Την ανάγκη ενίσχυσης του ανταγωνισμού στο ελληνικό τραπεζικό σύστημα, με τη δημιουργία πέμπτου τραπεζικού πόλου και την ανάπτυξη εξειδικευμένων τραπεζικών μοντέλων, υπογράμμισε ο διοικητής της Τράπεζας της Ελλάδος, Γιάννης Στουρνάρας, μιλώντας σε εκδήλωση της Aegean Baltic Bank.
Ο διοικητής της ΤτΕ έθεσε ως βασική πρόκληση για τις ελληνικές τράπεζες τη μετατροπή της ισχυρής κερδοφορίας και της κεφαλαιακής τους επάρκειας σε περισσότερες χρηματοδοτήσεις προς την πραγματική οικονομία, με έμφαση στις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, στις παραγωγικές επενδύσεις και στη ναυτιλία.
Ειδική αναφορά έκανε στις προοπτικές των μικρότερων πιστωτικών ιδρυμάτων, επισημαίνοντας τις δυνατότητες που δημιουργούνται μετά την εξυγίανση των ισολογισμών τους και την ενίσχυση της κεφαλαιακής τους βάσης.
«Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η πορεία των λιγότερο σημαντικών πιστωτικών ιδρυμάτων, των λεγόμενων LSIs. Μετά την εξυγίανση των ισολογισμών και την ενίσχυση των κεφαλαίων τους, διαμορφώνονται προϋποθέσεις για ισχυρότερη παρουσία τους στην αγορά», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Στο πλαίσιο αυτό, ο διοικητής της ΤτΕ επισήμανε ότι «η δημιουργία ενός πέμπτου τραπεζικού πόλου και η ανάπτυξη πιο εξειδικευμένων επιχειρηματικών μοντέλων μπορούν να ενισχύσουν τον ανταγωνισμό και να διευρύνουν τις επιλογές χρηματοδότησης, ιδιαίτερα σε τομείς όπου οι μεγάλες συστημικές τράπεζες έχουν μικρότερη παρουσία».
Σύμφωνα με την τοποθέτησή του, τα μικρότερα πιστωτικά ιδρύματα μπορούν να ενισχύσουν τον ανταγωνισμό, προσφέροντας εναλλακτικές επιλογές χρηματοδότησης σε επιχειρήσεις και επενδυτές.
Ισχυρή κερδοφορία, αλλά ζητούμενο η πιστωτική επέκταση
Ο κ. Στουρνάρας αναφέρθηκε στη μεταβολή της εικόνας του ελληνικού τραπεζικού συστήματος την τελευταία δεκαετία, σημειώνοντας ότι οι τράπεζες «μετασχηματίστηκαν από ιδρύματα επιβαρυμένα από την κρίση σε κερδοφόρους, καλύτερα κεφαλαιοποιημένους και περισσότερο εξωστρεφείς οργανισμούς».
Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρουσίασε, οι ελληνικές τράπεζες κατέγραψαν το 2025 καθαρά κέρδη 4,7 δισ. ευρώ, με διψήφια απόδοση ιδίων κεφαλαίων, ενώ το πρώτο εξάμηνο του 2026 η κερδοφορία τους ξεπέρασε τα 2,5 δισ. ευρώ.
Παράλληλα, ο δείκτης μη εξυπηρετούμενων δανείων υποχώρησε σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα, συγκλίνοντας προς τον ευρωπαϊκό μέσο όρο. Οι διανομές προς τους μετόχους από τα κέρδη του 2025 ανήλθαν σε 2,83 δισ. ευρώ.
Ωστόσο, ο διοικητής της ΤτΕ επισήμανε ότι η κερδοφορία δεν αποτελεί αυτοσκοπό.
«Η επόμενη πρόκληση για το τραπεζικό σύστημα είναι να μετατρέψει την ισχυρή κερδοφορία και την κεφαλαιακή του επάρκεια σε σταθερή και υγιή πιστωτική επέκταση προς την πραγματική οικονομία», τόνισε.
Όπως εξήγησε, «η χρηματοδότηση περισσότερων μικρομεσαίων επιχειρήσεων, επενδύσεων στην πράσινη μετάβαση, έργων υποδομής και καινοτόμων δραστηριοτήτων μπορεί να έχει σημαντικές πολλαπλασιαστικές επιδράσεις».
Προειδοποίησε, πάντως, για τους κινδύνους υπερβολικής πιστωτικής επέκτασης, επισημαίνοντας ότι «η ποιότητα των νέων χρηματοδοτήσεων είναι εξίσου σημαντική με τον όγκο τους».
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε επίσης στην εταιρική διακυβέρνηση, στον εσωτερικό έλεγχο και στην κυβερνοασφάλεια, υπογραμμίζοντας ότι «ένα ανθεκτικό τραπεζικό σύστημα δεν είναι μόνο κερδοφόρο: χρηματοδοτεί αποτελεσματικά την πραγματική οικονομία και μπορεί να απορροφά μελλοντικούς κλυδωνισμούς».
Ναυτιλία: Μεγαλύτερη εγχώρια προστιθέμενη αξία
Μιλώντας στην εκδήλωση της Aegean Baltic Bank, ο κ. Στουρνάρας αναφέρθηκε στη συμβολή της ελληνικής ναυτιλίας στην οικονομία και στις δυνατότητες αύξησης της εγχώριας προστιθέμενης αξίας.
Όπως ανέφερε, την περίοδο 2021-2025 οι εισπράξεις από υπηρεσίες θαλάσσιων μεταφορών ανήλθαν κατά μέσο όρο σε 18 δισ. ευρώ ετησίως, ποσό που αντιστοιχεί σε περίπου 8,2% του ΑΕΠ και σχεδόν 40% των συνολικών εισπράξεων από υπηρεσίες.
Οι καθαρές εισπράξεις διαμορφώθηκαν σε περίπου 6,6 δισ. ευρώ ετησίως, καλύπτοντας σχεδόν το ένα πέμπτο του ελλείμματος του ισοζυγίου αγαθών.
Την ίδια στιγμή, ο ελληνόκτητος στόλος διατήρησε το 2025 την πρώτη θέση παγκοσμίως, με μερίδιο άνω του 16% της παγκόσμιας χωρητικότητας, ενώ οι εισπράξεις από θαλάσσιες μεταφορές αυξήθηκαν κατά περίπου 15% το πρώτο οκτάμηνο του 2026.
Ο διοικητής της ΤτΕ επισήμανε, ωστόσο, ότι υπάρχουν περιθώρια μεγαλύτερης συμβολής της ναυτιλίας στην εγχώρια οικονομική δραστηριότητα.
«Η ενίσχυση των εγχώριων προμηθευτών και υπηρεσιών θα μπορούσε να πολλαπλασιάσει το οικονομικό αποτύπωμα της ναυτιλίας», σημείωσε, αναφερόμενος στους τομείς των ναυπηγείων, των επισκευών, του ναυτιλιακού εξοπλισμού, των λιμενικών υποδομών και των υπηρεσιών υψηλής τεχνολογίας.
Παράλληλα, προειδοποίησε ότι οι υψηλοί ναύλοι «δεν πρέπει να οδηγήσουν σε υπερβολικές νέες παραγγελίες πλοίων» που θα μπορούσαν να προκαλέσουν μελλοντική υπερπροσφορά χωρητικότητας.
«Το ζητούμενο είναι αυτή η διεθνής ισχύς να δημιουργεί ακόμη περισσότερη εγχώρια προστιθέμενη αξία», ανέφερε, ζητώντας στενότερη συνεργασία ναυτιλιακών επιχειρήσεων, ναυπηγείων, πανεπιστημίων και χρηματοπιστωτικών οργανισμών.
Ανάπτυξη κοντά στο 2%, αλλά ανησυχία για τον πληθωρισμό
Αναφερόμενος στις προοπτικές της ελληνικής οικονομίας, ο κ. Στουρνάρας υπογράμμισε ότι εξακολουθεί να αναπτύσσεται ταχύτερα από την ευρωζώνη.
Το πρώτο εξάμηνο του 2026 το ελληνικό ΑΕΠ αυξήθηκε κατά 1,9%, έναντι 0,9% στην ευρωζώνη, ενώ η Τράπεζα της Ελλάδος προβλέπει ότι η ανάπτυξη θα διατηρηθεί κοντά στο 2% την περίοδο 2026-2028.
Αναφορά έκανε και στη δημοσιονομική πορεία, καθώς το 2025 καταγράφηκε πρωτογενές πλεόνασμα 5,1% του ΑΕΠ, ενώ το δημόσιο χρέος υποχώρησε στο 145,4% του ΑΕΠ.
«Η Ελλάδα δεν αντιμετωπίζει πλέον κάθε διεθνή χρηματοπιστωτική αναταραχή από θέση δημοσιονομικής αδυναμίας. Διαθέτει πολύ μεγαλύτερα περιθώρια απορρόφησης εξωτερικών διαταραχών», τόνισε.
Ωστόσο, υπογράμμισε ότι ο πληθωρισμός αποτελεί τη σημαντικότερη βραχυπρόθεσμη πρόκληση. Τον Οκτώβριο διαμορφώθηκε στο 5,6% στην Ελλάδα, έναντι 4% στην ευρωζώνη, ενώ ο πυρήνας του πληθωρισμού έφτασε στο 4,7%, έναντι 2,5% αντίστοιχα.
ΕΚΤ: Δεν απαιτείται αυτόματη αύξηση επιτοκίων
Στο πεδίο της νομισματικής πολιτικής, ο διοικητής της ΤτΕ υποστήριξε ότι οι αποφάσεις της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας πρέπει να λαμβάνονται με βάση τα διαθέσιμα οικονομικά στοιχεία και την εξέλιξη των πληθωριστικών πιέσεων.
«Μια προσωρινή ενεργειακή διαταραχή δεν απαιτεί αυτομάτως αύξηση επιτοκίων», επισήμανε.
Αντίθετα, όπως διευκρίνισε, «εάν όμως οι πληθωριστικές πιέσεις αποκτήσουν διάρκεια και γενικευθούν, η αντίδραση πρέπει να είναι αποφασιστική και ενδεδειγμένη».
Υπενθύμισε ότι η ΕΚΤ αύξησε τα επιτόκια κατά 25 μονάδες βάσης τόσο τον Ιούνιο όσο και τον Σεπτέμβριο του 2026, ενώ τον Οκτώβριο τα διατήρησε αμετάβλητα, με το επιτόκιο αποδοχής καταθέσεων στο 2,5%.
Κλείνοντας, ο κ. Στουρνάρας υπογράμμισε ότι η δημοσιονομική σταθερότητα πρέπει να συνοδευτεί από μεταρρυθμίσεις, ενίσχυση της παραγωγικότητας και παραγωγικές επενδύσεις.
«Ζητούμενο είναι, πέρα από την ανθεκτικότητα, να επιτύχουμε ταχύτερη, δικαιότερη και διατηρήσιμη ανάπτυξη», κατέληξε, επισημαίνοντας τον ρόλο που μπορούν να διαδραματίσουν οι τράπεζες, συμπεριλαμβανομένων των μικρότερων εξειδικευμένων ιδρυμάτων, στη χρηματοδότηση της οικονομίας.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
