγωγές, το ΑΕΠ, το δημόσιο χρέος και το πρωτογενές πλεόνασμα του προϋπολογισμού.

Ωκεανός αβεβαιοτήτων

Πέραν των γεωπολιτικών εξελίξεων, σημαντική πηγή αβεβαιότητας αποτελούν η ταχύτητα επιστροφής του πληθωρισμού στον μεσοπρόθεσμο στόχο της ΕΚΤ καθώς και οι πιθανές συνέπειες επί της πορείας της νομισματικής πολιτικής.

Καθ’ όσον η αύξηση των τιμών της ενέργειας έχει προκαλέσει αναζωπύρωση των πληθωριστικών πιέσεων στην Ευρωζώνη, είναι πιθανό να οδηγήσει σε ταχύτερη και υψηλότερη της αναμενόμενης αύξηση των βασικών επιτοκίων της ΕΚΤ, η οποία ενδέχεται να επηρεάσει την οικονομική δραστηριότητα μέσω της επίδρασής της στην καταναλωτική συμπεριφορά των νοικοκυριών και στην επενδυτική ζήτηση.

Ο κίνδυνος μίας σημαντικής αύξησης των επιτοκίων θα καταστεί μεγαλύτερος εάν οι ήδη καταγραφείσες αυξήσεις στις τιμές της ενέργειας οδηγήσουν σε γενικότερες αυξήσεις τιμών στις περισσότερες κατηγορίες προϊόντων.

Όσον αφορά στις εξελίξεις στην ελληνική οικονομία, βασικό παράγοντα κινδύνου αποτελεί η τυχόν μικρότερη της αναμενόμενης αύξηση των ιδιωτικών επενδύσεων, πιθανόν λόγω της αυξημένης αβεβαιότητας.

Δεδομένης, δε, της σημαντικής προβλεπόμενης συνεισφοράς των επενδύσεων στην οικονομική μεγέθυνση κατά το 2027, ενδεχόμενη βραδύτερη υλοποίηση των επενδυτικών έργων του ιδιωτικού τομέα θα μπορούσε να έχει σημαντική επίπτωση στην οικονομική δραστηριότητα, ιδίως στον βαθμό που οι συνολικές δημόσιες επενδύσεις προβλέπεται να μειωθούν, ως αποτέλεσμα της ολοκλήρωσης του σχεδίου ανάκαμψης και ανθεκτικότητας.

Τα τρία σενάρια του ΥΠΕΘΟΟ

Στο πλαίσιο της αβεβαιότητας του τρέχοντος αλλά και του επόμενου έτους, το ΥΠΕΘΟΟ έχει καταρτίσει τρία σενάρια:

  1. Το πρώτο σενάριο εξετάζει τις επιπτώσεις της μείωσης των συνολικών επενδύσεων του ιδιωτικού τομέα (εξαιρουμένων των επενδύσεων σε κατοικίες) κατά 10% σε σχέση με το βασικό σενάριο.
  2. Το δεύτερο σενάριο εξετάζει τις επιπτώσεις της αύξησης του βασικού επιτοκίου της ΕΚΤ κατά 150 μονάδες βάσης.
  3. Το τρίτο σενάριο εξετάζει τις επιπτώσεις της αύξησης της διεθνούς τιμής του πετρελαίου κατά 30 δολάρια ανά βαρέλι. Η υπόθεση που γίνεται και στα τρία σενάρια είναι ότι οι παραπάνω εναλλακτικές υποθέσεις παραμένουν σε ισχύ καθ’ όλη τη διάρκεια του 2027.

Αναφορικά με το ΑΕΠ, ο πήχης της αύξησης για το 2027 τοποθετήθηκε στο 2,3% (από 2% φέτος), αλλά, αναλόγως με το σενάριο που θα επικρατήσει το επόμενο έτος, αναμένεται να διαμορφωθεί στο 1,5% με το πρώτο σενάριο, στο 2% με το δεύτερο σενάριο ή στο 1,9% με την επικράτηση του τρίτου σεναρίου.

Το φρένο των επενδύσεων

Το σενάριο των χαμηλότερων, κατά 10%, ιδιωτικών επενδύσεων οδηγεί σε μείωση κατά σχεδόν 6% των συνολικών επενδύσεων και σε μείωση του πραγματικού ΑΕΠ κατά περίπου 0,8% σε σχέση με το βασικό σενάριο, ήτοι σε πραγματικό ρυθμό μεγέθυνσης ίσο με 1,5%, αντανακλώντας την υψηλή συνεισφορά των επενδύσεων στην οικονομική μεγέθυνση το 2027.

Η απόκλιση από το βασικό σενάριο, που προβλέπει αύξηση των επενδύσεων κατά 7,9% το 2027 από  7,7% φέτος, είναι οριακά μόνο μεγαλύτερη για το ονομαστικό ΑΕΠ λόγω της μικρής αντιπληθωριστικής επίδρασης της χαμηλότερης επενδυτικής δαπάνης.

Αντίθετα, η επίδραση του εν λόγω σεναρίου στον εξωτερικό τομέα της οικονομίας είναι θετική, δεδομένου ότι οι χαμηλότερες επενδύσεις αντανακλώνται σε χαμηλότερες εισαγωγές αγαθών σε σχέση με το βασικό σενάριο, οδηγώντας σε βελτίωση κατά 0,4 ποσοστιαίες μονάδες τόσο στο εμπορικό ισοζύγιο όσο και στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών.

Ακόμη, στο σενάριο αυτό η αρνητική απόκλιση του ονομαστικού και του πραγματικού ΑΕΠ συνεπάγεται επιβάρυνση του δημοσιονομικού ισοζυγίου κατά 0,35 ποσοστιαίες μονάδες λόγω της αρνητικής επίδρασης στο σκέλος των εσόδων, ενώ το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης αυξάνεται κατά 1,4 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το βασικό σενάριο, ως αποτέλεσμα του χαμηλότερου δημοσιονομικού ισοζυγίου και, κυρίως, της χαμηλότερης αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ.

Το βάρος των επιτοκίων

Το σενάριο της αύξησης του βασικού επιτοκίου της ΕΚΤ κατά 150 μονάδες βάσης, θα ασκήσει πολύ μικρή επίδραση στα μεγέθη του εξωτερικού τομέα, με το έλλειμμα του ισοζυγίου τρεχουσών συναλλαγών να αποκλίνει ελάχιστα σε σχέση με το βασικό σενάριο.
Ωστόσο, οδηγεί σε χαμηλότερο πραγματικό ΑΕΠ κατά 0,25% κυρίως μέσω της αρνητικής επίδρασης στην ιδιωτική κατανάλωση, η οποία είναι χαμηλότερη κατά 0,3% σε σχέση με το βασικό σενάριο.

Η επίδραση στο επίπεδο των τιμών είναι περισσότερο αντιπληθωριστική σε σύγκριση με το πρώτο σενάριο, με αποτέλεσμα η αρνητική απόκλιση σε όρους του ονομαστικού ΑΕΠ να είναι αρκετά υψηλότερη και να προσεγγίζει το 0,5%.

Ως αποτέλεσμα, το δημοσιονομικό ισοζύγιο είναι χαμηλότερο κατά σχεδόν 0,3% σε σχέση με το βασικό σενάριο, ενώ μικρότερη είναι η αρνητική επίδραση στο πρωτογενές δημοσιονομικό ισοζύγιο, καθ’ όσον η αύξηση του βασικού επιτοκίου της ΕΚΤ οδηγεί και σε μία μικρή αύξηση στις δαπάνες για τόκους.

Το χρέος της Γενικής Κυβέρνησης αυξάνεται σε σχέση με το βασικό σενάριο, αλλά σε μικρότερο βαθμό έναντι του σεναρίου της χαμηλότερης ιδιωτικής επενδυτικής δαπάνης, με την αύξηση να περιορίζεται στις 0,9 ποσοστιαίες μονάδες.

Το «ασανσέρ» των τιμών του πετρελαίου

Στο τρίτο σενάριο η τιμή του πετρελαίου διαμορφώνεται σε επίπεδα σημαντικά υψηλότερα των 100 δολαρίων ανά βαρέλι, οδηγώντας σε μία ισχυρή μείωση της ιδιωτικής κατανάλωσης (κατά 0,43% σε σχέση με το βασικό σενάριο) καθώς και σε μία μείωση των επενδύσεων (κατά 0,64% σε σχέση με το βασικό σενάριο).

Αναφορικά με το πετρέλαιο το ΥΠΕΘΟΟ σημειώνει πως οι θαλάσσιες μεταφορές δεν έχουν αποκατασταθεί πλήρως καθώς και οι ζημιές που έχουν υποστεί υποδομές σχετικές με την παραγωγή και τη διανομή ενεργειακών προϊόντων στη Μέση Ανατολή, συνεπάγεται την πιθανότητα συνεχιζόμενων διαταραχών στις διεθνείς αγορές, ενώ παραμένει ο κίνδυνος εκ νέου κλιμάκωσης των γεωπολιτικών εντάσεων.

Σύμφωνα με τις τεχνικές παραδοχές των φθινοπωρινών οικονομικών προβλέψεων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η μέση τιμή του αργού πετρελαίου Brent αναμένεται να αυξηθεί από 68,9 δολάρια ανά βαρέλι το 2025 σε 99,3 δολάρια το 2026 και να υποχωρήσει σε 95,4 δολάρια το 2027. 

Εάν αυξηθεί πάνω από τα 100 δολάρια η τιμή του Brent το 2027, σε πραγματικούς όρους οι εισαγωγές θα μειωθούν μειώνονται, δεδομένου ότι η αρνητική επίδραση της αύξησης της τιμής του πετρελαίου στην εγχώρια ζήτηση υπερισχύει της επίδρασης στην αξία των εισαγωγών.

Σε ονομαστικούς όρους οι εισαγωγές αυξάνονται κατά 3,3% σε σχέση με το βασικό σενάριο, αλλά η αύξηση των εξαγωγών είναι αντίστοιχα υψηλή (3,0%), με αποτέλεσμα το έλλειμμα στο εμπορικό ισοζύγιο και στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών να επιδεινώνεται μόνο κατά 0,2 ποσοστιαίες μονάδες.

Ταυτόχρονα, η μεγάλη αύξηση της τιμής του πετρελαίου οδηγεί σε ισχυρότερες πληθωριστικές πιέσεις, με τον δείκτη τιμών καταναλωτή να αυξάνεται κατά 3,6% έναντι 2,6% στο βασικό σενάριο.

Ως αποτέλεσμα, αν και η αρνητική επίδραση στο πραγματικό ΑΕΠ είναι σημαντική (η αρνητική απόκλιση σε σχέση με το βασικό σενάριο προσεγγίζει το 0,4%), το ονομαστικό ΑΕΠ αυξάνεται ταχύτερα σε σχέση με το βασικό σενάριο λόγω του πληθωρισμού.
Η ονομαστική μεγέθυνση οδηγεί σε μία πολύ μικρή βελτίωση του δημοσιονομικού ισοζυγίου, ενώ συνεπάγεται και χαμηλότερο χρέος Γενικής Κυβέρνησης κατά σχεδόν 0,5 ποσοστιαίες μονάδες σε σχέση με το βασικό σενάριο.

Αποτελέσματα ανάλυσης ευαισθησίας - αποκλίσεις από το βασικό σενάριο

 

Σενάριο 1

Σενάριο 2

Σενάριο 3

 

Ποσοστιαίες αποκλίσεις από το

βασικό σενάριο

Ονομαστικό ΑΕΠ

-0,85%

-0,49%

0,32%

Πραγματικό ΑΕΠ

-0,78%

-0,25%

-0,37%

Ιδιωτική κατανάλωση

-0,19%

-0,28%

-0,43%

Ακαθάριστος σχηματισμός παγίου κεφαλαίου

-5,89%

-0,31%

-0,64%

Εξαγωγές αγαθών

-0,05%

-0,34%

-0,52%

Εξαγωγές υπηρεσιών

0,00%

-0,08%

-0,09%

Συνολικές εξαγωγές

-0,03%

-0,21%

-0,31%

Εισαγωγές αγαθών

-1,32%

-0,23%

-0,47%

Εισαγωγές υπηρεσιών

-0,35%

-0,06%

-0,16%

Συνολικές εισαγωγές

-1,08%

-0,18%

-0,39%

 

Αποκλίσεις από το βασικό σενάριο

(σε ποσοστιαίες μονάδες)

Ποσοστό ανεργίας (%)

0,24

0,08

0,06

Αποπληθωριστής ΑΕΠ

-0,07

-0,25

0,73

Εναρμονισμένος δείκτης τιμών καταναλωτή

-0,16

-0,24

0,97

Εμπορικό ισοζύγιο (% του ΑΕΠ)

0,42

-0,04

-0,23

Ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών (% του ΑΕΠ)

0,42

-0,04

-0,22

Δημοσιονομικό αποτέλεσμα (% του ΑΕΠ)

-0,35

-0,29

0,05

Πρωτογενές δημοσιονομικό αποτέλεσμα (% του ΑΕΠ)

-0,32

-0,19

0,05

Χρέος Γενικής Κυβέρνησης (% του ΑΕΠ)

1,43

0,91

-0,46


 

Google news logo Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news

ΣΧΕΤΙΚΑ ΑΡΘΡΑ

Ελληνική οικονομία κέρματα
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Προϋπολογισμός 2027: ΑΕΠ +2,3%, ανεργία 7,9%, πληθωρισμός 2,6%

Το προσχέδιο προϋπολογισμού 2027 προβλέπει αύξηση ΑΕΠ 2,3%, μείωση ανεργίας στο 7,9% και πληθωρισμό στο 2,6%. Οι ιδιωτικές επενδύσεις, η κατανάλωση και το πρωτογενές πλεόνασμα αυξάνονται, ενώ μειώνεται το δημόσιο χρέος.
Υπουργείο Οικονομικών κτίριο
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Προϋπολογισμός 2027: Έσοδα 77,9 δισ., δαπάνες 85 δισ. και νέα μέτρα

Το προσχέδιο προϋπολογισμού 2027 προβλέπει μειώσεις προκαταβολής φόρου για ατομικές επιχειρήσεις, σταδιακή κατάργηση τέλους επιτηδεύματος και αύξηση φορολογικών εσόδων κατά 2,15 δισ. ευρώ, με παράλληλη μείωση κρατικών δαπανών.
Ρωσική οικονομία σε κρίση
ΔΙΕΘΝΗ

Πιέσεις στη ρωσική κεντρική τράπεζα για μείωση των επιτοκίων

Ο Ρώσος υπ. Οικονομίας προειδοποιεί για επιβράδυνση της οικονομίας και ζητά άμεση αντίδραση, καθώς υπάρχουν διαμαρτυρίες των επιχειρήσεων για απαγορευτικό κόστος δανεισμού και τις εξαγωγικές απώλειες.
Χαρτονομίσματα ευρώ κοντινό
ΟΙΚΟΝΟΜΙΑ

Το ευρώ σημειώνει πτώση 0,11% και διαμορφώνεται στα 1,1232 δολ.

Το ευρώ υποχωρεί 0,11% έναντι του δολαρίου στα 1,1232, φτάνοντας σε χαμηλό από τον Μάιο 2025. Διαπραγματεύεται επίσης στα 177,0150 γεν, 0,8504 στερλίνα και 0,9275 ελβετικό φράγκο. Το δολάριο πέφτει 0,25% στα 157,6710 γεν.