Τον καθοριστικό ρόλο της Αθήνας στην ελληνική οικονομία και τις προκλήσεις που συνοδεύουν την ισχυρή αναπτυξιακή της πορεία ανέδειξε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, σε ομιλία του στο συνέδριο «Διάλογοι για την Αθήνα: Από τον μύθο στη σύγχρονη πόλη», το οποίο διοργανώθηκε από την εφημερίδα «Το Βήμα» στο Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών.
Όπως τόνισε, η πρωτεύουσα αποτελεί σήμερα τον σημαντικότερο οικονομικό πόλο της χώρας, με την Αττική να παράγει σχεδόν το μισό της εθνικής Ακαθάριστης Προστιθέμενης Αξίας. Το οικονομικό αποτύπωμα της Αθήνας είναι ιδιαίτερα ισχυρό, καθώς η περιφέρεια διαθέτει το υψηλότερο κατά κεφαλήν ΑΕΠ, σχεδόν 30.000 ευρώ, έναντι 21.000 ευρώ για το σύνολο της χώρας. Παράλληλα, συγκεντρώνει περίπου το ένα τρίτο των ακαθάριστων εθνικών επενδύσεων πάγιου κεφαλαίου και σχεδόν το 40% της συνολικής απασχόλησης.
Η οικονομία της Αθήνας βασίζεται σε ένα ευρύ πλέγμα δραστηριοτήτων του τριτογενούς τομέα, όπως το εμπόριο, οι μεταφορές, η εστίαση, οι χρηματοπιστωτικές υπηρεσίες και η διαχείριση ακινήτων. Ιδιαίτερη συμβολή έχει και ο τουρισμός. Το 2025, η Αττική κατέγραψε τη μεγαλύτερη επισκεψιμότητα στην Ελλάδα, με τις ταξιδιωτικές εισπράξεις να αυξάνονται κατά 125,3% σε σχέση με το 2019 και τις επισκέψεις κατά 63,8%. Το μερίδιο της Αττικής στις ταξιδιωτικές εισπράξεις ανήλθε από 14,7% το 2019 σε 25,8% το 2025, στηρίζοντας ένα ευρύ οικοσύστημα επιχειρήσεων.
Ωστόσο, η επιτυχία της Αθήνας δημιουργεί σημαντικές πιέσεις. Η συγκέντρωση πληθυσμού, επενδύσεων, επιχειρήσεων και επισκεπτών αυξάνει τη ζήτηση για κατοικία, μεταφορές, ενέργεια και υποδομές. Ενδεικτικά, οι τιμές των διαμερισμάτων αυξήθηκαν κατά 6,6% το 2025, ενώ στο δεύτερο τρίμηνο του 2026 η ετήσια άνοδος ήταν 5%. Αυτή η εξέλιξη ενισχύει το πρόβλημα της προσιτής στέγασης για νέους και νοικοκυριά με χαμηλότερα και μεσαία εισοδήματα.
Σύμφωνα με τον διοικητή της Τράπεζας της Ελλάδος, το στεγαστικό δεν αποτελεί μόνο κοινωνικό ζήτημα. Η ταχύτερη αύξηση του κόστους κατοικίας σε σχέση με τα εισοδήματα περιορίζει την εργασιακή κινητικότητα, δυσχεραίνει την προσέλκυση εργαζομένων από τις επιχειρήσεις και αυξάνει το κόστος διαβίωσης. Παράλληλα, το κυκλοφοριακό πλήττει την παραγωγικότητα, οδηγώντας σε χαμένες παραγωγικές ώρες, υψηλότερο κόστος μετακίνησης και αυξημένη ενεργειακή κατανάλωση.
Η απάντηση, σύμφωνα με τον Γιάννη Στουρνάρα, βρίσκεται σε έναν νέο κύκλο επενδύσεων στις μητροπολιτικές υποδομές, όπως το μετρό, ο προαστιακός, οι δημόσιες συγκοινωνίες, οι ψηφιακές και ενεργειακές υποδομές, τα αντιπλημμυρικά έργα και το αστικό πράσινο. Παράλληλα, απαιτούνται μέτρα για την αύξηση της προσφοράς κατοικίας.
Το μεγάλο στοίχημα, ωστόσο, ξεπερνά τα όρια της Αθήνας. Η πρωτεύουσα καλείται να λειτουργήσει ως επιταχυντής του παραγωγικού μετασχηματισμού σε εθνικό επίπεδο, με περισσότερη καινοτομία, επενδύσεις υψηλής προστιθέμενης αξίας και στενότερη σύνδεση με την περιφέρεια. Στόχος είναι μια ανταγωνιστική μητρόπολη που θα αποτελέσει μοχλό για μια πιο παραγωγική και εξωστρεφή Ελλάδα.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
